تضییع حقوق کودک -رحم اجاره ای


تضییع حقوق کودک
کودک متولد از باروری متعارف و طبیعی، والدین خود را می شناسد، اما کودک متولد از اهدای جنین، والدین بیولوژیک خود را نمی شناسد، در نتیجه از بسیاری حقوق مانند: نفقه، ارث، ولایت قهری، انس با والدین حقیقی و ... محروم خواهد شد. در این مورد امام سجاد علیه السلام می فرماید: « اما حق فرزند بر تو این است که بدانی او از توست ... و اما حق پدر تو آن است که بدانی او منشا و اصل توست و اگر او نبود تو نیز نبودی ...»
در نقد این دلیل گفته اند: اولاً انس با والدین صرفاً با والدین ژنتیکی تأمین نمی‌شود، بلکه والدین قانونی یا اعتباری هم می‌توانند، تأمین کننده نیاز انس و محبت طفل باشند. ثانیاً مواردی از قبیل نفقه و ارث را می‌توان از طریق وضع قوانین یا شرط ضمن عقد به هنگام انعقاد قراردادهای مربوط به اهدای جنین چاره‌جویی نمود. به عنوان مثال نفقه جنین را بر عهده زوجین درخواست‌کننده یا یکی از آن‌ها گذاشت و به منظور جبران ارث نیز از طریق وصیت در ثلث اموال عمل کرد. ثالثاً نه تنها هیچ منعی در شناخت والدین ژنتیکی نیست، بلکه حق فرزند حاصل از اهدای جنین برای دانستن منشا اصلی خود در برخی قوانین کشورها به رسمیت شناخته شده است؛ مانند قانون 1985 کشور سویس. کنوانسیون حقوق کودک نیز در ماده 7 بر این حق تصریح می‌کند؛ گرچه اجمال ماده باعث شد برخی ادعا کنند مقصود پدر و مادر بیولوژیکی نیست، بلکه والدین قانونی است.
ذکر این نکته نیز ضروری است که گرچه شناخت هویت طفل حق وی می‌‌باشد و فی نفسه سخن درستی است، ولی کلام مورد استناد از رساله حقوق امام سجاد علیه السلام درصدد بیان آن نیست. بلکه این سخن مقدمه‌ای برای بیان مطالب دیگر است، زیرا امام در ادامه سخن می‌فرماید: «پس هرگاه در خود چیزی مشاهده کردی که به خودپسندی‌ات انجامد، بدان که اصل و ریشه این نعمت، پدرت است. پس خدا را ستایش کن و او را بر این نعمت سپاس گو» و درباره حق فرزند می‌فرماید: «تو مسئوول ادب و هدایت او به سوی خدا و حمایت او بر اطاعت خدا در مورد تو و خودش می‌باشی. در صورت انجام این مسئولیت پاداش می‌بری و در صورت کوتاهی، کیفر می‌بینی».
گفتار سوم-مخالفت با مشیت الهی
خداوند متعال به یکی پسر و به دیگری دختر می دهد و یکی را هم عقیم می سازد. «یهب لمن یشاء اناثاً و یهب لمن یشاء الذکور ... و یجعل من یشاء عقیماً». بنابراین هر گونه تلاش برای تولد فرزند برای انسان‌های عقیم مخالف مشیت الهی است. باروری و ناباروری از جانب خداوند است و انسان حق ندارد در این گونه امور دخالت کند و لذا افراد نابارور ، باید ناباروری را جزئی از سرنوشت خود بدانند.
در نقد این مستند باید گفت که واقعا چنین برداشتی از آیات فوق بسیار سطحی و ساده لوحانه است، ایمان به قضا و قدر الهی چه منافاتی با درمان چنین بیماری دارد؟! اینگونه تفکر همان تفکر جبر گرایی است، در این تفکر، فرد هیچ تلاشی برای دگرگون کردن زندگی خود نمی کند چرا که معتقد است، شرایطی و وضعیتی که دارد به خاطر قضا و قدر الهی است و داخل در مشیت اوست. این افراد قدرت اراده و تفکر و تصمیم گیری را زیر سوال می برند و به خود زحمت حل مشکلات و مسائل اطراف خود را نمی دهند و همه مسائل زندگی را مرتبط با مشیت الهی می دانند که قهرا واقع شده است.
لازمه این سخن آن است که افراد ظالم و ستمگری همچون فرعون و یزید و ... را سرزنش کنیم زیرا هر عمل ظالمانه ای که آنها انجام داده اند به امر و مشیت الهی بوده و آنها در قبال اعمال خود هیچ گونه مسولیتی ندارند. با این ترتیب بین انسان خوب و بد هیچ تفاوتی وجود ندارد چرا که تمام کارهای نیک و بد آنها داخل در مشیت الهی بوده و قدرت اراده و تصمیم گیری آنها نقشی در این زمینه نداشته است.

متن کامل در سایت امید فایل 

سوء استفاده هایی که از این فرآیند ممکن است صورت گیرد به قرار ذیل است:
1- گسترش نامشروع بازار سیاه فروش جنین که با موازین اسلامی در تضاد و تنافی است.
2- رواج منفی و غیر شرعی خرید و فروش گامت .
3- افزایش روز افزون بارداری های غیر شرعی
4- داشتن معایبی از دیدگاه علم پزشکی، اخلاقی و روانشناسی
4- 1-بر اساس آمارهای پزشکی این فرآیند موجب چند قلوزایی می شود.
4- 2- احتمال موفقیت در آن بسیار کم و ناچیز است به گونه ای که حدود 20 درصد از تخم های بارور شده به مرحله لانه گزینی یا زیگوت می رسند و جنین به وجود آمده تا زمان وضع حمل مادر به رشد و نمو خود ادامه می دهد، لذا برای ارتقاء دادن به میزان موفقیت این روش 5-4 تخمک را اخذ می کنند و پس از انجام لقاح، تخمک های بارور شده را به رحم زن متقاضی انتقال می دهند.
4- 3- مبتلا شدن نوزادان به اقسام مشکلات جسمی از جمله رنگین پوست شدن آنها
4- 4- عارض گشتن عارضه تراتوژیک و ناقص الخلقه شدن نوزادان.
4-5- فروپاشی تدریجی نهاد خانواده چرا که این روش موجب افزایش میل به تجرد در زنان می شود، با این توضیح که در جوامع غربی برخی از زنان خواستار بارداری بدون همسرند لذا اگر از این روش به صورت صحیح استفاده نشود به این بحران دامن بیشتری می زند .
با این حال به عقیده مدافعان کاربرد روش های های کمک باروری و از جمله اهدای جنین اگر چه امکان سوءاستفاده از روش های تلقیح مصنوعی بسیار محتمل و جدی است، اما امکان سوءاستفاده از هر پدیده ای وجود دارد و روش های تلقیح مصنوعی نیز از این قاعده مستثنی نیستند اما فرهنگ بشری و برخی عناصر عمده آن مانند اخلاق، دین و حقوق ابزارهایی را برای پیشگیری و مهار این سوء استفاده ها فراهم می کنند. بنابراین،از آنجا که این سوء استفاده ها قابل مهار اند و پیامدهای منفی اشاره شده در بیان منتقدان به ضرورت رخ نمی دهند،استفاده از فنا وری های درمان ناباروری، از جمله اهدای گامت و جنین مجاز است . افزون بر این، فوائد مترتب بر استفاده درمانی از روش های باروری یا تلقیح مصنوعی چنان است که می تواند جواز آن را حتی با فرض وقوع برخی پیامدهای نامطلوب نشان دهد. به کمک این روش ها بخشی قابل توجه از مشکلات خانوادگی و روانی- اجتماعی افراد حل می شود که ناشی از ناتوانی در باروری و پیامدهای آن است به این دلیل، کاربرد درمانی رو ش های کمکی باروری می تواند بر استحکام روابط خانوادگی نیز بیفزاید.

علامه راغب اصفهانی

علامه راغب اصفهانی می گوید: « الغضب ثوران دم القلب اراده الانتقام[1]» غضب هیجان و جوشش خون قلب برای انتقام است.

قال الباقر(ع): انّ هذا الغضب جمره من الشیطان توقد فی قلب ابن آدم و انّ احد کم اذا غضب احمدت عیناه و انتفخت او داجه و دخل الاشیطان فیه فاذا خاف احدکم ذلک من نفسه فلیلزم الارض فانّ رجز الشیطان لیذهب عنه عند ذلک[2].

امام باقر(ع) فرمود: همانا این غضب پاره ای آتش از شیطان است که در قلب فرزند آدم روشن می شود و موقعی که فردی از شما عصبانی می شود چشمانش قرمز می شود دو رگ هایش متورم می شود و شیطان داخل آن می شود پس در موقع خشم اگر یکی از شما در آن حالت از نفس بترسد اگر ایستاده است بنشیند تا رجز شیطان از او برود.

قال ابو عبدالله(ع): الغضب ممحقه لقلب الحکیم و قال من لم یملک غضبه لم یملک عقله[3]

امام صادق(ع) فرمود: غضب از بین برنده عقل انسان حکیم است و فرمود هر کسی که مالک بر خشمش نباشد، مالک بر عقلش نخواهد بود. بنابراین خشم و غضب نوعی حالت روحی است که زائل کننده عقل انسان است، انسان بی عقل، دیوانه است و ممکن است مثل حیوانات که عقل ندارند عمل حیوانی و مجرمانه انجام دهد.

قرآن کریم می فرماید: (قَالَ أَنَا خَیْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِی مِن نَّارٍ وَخَلَقْتَهُ مِن طِینٍ)[4] گفت : من از او بهترم، مرا از آتش آفریده ای و او را از گل. در این آیه قرآن کریم، شیطان به خداوند گفت :مرا از آتش آفریده ای و آتش از خاک بهتر است. بنابراین من از آدم برترم.

ماهیت و جنس آفرینش شیطان از آتش است و خشم و غضب هم آتش است. اگر عقل انسان به این حالت روحی مالک نشود هر جرمی اتفاق خواهد افتاد و در یک لحظه تمام داشته ها، سرمایه های انسان یک جا به آتش کشیده خواهد شد و فرد خشمگینی خود و دیگران را به آتش کشیده و خاکستر می کند.

قال ابوعبدالله(ع): قال الحواریون لعیسی(ع) ایّ الاشیاء أشد قال أشد الاشیاء غضب الله عزوجل قالوا بما نتّقی غضب الله قال بأن لا تغضبوا قالوا و ما بدء الغضب قال الکبر و التجبّر و محقره الناس[5].

امام صادق(ع) فرمود: حواریون به حضرت عیسی(ع) گفتند چه چیزهایی از همه شدیدتر و بدترند؟ فرمود: شدیدترین چیز خشم خداوند عزوجل است.

گفتند: با چه چیزی از خشم خدا جلوگیری کنیم؟ فرمود: به این که خشمگین نشوید پرسیدند ابتدا و ریشه­ی غضب چیست؟ فرمود: کبر، زورگویی و تحقیر و کوچک شمردن دیگران.

مطابق این حدیث شریف، انسان خشمگین خود را بزرگ و دیگران را کوچک می بیند. شیطان وارد رگها و خون او می شود و او را که در این حالت بی عقل است، مثل بچه و دیوانه ای وادار به جرم و جنایت می کند. بنابراین ریشه های خشم خود بزرگ بینی و کوچک بینی دیگران است که انسان به خود حق می دهد از روی کبر و غرور، خشم خود را خالی کند و آتش آن را بر سر افراد کوچک تر و به رغم خود حقیرتر فرو ریزد و از آن ها انتقام گیرد.

قال ابوعبدالله فی حدیث قال سمعت أبی بقول أتی رسول الله رجل بدوّی فقال انّی اسکن البادیه فعلّمنی جوامع الکلم فقال آمرک ان لا تغضب فأعاد علیه الاعرابی المسأله ثلاث مّرات حتّی رجع الرجل الی نفسه فقال لاأسال عن شی بعد ما امرنی رسول الله الّا بالخیر قال و کان أبی یقول ای شی اشد من الغضب انّ الرّجل لیغضب فیقتل الّفس الّتی حّرم الله و یقذف المحضته[6].

امام صادق(ع) فرمود: پدرم می گفت: مردی نزد رسول الله(ص) آمد و گفت من مردی بادیه نشین (صحرانشین) هستم مرا جوامع الکلم تعلیم فرما .

پیامبر فرمود: خشمگین نشو، اعرابی درخواست خود را سه بار تکرار کرد و همان پاسخ را شنید آن مرد به خودش مراجعه کرد و گفت: بعد از این از چیزی جزء خیر از رسول خدا نمی پرسم، پدرم می فرمود: چه چیزی از غضب بدتر است همانا انسان عصبانی می شود و قتل نفس را که خداوند حرام نموده است را مرتکب می شود و زن شوهردار را قذف (نسبت زنا) می دهد.

ب: نقش خوف و ترس در جرائم

ترس یکی از حالت های روحی است که انسان به دلیل ضعف روحی به شدت با آن روبرو است. بنابراین ریشه اصلی ترس ضعف است. انسان های ضعیف برای فرار از آن ممکن است عمل مجرمانه انجام دهند و طرف مقابل را تخریب کنند و شخصیت معنوی او را ترور کنند.

(فالخوف حاله تأثیر و اضطراب توقع ضرر مستقبل او مواجه یذهب بالامن.)[7] خوف حالت تأثر و اضطرابی است که انسان در موقع ضرری که در آینده انتظاراتش را دارد و با آن مواجه می شود و امنیت فکری و روحی او را از بین می­برد. در واقع ترس نوعی دفاع پیش گیرانه برای جلوگیری از شکست است. یک نوع عکس العمل طبیعی و اولیه در روح آدمی است. در مواقع ترس و دفع ضرر محتمل از آن، انسان تدابیری را اتخاذ خواهد کرد. این تدابیر ریشه در شخصیت و باورهای یک فرد دارد. انسان معتقد و خدا باور برای دفاع از خود، به هر شیوه ای متوسل نمی شود اما انسان مادی و دیدگاه الحادی برای رسیدن به هدف از هر وسیله ای و لو ترور شخصیت و تخریب استفاده می­کند.

قرآن کریم مواجهه انسان با موارد خوف و ترس را از ابتلائات همیشگی همه انسانها می­داند. (وَلَنَبْلُوَنَّکُمْ بِشَیْءٍ مِّنَ الْخَوفْ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الأَمَوَالِ وَالأنفُسِ وَالثَّمَرَاتِ وَبَشِّرِ الصَّابِرِینَ [8]). قطعا همه شما را با چیزی از ترس، گرسنگی و کاهش در مالها و جانها و میوه ها، آزمایش می کنیم و بشارت ده به استقامت کنندگان.

از اینرو ترس، زمینه ای است که باورها و شخصیت انسان را به چالش می کند و عکس العمل او اندازه و میزان بزرگی و شخصیت درونی اش را نشان می دهد.

انسان عاقل، از ضرر و آسیب می­ترسد و درصدد دفع و رفع آن برمی­آید. و وجود چنین حالت روحی از الطاف الهی است همانگونه که با وجود غریزه ترس، جان انسان حفظ می­شود. وجود چنین غریزه ای در روح باعث رشد و تعالی انسان می­شود و مواضع خوف در واقع زمینه ای برای رشد و ظهور استعدادهای اوست و باید مواظب باشد برای جلوگیری از ضرر از هواهای نفسانی و شیطان و شیاطین انس اطاعت نکند و از حدود الهی خارج نشود و عمل او مجرمانه نشود تا به ساحل امن و امنیت در دنیا و آخرت برسد.

مطابق آموزه های وحیانی انسان حق ندارد  برای فرار از ترس وفرار از ضرر و زیان به جسم و جان و شخصیت انسانهای دیگر آسیب بزند و عمل مجرمانه انجام دهد. اگر انسان به گرفتاری و مصیبتی مواجه شد و یا انسانهای دیگر که در بسیاری از موارد دنیا، رقیب او هستند باید صبر پیشه کند (الَّذِینَ إِذَا أَصَابَتْهُم مُّصِیبَهٌ  قَالُواْ إِنَّا لِلّهِ وَإِنَّـا إِلَیْهِ رَاجِعونَ[9]). آنها که هرگاه مصیبتی به ایشان می­رسد می­گویندما از آن خدائیم و به سوی او باز می­گردیم.

«توجه به این واقعیت که همه از او هستیم این درس را به ما می­دهد که از زوال نعمتها هرگز ناراحت نشویم، چرا که همه این مواهب بلکه خود ما تعلق به او داریم. یک روز می­بخشد و روز دیگر مصلحت می­بیند و از ما باز می­گیرد و هر دو صلاح ما است[10]

ج: نقش بغض و دشمنی در ارتکاب جرائم

بغض یک حالت روحی و عکس العملی است که در اثر نفرت از چیزی به انسان دست می­دهد.

(البغض نفار النفس عن الشئ الذی ترغب عنه و هو ضد الحبّ فانّ الحبّ انجذاب النفس الی الشئ الذی ترغب فیه[11]) بغض، تنفر و انزجار روحی از چیزی است که به بی میلی و دوری اآز آن می­انجامد. بغض ضد دوستی است، زیرا دوستی و محبت، تمایل و کشش نفس به چیزی است که به آن راغب می­شود.

در این حالت روحی، انسان در اثر تنفر از فرد و یا افرادی به تخریب شخصیت آنها از طریق افترا، تهمت، شایعه، قذف و ... می­پردازد و هدفش نابودی و ترور شخصیت است.

در قرآن کریم حالت بغض همراه با دشمنی بیان شده است.

(وَ ألقَینا بَینَهُم ُ الْعَداوَه َ وَ الْبَغْضاءَ الی یَوم ِ الْقِیامَه[12] ). و ما در بیان آنها تا روز قیامت عداوت و دشمنی افکندیم.

اگر حالت روحی بغض و تنفر، در عالم خارج، با ظهور دشمنی باشد یعنی بغض تبدیل به عداوت شود،

شیطان نیز از این حالت روحی سوءاستفاده می­کند و با استفاده از ابزارهایی مثل شرابخواری و قمار بغض روحی را تبدیل به دشمنی می­کند.

قرآن کریم می­فرماید: « إِنَّما یُرِیدُ الشَّیْطانُ أَنْ یُوقِعَ بَیْنَکُمُ الْعَداوَهَ وَ الْبَغْضاءَ فِی الْخَمْرِ وَ الْمَیْسِرِ[13]». شیطان می­خواهد به وسیله­ی شراب و قمار در میان شما عداوت و کینه ایجاد کند.

در تبدیل بغض به عداوت چهار حالت تصور می­شود که منجر به ترور شخص و جنایت و یا ترور شخصیت و جرائم علیه شخصیت معنوی افراد می­شود.

  • بغض فرد به فرد
  • بغض فرد به افراد
  • بغض افراد به فرد
  • بغض افراد به افراد

در موارد چهارگانه فوق دو معیار وجود دارد بغض برای رضای خدا یا بغض برای هواهای نفسانی. «پیامبر اکرم می­فرمود : مطمئن ترین و مؤثق ترین نشانه ایمان حبّ و بغض برای خداست[14]

بنابراین در موارد فوق اگر بغض برای هواهای نفسانی و انگیزه های غیر الهی باشد عمل مجرمانه است.

 

 

 

 

 

 

 

بخش سوم: نقش صفات و ویژگیهای روحی در جرائم

صفات روحی ریشه و سرمنشأ حالات روحی هستند و بالعکس اگر حالات روحی استمرار پیدا کنند تبدیل به صفات و ویژگی ثابت روحی می­شوند. مثلا ریشه خشم و غضب، خود بزرگ بینی و کوچک بینی دیگران است1. و اگر این حالت ادامه پیدا کند انسان تبدیل به میرغضب و جلااد می­شود. اگر با صفات روحی مقابله نشود تبدیل به بیماریهای روحی می­شوند و باعث آسیب فرد و اجتماع می­شوند.

چند صفت روحی که در جرائم علیه شخصیت معنوی افراد مؤثرند. در ذیل مورد تحلیل و بررسی قرار می­گیرند مثل حرص، کبر، حسد.

الف: نقش حرص در جرائم معنوی

واژه حرص از « حَرَص القَصّارُ الثَّوْبَ أی قَشَرَهُ بدَقِّهِ[15]» یعنی لباس شوی لباس را با دقت فشرد، گرفته شده است. حرص به معنی زیاده خواهی در آزمندی و میل و اراده است. انسان حریص، در آنچه میخواهد افراط می­کند.گاهی حرص انسان در خیر است و گاهی در شرّ. حرص در خیر، خیر است. (إِن تَحْرِصْ عَلَى هُدَاهُمْ[16]) اگر بر هدایت آنها حریص باشی. پیامبر اکرم ص در هدایت مردم حریص بود.

اما حرص در شر، شرّ است. (وَلَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَى حَیَاهٍ[17]) و آنها را حریص ترین مردم بر زندگی (این دنیا و اندوختن ثروت) خواهی یافت.

قرآن کریم می­­فرماید: (وَ إِنَّه‌ُ لِحُب‌ِّ الخَیرِ لَشَدِیدٌ[18]) او علاقه­ی شدید به مال دارد. البته خیر معنای وسیعی دارد که هرگونه نیکی را شامل و مسلماً به بسیاری از نیکیها همچون علم و دانش و تقوی و بهشت و سعادت، مطلب مذمومی نیست که قرآن با تعبیر فوق از آن نکوهش کند و لذا مفسران آن را در اینجا به معنی مال تفسیر کرده اند[19].

بنابراین انسان ذاتاً و فطرتاً علاقه شدیدی به خیر دارد و عاشق هر نوع خیر است. البته گاهی در تعیین مصداق خیر اشتباه می­کند و به جای خیر بر شرّ حرص می­ورزد. از اینرو خداوند از طریق پیامبران و کتاب آسمانی خیر و شر را به انسان معرفی کرد تا او اشتباه نکند و حجت را بر او تمام کرد.

همه انسانها طالب خیر و بهترین برای خود هستند. زندگی دنیا رقابت بین انسانها برای کسب بهترین ها است. گاهی آنهایی که در این میدان مسابقه عقب می­افتند، دست به اعمال ناجوانمردانه و مجرمانه می­زنند تا رقبایشان به مقصد نرسند و یا دیرتر برسند. بنابراین انسانهای حریص به علت زیاده خواهی و افراط، هیچ احترامی و جایی برای رقبای دیگر قائل نیستند و گاهی از حدود انسانیت و حدود الهی خارج و اعمال مجرمانه انجام می­دهند. این اعمال می­تواند هم ترور شخص باشد و یا ترور شخصیت او. تخریب شخصیت معنوی افراد آخرین تیر در ترکش این افراد ضعیف و عقب مانده و بیمار روحی است. «پیامبر اکرم ص فرمود: یا علی لا تشاورون حریصا فانّه یزیّن لک شرّها و اعلم انّ الجین و البخل و الحرص غریزه یجمعها سوءالظن»

یا علی با حریص مشورت نکنید چون شر را برای شما خیر جلوه می­دهد و بدانید ترس و بخل و حرص غرائزی هستند که باعث سوءظن به خدا می­شوند.

بنابراین حرص مذموم غریزه ای است که باعث سوءظن به خداوند می­شود و در چنین حالت روحی که رابطه انسان با خداوند ضعیف و یا قطع می­شود و در معرض هر نوع آفات و هر نوع عمل مجرمانه ای قرار می­گیرد.«سأل عن امام علی(ع) أَیُّ ذُلٍّ أَذَلُّ قَالَ الْحِرْصُ عَلَى الدُّنْیَا [20]»

از امام علی ع پرسیده شد کدام ذلت از همه ذلیل تر است فرمود :حرص بر دنیا.

مطابق فرموده امام علی ع حرص بر دنیا، انسان را به ذلیل ترین و خوارترین مرتبه در دنیا و آخرت می­رساند و انسان پست از انجام هر عمل مجرمانه ابائی ندارد.

امام صادق ع: «أُصـُولُ الْکُفْرِ ثَلَاثَهٌ الْحِرْصُ وَ الِاسْتِکْبَارُ وَ الْحَسَدُ»[21]

اصول و ریشه های کفر سه چیز هستند: حرص، کبر و حسد

ب: نقش کبر در جرائم معنوی

کبر یکی از صفات اخلاقی مذموم است که در اثر جهل و کم عقلی و فراموشی جای و جایگاه انسان و قرار گرفتن در جای و جایگاه خداوند و ادعای کبریایی به وجود می­آید. «امام زین العابدین ع فرمود: اولین چیزی که با آن خداوند نافرمانی شد کبر است[22]»

کبر و غرور دارای آثار و عوارض خطرناک فردی و اجتماعی است و منجر به انجام جرائم شرعی و عرفی می­شود.

قرآن کریم در ماجرای آفرینش آدم اولین صفت روحی که باعث معصیت خداوند شد را کبر معرفی نمود (وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلائِکَهِ اسْجُدُوا لآدَمَ فَسَجَدُوا إِلا إِبْلِیسَ أَبَى وَاسْتَکْبَرَ وَکَانَ مِنَ الْکَافِرِینَ[23]). و (یاد کن) هنگامی را که به فرشتگان گفتیم بروی آدم سجده و خضوع کنید همگی سجده کردند جز ابلیس که سرباز زد و تکبر ورزید (و به خاطر نافرمانی و تکبرش) از کافران شد.

بنابراین نزدیکترین افراد به شیطان کسانی هستند که دارای این ویژگی روحی هستند. معمولا افراد متکبر افرادی هستند که دارا و ثروتمند هستند و یا دارای صفت و یا صفاتی مثل علم و زیبایی و ... هستند که خود را بزرگتر از دیگران می­دانند و دیگران را کوچک و حقیر می­دانند که لازمه آن دیکتاتوری و اطاعت محض از آنها است. انسانهای متکبّر اکثرا بیماران روانی خطرناک هستند که به خود و دیگران آسیب می­زنند و اعمال مجرمانه انجام می­دهند.

از نظر قرآن کریم ریشه اصلی کفر و اطاعت نکردن از خداوند کبر است. « بلیقَد جآءَتَکَ ءایاتی فَکَذَّبتَ بها وَ استَکبَرتَ و کُنتَ مِنَ الکافِرینَ 2» آری آیات من به سراغ تو آمد، اما آن را تکذیب کردی و تکبّر نمودی و از کافران بودی.

بنابراین انسان با این صفت در مقابل خداوند و مردم گردنکشی می­کند و هیچ حد و مرزی نمی­شناسد، خود را خدا می­داند و اصلا کسی جز خود را نمی­بیند و ترور شخص و شخصیت برایش مفهومی ندارد و خود را مجاز به انجام هرکاری که دلش می­خواهد می­داند. انسان متکبّر چون داشتن همه چیز را فقط حق خود می­داند و دیگران را ناحق می­داند. اگر در وصول به خواسته هایش تعلل و یا کاستی ببیند، رقبای خود را تخریب می­کند که تخریب همان ترور شخصیت و جرائم علیه شخصیت معنوی افراد است.

ج: نقش حسد در جرائم معنوی:

یکی از صفات روحی که مانند آتش جهنم، روح انسان را می­سوزاند و دیگران را نیز خاکستر می­کند و آسایش و امنیت فرد و اجتماع را سلب می­کند حسد است. حسد در درون و روح آدم است که اگر کنترل نشود به بیرون راه پیدا می­کند و آثار مخرب خود را نشان می­دهد.

پیامبر اکرم ص فرمود: (رَفِعَ عَنْ أُمَّتِی وَ الْحَسَدُ مَا لَمْ یُظْهِرْ بِلِسَانٍ أَوْ یَدٍ[24]) حسد مادامیکه در زبان و یا دستان امت من ظاهر نشود، محاسبه نمی­شود.

امام صادق ع نیز فرمود:( اِن الْمُؤْمِنَ لا یَسْتَعْمِلُ حَسَدَهُ  [25]) یعنی مؤمن حسدش را بکار نمی­برد.

بنابراین حسد در روح آدمی وجود دارد و انسان باید آنرا مهار کند و از ظهور و بروز آن در عالم خارج جلوگیری کند و الا به جرم و خیانت ختم می­شود.

مطابق آیات قرآن کریم، اولین جنایتی که در کره زمین اتفاق افتاد در اثر حسادت بود. (فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِیهِ فَقَتَلَهُ فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِینَ [26]). نفس سرکش، کم کم او را به کشتن برادرش ترغیب کرد (سرانجام) او را کشت و از زیانکاران شد.

(وَاتْلُ عَلَیْهِمْ نَبَأَ ابْنَیْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِن أَحَدِهِمَا وَلَمْ یُتَقَبَّلْ مِنَ الآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّکَ قَالَ إِنَّمَا یَتَقَبَّلُ اللّهُ مِنَ الْمُتَّقِینَ[27]). و داستان دو فرزند آدم را به حق بر آنها بخوان هنگامی که هر کدام کاری برای تقرب (به پروردگار انجام دادند اما از یکی پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد (برادری که عملش مردود شده بود به برادر دیگر) گفت: به خدا سوگند تو را خواهم کشت (برادر دیگر) گفت (من چه گناهی دارم؟ زیرا ) خدا، تنها از پرهیزکاران می­پذیرد.

پیامبر اکرم ص فرمود: (فَقَبِلَ اللَّهُ قُرْبَانَ هَابِیلَ فَحَسَدَهُ قَابِیلُ فَقَتَلَهُ [28]) خداوند قربانی هابیل را پذیرفت، قابیل از روی حسادت او را کشت.

بنابراین اولین قتل در زمین، برادر کشی در اثر حسادت بود. اگر حسد درونی مهار نشود به جرم و جنایت منجر خواهد شد. در چنین مواردی حسود بیمار روانی است. علاوه بر این که حسد بطور مستقیم در جرائم نقش دارد، بطور غیر مستقیم سرمنشاء شاخه های بسیاری از صفات و حالات روحی دیگر است.

« سئل عن علی بن الحسین ع انّی الاعمال افضل عندالله قال ما من عمل بعد معرفه الله عزّوجل  و معرفه رسوله (ص) افضل من بغض الدنیا فانّ لذلک لشعباً کثیره و للمعاصی شعب فاولی ما عصی الله به الکبر معصیه ابلیس حین أبی و استکبر و کان من الکافرین ثم الحرص و هی معصیه آدم و حواء ع حین قال الله عزّوجل لهما انکلا من حیث شئتما و لا تقربا هذه الشّجره فتکونا من الظالمین» فأخذنا ما لا حاجه بهما الیه فدخل ذلک علی ذرّیّتهما الی یوم القیامه و ذلک انّ اکثر ما یطلب ابن آدم ما لا حاجه به الیه ثم الحسد و هی معصیه ابن  آدم حیث حسد اخاه فقتله فتشعب من ذلک حبّ النساء و حبّ الدنیا و حبّ الرئاسه و حبّ الرّاحه و حبّ الکلام و حبّ العلوّ و الثروه فصرن سبح خصال فاجتمعن کلهن فی حبّ الدنیا فقال الانبیاء و العلماء بعد معرفه ذلک حبّ الدنیا راس کل خطیئه والدنیا دنیاءان دنیا بلاغ و دنیا ملعونه[29]»

از امام زین العابدین علی بن الحسین ع سوال شد: برترین عمل نزد خداوند چیست؟ فرمود هیچ عملی بعد از شناخت خداوند و شناخت رسولش برتر از بغض دنیا نیست که دارای شعب و شاخه های بسیاری است و گناهان و معاصی شعبه هایی دارند پس اولین چیزی که خدا با آن معصیت شد کبر و غرور است موقعی که ابلیس از دستور خداوند برای سجده سرپیچی کرد و کبر ورزید و از کافرین شد. پس حرص است و آن معصیت آدم و حواست موقعی که خداوند به آنها فرمود از هرچه می خواهید بخورید و به این درخت نزدیک نشوید که از ظالمین خواهید شد. پس آن دو کاری انجام دادند که احتیاجی به آن نداشتند و این صفات به فرزندانشان هم تا روز قیامت داخل شد؛ از اینروست که فرزند آدم چیزی را طلب می کند که احتیاجی به آن ندارد پس از حسد شعبه ای بوجود می آید. حبّ النساء (زن پرستی)، حبّ الدنیا (عشق به دنیا) و حبّ الرئاسه (مقام پرستی) . حبّ الرّاحه (تن پروری) و حبّ الکلام (پر حرفی) و حبّ علو (برتری طلبی) و حبّ ثروت (مال پرستی) که هفت خصال و صفت هستند که همگی در حبّ دنیا جمع می شوند سپس پیامبران و علما بعد از شناختن آن گفتند که حبّ الدنیا رأس کل خطیئه یعنی دنیا دوستی ریشه همه گناهان و خطاهاست و دنیا هم دو نوع است دنیایی که ممدوح و بلاغ است و انسان در آن و با آن به خدا می رسد و دنیایی که ملعون و مذموم است.

این حدیث شریف می فرماید که دنیا دوستی ریشه همه گناهان و همه جرائم شرعی و قانونی است و ریشه همه مظاهر فساد، حسد است بنابراین ریشه همه جرائم، حسد است.

این صفت باعث می شود که حاسد به دشمنی با خدا و مقدرات الهی برخیزد و به آنچه که به دیگران داده و به او نداده حسد بورزد و درصدد دشمنی و انتقام از محسود برآید و مرتکب جرم و جنایت شود. بنابراین صفات روحی اصل در ریشه حالات روحی هستند. ریشه های کفر و جرائم سه صفت کبر، حسد و حرص هستند که باعث ایجاد حالات روحی و در صورت استمرار و کنترل نشدن تبدیل به بیماریهای روحی می شود. در حالات روحی شادی و غم، ترس و شجاعت و هیجان و اضطراب، خشم و رضایت و... عقل کنترلش را بر روح از دست می دهد و انسان مستعد ارتکاب هر نوع گناه و جرم و جنایت می شود.

امام صادق ع فرمود: «اصولُ الکُفرِ ثَلاثَهٌ الحِرصُ وَ الاِستِکبارُ وَ الحَسَدُ[30]» ریشه های کفر سه چیز هستند

[1] . مفردات الفاظ قرآن، ج2، ص701

[2] .الکافی، ج2، ص 305

[3] . همان

[4] . ص/76

[5] . وسائل الشیعه، ج15، ص362

[6] . وسائل الشیعه، ج15، ص 352

[7] . التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج3، ص161

[8] . البقره/ 155

[9] . البقره/156

[10] . تفسیر نمونه مکارم، ج1، ص525

[11] . مفردات الفاظ القرآن راغب، ج1، ص136

[12] . المائده/64

[13] . همان/91

[14] . الکافی کلینی، ج2، ص125

متن کامل در سایت امید فایل 

[15] . مفردات الفاظ القرآن، ج1، ص227

[16] . النحل/37

[17] . وسائل الشیعه، ج15، ص362

[18] . مفردات الفاظ القرآن، ج1، ص227

[19] . النحل/37

[20] . وسائل الشیعه، ج7، ص 82

[21] . الکافی، ج2، ص 289

[22] . .همان، ص 130

[23] . البقره/34

[24] . الکافی، ج2، ص463

[25] . همان، ج8، ص109

[26] . المائده/30

[27] . همان/27

[28] . البرهان فی تفسیر القرآن، ج2، ص273

[29] . الکافی، ج2، ص317

[30] . الکافی، ج2، ص289

یکی از امیال و نیازهای جسمی در قرآن کریم، میل جنسی است که خداوند عظیم آن را میل عظیم نامید.

 

یکی از امیال و نیازهای جسمی در قرآن کریم، میل جنسی است که خداوند عظیم آن را میل عظیم نامید.

(وَ یُریدُ الَّذینَ یَتَّبِعُونَ الشَّهَواتِ أَنْ تَمیلُوا مَیْلاً عَظیماً[1]) (خدا می­خواهد شما را ببخشد (و از آلودگی پاک نماید) امّا آنها که پیرو شهواتند می­خواهند شما بکلّی منحرف شوید[2]). طوسی می­گوید: «ان تمیلوا میلاً عظیما» یعنی از استقامت با زیاد شدن معصیت خارج شوید چون استقامت انسان را به ثواب می­کشاند و انحراف از آن انسان را هلاک و مستحق عذاب می­کند.

آنان که از شهوات پیروی می کنند می خواهند شما (در روابط جنسی از حدود و مقررات حق) به انحراف بزرگی دچار شویدو فرمود (زُیِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَوَاتِ مِنَ النِّسَاء[3]) (محبّت امور مادی مثل دوست داشتن زنها، در نظر مردم جلوه داده شده است.)

بنابراین میل جنسی و شهوت، میل عظیم و باعث انحراف عظیم می شود. شاید این میل، عظیم ترین میل در هر فرد باشد و عظیم ترین انحراف را ایجاد کند و یا شاید همه انسان ها وقسمت اعظم و عظیم انسان ها را تحت تأثیر قرار بدهد که آن را میل عظیم بیان نمود.

قرآن کریم راه های تأمین حلال و حرام این میل را بیان فرمود(إلّا علی أزواجهم أو ما مَلکتْ أیمانُهم فإنّهم غیرُ مَلومین فَمَن ابتغی وَراء ذلِّکَ فاولئِکَ هُم العادُّون[4])

مگر در کام جویی ا زهمسران و کنیزانشان که آنان در این زمینه مورد سرزنش نیستند. پس کسانی که در بهره گیری جنسی راهی غیر از این جویند تجاوز کار هستند.

بنابراین به غیر از ازدواج و نکاح شرعی، تأمین نیاز جسمی وجنسی حرام و تجاوز به حدود الهی است و متجاوز زانی و ملعون است و نتیجه این کار، ولد الزناست.

همچنین قرآن کریم فرمود: (وَ یَسئَلُونَکَ عَنِ المَحیضِ قُل هُوَ أَذیً فَاعتَزِلُوا النِّساءَ فِی المَحِیضِ وَ لا تَقرَبُوهُنَّ حَتّی یَطهُرنَ[5]) از تو درباره حیض سؤال می کنند بگو چیز زیانبار و آلوده ای است. پس در این حالت از زن ها کناره گیری کنید تا پاک شوند.  بنابراین مقاربت در این حالت حرام است[6]. (وَ لا تَقرَبُوهُنَّ حَتّی یَطهُرنَ). در این حالت اگر به حدود الهی تجاوز شود، ثمره و نتیجه ولد حیض است. ولد زنا ها و ولد حیض درواقع بچه های شیطان هستند. گوشت و پوست آنها از حرام روئیده است و به شدت مستعد، ارتکاب جرائم هستند.

اثر نطفه در جرائم

شیطان در نطفه انسان که اصل و خلقت اوست شریک می شود و می خواهد آب را از سرچشمه گل آلود می کند و این بهترین راه برای تخریب اوست. ( وَ أَجْلِبْ عَلَیْهِمْ بِخَیْلِکَ وَ رَجِلِکَ وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ وَ عِدْهُمْ وَ ما یَعِدُهُمُ الشَّیْطانُ إِلاَّ غُرُوراً [7] )

و با لشکر سواره و پیاده ات آنها را جلب کن و در مال و فرزندانش شریک باش و آنان را با وعده ها سرگرم کن . ولی شیطان جز فریب و دروغ وعده ای به آنها نمی دهد.

قال امیرالمؤمنین (ع) قال رسول الله (ص) : إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ الْجَنَّهَ عَلَى کُلِّ فَحَّاشٍ بَذِی قَلِیلِ الْحَیاءِ لَا یبَالِی مَا قَالَ وَ لَا مَا قِیلَ لَهُ فَإِنَّکَ إِنْ فَتَّشْتَهُ لَمْ تَجِدْهُ إِلَّا لِغَیهٍ أَوْ شِرْکِ شَیطَانٍ قِیلَ یا رَسُولَ اللَّهِ وَ فِی النَّاسِ شِرْکُ شَیطَانٍ فَقَالَ ص أَ مَا تَقْرَأُ قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ[8]»

علی (ع) فرمود که پیامبر فرمودند:همانا خداوند بهشت را بر هر فحاش کم حیا که در آن چه می گویدو آن چه که درباره اش گفته می شود پروایی ندارد حرام کرده است و اگر درباره او تفتیش و جستجو کنید می بینید یا او حراف است یا شیطان در نطفه اش شریک است.

« پرسیده شد ای رسول خدا، آیا شیطان با مردم شریک می شود؟ رسول خدا فرمود آیا قول خداوند عزوجل را نخوانده ای که فرمود (وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ[9]) »

  عن ابی بصیرقال ابوعبدالله : قُلْتُ بِأَیِّ شَیْ ءٍ یُعْرَفُ ذلک؛

قال: ( اماتَقرأ کتاب اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ؟ ثم ابتدا «وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ»

ثم قال : ان الشیطان لیجی حتی یقعد من المرأه کما یقعد الرجل منها، ویحدث کما یحدث، و ینکح کما ینکح، قلت بأی شیء یعرف ذلک؛ قال بحبنا و بغضنا فمن احبّنا کان نطفه العبد و من ابغضا کان نطفه الشیطان[10].

ابوبصیر  از امام صادق پرسیدم با چه چیزی آن را بشناسیم. فرمود آیا کتاب خدا را که فرمود (وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ) نخواندی سپس فرمود شیطان می آید کنار زن می نشیند مثل مردش و با او صحبت می کند مثل مردش و با او آمیزش می کند مثل مردش. گفتم با چه چیزی آن شناخته می شود؟ فرمود با حب و بغض ما. اگر کسی ما را دوست داشت نطفه انسان و اگر دشمن ما بود نطفه شیطان است.

قال الصادق (ع) : من لم یبال ما قال و ما قیل فیه فهو شرک شیطان و من لم یبال ان یراه الناس مسیئا فهو شرک شیطان و من اعتاب اخاه الموصح من غیره تره بینها فهو شرک شیطان و من شغف بمحبه الحرام و شهوه الزنا فهو شرک شیطان ثم قال (ع) لولد الزنا علامات احدها بغضنا اهل البیت و ثانیها انه یمن الی الحرام الذی خلق منه و ثالثها الاستحفاف یالدین و رابعها سوء المحضر للناس و لایسئی محضرا خوانه الا من ولد علی غیر فراش ابیه او من حملت به امّه فی حیضها[11].

امام صادق(ع) فرمود: کسی که در آن چه می گوید و آن چه درباره اش گفته می شود پروایی ندارد شیطانی در نطفه اش شریک است. و کسی که پروا ندارد که مردم او را در حال گناه ببینند شیطان در نطفه اش شریک است. کسی که غیبت برادر مومنش را بدون این که چیزی بین شان باشد انجام دهد شیطان در نطفه اش شریک است.

کسی که عاشق حرام و زنا باشد شیطان در نطفه اش شریک است سپس فرمود : و لد الزنا چند علامت دارد. یکی از آن ها بغض و دشمنی با اهل بیت(ع) است.

دوم کسی که مشتاق به حرامی باشد که از او خلق شده است (یعنی زنا). شیطان در نطفه اش شریک است. سوم کسی که دین در پیش چشم او کوچک و خفیف باشد . چهارم پیش مردم سوءالمحضر باشد که در محضر برادرانش بد و گناهکار نیست مگر کسی که غیر از نطفه پدرش باشد و یا ولد حیض باشد.

ابی بصیر گفت: امام صادق(ع) فرمود: اگر مردی پیش همسرش برود و نزدش بنشیند، شیطان حاضر می شود اگر بسم الله بگوید شیطان می رود و اگر نگوید شیطان در عملش شریک می شود در حالی که نطفه یکی است گفتم چگونه او را بشناسیم؟ فرمود: با حب و بغض ما[12].

همچنین بنابر روایات معصومین، خوردن مال حرام نیز باعث منعقد شدن نطفه حرام و شریک شدن شیطان در نطفه انسان می شود.

محمد بن مسلم گفت: از امام موسی کاظم (ع) راجع به شراکت شیطان پرسیدم درباره آیه( وشارکهم فی الاموال و اولاد). فرمود: هر آن چه که از مال حرام باشد پس شیطان در آن شریک است و با آن مرد می باشد تا با همسرش جمع گردد پس هم از نطفه شیطان و نطفه آن مرد است که در این صورت حرام است.[13]

بنا بر روایات معصومین (ع) در تفسیر آیه شریفه، (وَ شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ) شیطان به دو صورت مستقیم و غیر مستقیم در نطفه انسان شریک می شود. در حالت غیر مستقیم که اولین طریق در آیه است (شارِکْهُمْ فِی الْأَمْوالِ)اگر شخصی مال حرام بخورد شیطان به هنگام مجامعت او حاضر می شود. در حالت مستقیم هنگام مجامعت اگر انسان ذکر خدا (بسم الله) نگوید شیطان در نطفه شریک می شود.

از نشانه های شراکت شیطان، افرادی هستند که بغض و دشمنی اهل بیت (ع) دارند. همچنین افراد گناهکار و بی پروایی که هر چه از دهنشان بیرون می­آید، می گویند، از کسانی اند که بیشترین جرم علیه شخصیت افراد را انجام می­دهند.

اثر زمان و مکان مجامعت در جرائم

پیامبر اکرم (ص) در حدیثی طولانی در سفارش به حضرت علی (ع) درباره آمیزش با همسر فرمودند که اگر در زمان و یا مکان نامناسب باشد و نطفه ای منعقد شود، آن بچه ها، مجرم و جنایت کار خواهند شد که به برخی از آنها اشاره می­گردد.

یا علی زیر درخت میوه دار جماع نکن اگر بچه ای منعقد شود جلاد، قاتل یا از ظالمین بزرگ خواهد شد. یا علی بین اذان و اقامه جماع نکن  که اگر نطفه ای منعقد شود بچه ای به دنیا خواهد آمد که حریص بر خونریزی است.

یا علی موقعی که به سفر رفتی و برگشتی تا سه شب و سه روز جماع نکن که اگر نطفه ای منعقد شود بچه ای به دنیا می آید که یاری کننده هر ظالمی است .

یا علی در ساعات اولیه شب جماع نکن که بچه ای به دنیا خواهد آمد که ایمان نمی آورد ساحر خواهد شد و دنیا را بر آخرت ترجیح خواهدداد.[14]

نقش طهارت نطفه افراد در جرائم

یکی از تشبیهات نغز قرآن کریم تشبیه زن به کشتزار است.

قرآن کریم فرمود(نِساؤُکُمْ حَرْثٌ لَکُمْ)[15] زنان شما کشتزار شما هستند در اینجا زنان به مزرعه تشبیه شده­اند[16].

در یک مزرعه هم گل پرورش می یابد و هم خار هم درختان پر ثمر،هم درختان بی ثمر.مرد نیز به کشاورز و نطفه به بذر تشبیه شده اند.

عقل ودانش بشر امروزی به این نتیجه رسیده است که قدم اول در هر نوع کشتی،اصلاح بذر و قرنطینه کردن آن است.اگر مردم به همین یک آیه که منطبق بر عقل ومنافع بشری نیز هست عمل کنند دنیا مزرعه گلها و گلستان خواهد شد.

کشاورز بذر می پاشد و به اصطلاح کاشت،داشت و برداشت انجام می دهد اما این کشتزار است که به عمر یک درخت باید با آن همراه باشد و با آن بسازد.

اما زن کشتزاری نیست که فقط مسئولیت  داشته باشد زن انسانی مکلف است.ودر زمینه قبول بذر و کاشت نقش اصلی دارد.نمونه زنهایی که در کنترل همسرانشان برای نیاوردن لقمه حرام و اکل و شراب و

حرام و انعقاد نطفه حلال و شیر دادن با حالت وضو برای تربیت نسل مومن و صالح و به عنوان خلیفه الله فی الارض در تاریخ ادیان الهی تاریخ بشر وتاریخ اسلام فراوان هستند.

قرآن کریم می فرماید(الزانیه و الزانی) و نشان می دهد در انعقاد نطفه حرام از زنا زن مقدم بر مرد است و نقش و مسئولیت زن بیشتر است تا زن نخواهد این عمل شنیع انجام نمی پذیرد.[17]

کاشت و داشت تخم شیطان،در واقع جنگ با خداست از این رو قرآن کریم می فرماید (وَالَّذِینَ لا یَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلا یَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِی حَرَّمَ اللَّهُ إِلا بِالْحَقِّ وَلا یَزْنُونَ وَمَنْ یَفْعَلْ ذَلِکَ یَلْقَ أَثَامًا یُضَاعَفْ لَهُ الْعَذَابُ یَوْمَ الْقِیَامَهِ وَیَخْلُدْ فِیهِ مُهَانًا)[18] و کسانی که معبود دیگری را با خداوند نمی خوانند و انسانی را که خداوند خونش را حرام شمرده، جز به حق نمی کشند و زنا نمی کنند و هر کس چنین کند مجازات سختی خواهد دید، عذاب او در قیامت مضاعف می گردد و همیشه با خواری در آن خواهد ماند.

در این آیه شریفه سه گناه باعث مخلد شدن در جهنم[19]، در نتیجه پذیرفته نشدن شفاعت می شود :

  • شرک 2- قتل نفس   3- زنا

کلمه «یضاعف له العذاب» بعد از «و من یفعل ذلک یلق أثاما» نشان می دهد که انسان در اثر ارتکاب این سه گناه حتماً در دنیا مجازات می­شود و جزایش را خواهد دید و در روز قیامت عذاب او چند برابر و مخلّد می شود[20].

بنابراین همانگونه که تولید ولدالزنا یکی از اعظم گناهان کبیره و جرم بزرگی علیه اشخاص (زناکاران و ولدالزنا) است، نسبت دادن زنا نیز برای تخریب شخصیت و ترور شخصیت که قذف است از جرائم علیه شخصیت و گناه بزرگی است.

نمونه هایی از اعمال مجرمانه و نطفه های ناپاک

امام صادق (ع) فرمود در مورد قول فرعون در قرآن کریم (ذرونی اقتل موسی) من کان یمنعه قال منعقد رشدته و لا یقتل الانبیاء و اولاد الانبیاء الا اولاد الزنا[21]

از امام صادق درمورد قول فرعون (بگذارید موسی را بکشم) سؤال شد چه کسی مانع او شد؟ فرمود انسان نطفه پاک به او گفت پیامبران و اولاد پیامبران را نمی کشند مگر ولدالزناها. قاتلین انبیاء و اولادشان، قاتلین ائمه و اولادشان بدون استثنا از ولدالزناها ولدالحیض ها و تخم شیطان ها بودند. یکی از بزرگترین و عجیب ترین رودررویی ولدالزناها با مؤمنین در ماجرای عاشورا رخ داد.

امام حسین (ع) در روز عاشورا فرمود: ألا ان الدعی ابن الدعی قدرکز (بین اثنتین).[22] این زنازاده پسر زنازاده مرا بین دو چیز قرار داده است بنابراین معاویه و یزید هردو زنازاده بودند.

بسیاری از شخصیت های مشهور در صدر اسلام که ائمه الضلاله و دشمن شماره یک اهل بیت (ع) بودند مثل زیاد­بن ابیه، عبیدالله بن زیاد مشهور به ابن مرجانه، عمروعاص ولدالزنا بودند. یکی از مهم ترین ویژگی ولدالزناها، دشمنی با اهل بیت (ع) است.

 

 

 

 

 

بخش دوم: اثر محیط بر جرائم علیه شخصیت

ریشه لغوی محیط حوط است، محیط، اسم فاعل از ریشه حوط است محیط یعنی محوط و احاطه کننده.

محیط انسان، مجموعه موجودات و اشیاء مادی و غیرمادی است که او را احاطه کرده اند. احاطه بر دو گونه است، احاطه ظاهری و مادی و احاطه معنوی و هر یک از انواع احاطه برای مقصود خاص و یا دارای نتیجه و آثار خاص است.

راغب می گوید احاطه بر دو وجه است. احاطه در اجسام، احاطه در علم.[23] احاطه در اجسام یعنی حفظ کردن آن (إِنَّهُ بِکُلِّ شَیْءٍ مُّحِیطٌ)[24] یعنی در همه جهات او را حفظ خواهد کرد.

احاطه در علم مثل (أَحَاطَ بِکُلِّ شَیْءٍ عِلْمًا)[25] و (إِنَّ اللّهَ بِمَا یَعْمَلُونَ مُحِیطٌ)[26] احاطه در علم یعنی این که بدانی وجود و جنس و قضا و قدر و کیفیت و غرض و مقصود از ایجادش و آنچه که از او و برای اوست همه از جانب خداست[27].  بنابراین عوامل مادی و معنوی محیط، انسان را احاطه می کنند و در یکدیگر اثر می گذارند.

نقش عوامل مادی محیط بر جرائم

عوامل مادی محیط عوامل محسوس و قابل مشاهده اند. محیط زندگی هر انسانی شامل پدر و مادر، خانه، خانواده، اقوام، دوستان، مدرسه، دانشگاه، شهر و کشور می باشند.قرآن می­فرماید: «أَلَا إِنَّهُ بِکُلِّ شَیْءٍ مُّحِیطٌ»[28] (آگاه باشید که خداوند به همه چیز احاطه دارد). محیط آن چیزی است که مانند حائط (دیوار)، انسان را احاطه می­کند.

هر انسانی از یک زن که مادر اوست متولد می شود و در خانه ای زیر سایه پدر و مادرش و خانواده اش زندگی و به تدریج و مرحله به مرحله، زمان زندگی اش را سپری می کند. به تدریج که چشمش باز می شود محیط اطرافش را می بیند و صداها را می شنود. عقل اکتسابی انسان از آن چه که می بیند و می شنود از پدر و مادر و از خانواده و اقوام و سایر انسان های محیط به تدریج پر می شود، و فرهنگ و مذهب و جهان بینی او شکل می گیرد. از این روست که در اکثر انسان ها دین، فرهنگ و جهان بینی و تربیت موروثی و زاییده محیط است و اگر این ها خطا و اشتباه باشند. ترک کردن و جدا شدن از این باورهای رسوب شده در درون، به اندازه سلاخی شدن و کندن پوست سخت و دشوار است. به طور طبیعی انسان در مقابل این تغییر عکس العمل نشان داده و نمی پذیرد.

(وَإِذَا قِیلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنزَلَ اللّهُ قَالُواْ بَلْ نَتَّبِعُ مَا أَلْفَیْنَا عَلَیْهِ آبَاءنَا أَوَلَوْ کَانَ آبَاؤُهُمْ لاَ یَعْقِلُونَ شَیْئاً وَلاَ یَهْتَدُون)[29] و چون کفّار را گویند از شریعت و کتابی که خدا فرستاده پیروی کنید، پاسخ دهند که ما پیرو کیش پدران خود خواهیم بود آیا بایست آنها تابع پدران باشند. گرچه آن پدران بی عقل و نادان بوده و هرگز به حق و راستی راه نیافته باشند.

به طور طبیعی انسان از دین، فرهنگ و آیین محیط خود تبعیت می کند. انسان میراث دار محیط خود است. انسان آیینه­ای است که محیط فرهنگی و تربیتی خود را نشان می دهد.

انسان و محیط دائم بر هم اثر متقابل دارند، از یکی کم شود، بر دیگری افزوده می شود.

این کم و زیاد شدن بیشتر در عوامل مادی است مثلاً در خوردن و آشامیدن حالت پر کن و خالی کن است. اما در عوامل غیرمادی و معنوی تقریباً جاده یک طرفه است. فقط بر روح انسان ها افزوده می شود.

قرآن کریم در آیات بسیاری انسان را نفس می نامد. (وَ اتَّقُوا یَوْماً لا تَجْزی نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَیْئاً)[30]. و حذر کنید از آن روزی که هیچ کس به کار دیگری نیاید.

(یَوْمَ تَجِدُ کُلُّ نَفْسٍ ما عَمِلَتْ مِنْ خَیْرٍ مُحْضَراً وَ ما عَمِلَتْ مِنْ سُوءٍ)[31] روزی که هر شخصی هر کار نیکو کرده، همه را پیش روی خود حاضر بیند و نیز آن چه بد کرده است.

این آیات نشان می دهند. گرچه، اعمال نیک و بد با اعضا و جوارح انسان و دست ها و پاها انجام می گیرند،

انتساب آنها به نفس یا روح، یعنی انسان و ارزش او و انسان واقعی یعنی نفس و روح و اعضا و جوارح درواقع ابزارها و وسایل او و درخدمت او هستند.

بنابراین آن چه که از محیط اثر می پذیرد و یا اثر می گذارد درواقع نفس و روح انسان است حتی خوردن و آشامیدن حلال یا حرام و نوع غذا درواقع بر روح انسان اثر می گذارند. در یک تقسیم بندی کلی در کنش و واکنش انسان و محیط می توان محیط به دو دسته کلی تقسیم کرد، عوامل انسانی و عوامل غیر انسانی.در اثرگذاری متقابل عوامل انسانی محیط، درواقع روح های انسان ها در یکدیگر از راه گوش و چشم اثر می گذارند.

عوامل غیرانسانی محیطی مثل شکل خانه، بزرگ و کوچک بودن و لوازم درون آن و یا نوع محیط از نظر آب و هوا به نسبت عوامل انسانی اثر کمتری بر شخصیت و روح دارند. و از اهمیت کمتری برخوردارند.

اثر عوامل انسانی محیط بر جرائم

در تأثیر عوامل انسانی، قانون الاقرب فالاقرب ساری و جاری است. آنهایی که به انسان نزدیک ترند و زمان بیشتری در انس و تماس هستند اثر بیشتری بر روح انسان باقی می گذارند. بنابراین در قرب عامل مکان، زمان، مهم هستند. زمان هم شامل سن انسان و مقدار زمان انس است.

قرآن کریم می فرماید (اعْلَمُوا أَنَّمَا الْحَیَاهُ الدُّنْیَا لَعِبٌ وَلَهْوٌ وَزِینَهٌ وَتَفَاخُرٌ بَیْنَکُمْ وَتَکَاثُرٌ فِی الْأَمْوَالِ وَالْأَوْلَادِ کَمَثَلِ غَیْثٍ أَعْجَبَ الْکُفَّارَ نَبَاتُهُ ثُمَّ یَهِیجُ فَتَرَاهُ مُضطرًّا ثُمَّ یَکُونُ حُطَامًا وَفِی الْآخِرَهِ عَذَابٌ شَدِیدٌ وَمَغْفِرَهٌ مِّنَ اللَّهِ وَرِضْوَانٌ وَمَا الْحَیَاهُ الدُّنْیَا إِلَّا مَتَاعُ الْغُرُورِ")[32]

بدانید زندگی دنیا تنها بازی و سرگرمی و تجمل پرستی و فخرفروشی در میان شما و افزون طلبی در اموال و فرزندان است، همانند بارانی که محصولش کشاورزان را در شگفتی فرو می برد، سپس خشک می شود به گونه ای که آن را زرد رنگ می بینی، سپس تبدیل به کاه می شود و در آخرت عذاب شدید است یا مغفرت و رضای الهی و (به هرحال) زندگی دنیا چیزی جز متاع فریب نیست.

این آیه شریفه زندگی انسان را به پنج دوره یا پنج مرحله تقسیم می کند: لعب، لهو، زینت، تفاخر و تکاثر.[33]

راغب می گوید لعب به معنای بازی از ریشه لعاب که همان بزاق و آب دهان است گرفته شده است لعب در موقعی است که کسی کاری را بدون قصد و هدف و مقصد صمیمی انجام دهد.[34]

نخست دوران کودکی است که زندگی در هاله ای از غفلت و بی خبری و لعب و بازی فرو می رود.

لهو آن چیزی است که انسان را از آن چه که برای او لازم و مهم است باز می دارد از هر چیزی که زمانی طولانی از آن لذت و تمتع می برند به لهو تعبیر شده است[35]. مصطفوی می گوید لهو چیزی است که انسان به آن تمایل دارد و از آن لذت می برد بدون آن که نتیجه ای برایش داشته باشد[36].

در دو دوره از سن، لعب و لهو، کودکی و نوجوانی به علت کمبود و نقص عقل حد جرائم اجراء نمی شود و ملاحظه سن و سال آنها می شود.

نقش سن در جرائم علیه شخصیت

در دو مرحله اول یعنی دوران لعب و لهو، چون بچه عقل ندارد جرائم او تعزیزی است. اما در اواخر دوره لهو و اوائل دوره زینته انسان به بلوغ جنسی می رسد و شرعا مکلف می شود. و شرع و عرف به دلیل رشد عقلی درصورت وقوع عمل مجرمانه او را مسئول و مورد کیفر قرار می دهند. با افزایش سن، عقل نیز رشد می کند تا این که در سن چهل سالگی به بلوغ و کمال می رسد.[37]

قرآن کریم می فرماید (وَبَلَغَ أَرْبَعِینَ سَنَهً قَالَ رَبِّ أَوْزِعْنِی أَنْ أَشْکُرَ نِعْمَتَکَ الَّتِی أَنْعَمْتَ عَلَیَّ وَعَلَى وَالِدَیَّ وَأَنْ أَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضَاهُ وَأَصْلِحْ لِی فِی ذُرِّیَّتِی إِنِّی تُبْتُ إِلَیْکَ وَإِنِّی مِنَ الْمُسْلِمِینَ)[38]

(وقتی) به چهل سالگی بالغ گردد می گوید پروردگارا مرا توفیق ده تا شکر نعمتی را که به من و پدر مادرم دادی به جا آورم و کار شایسته ای انجام دهم که از آن خشنود باشی و فرزندان مرا صالح گردان من به سوی تو باز می گردم و توبه می کنم و من از مسلمانانم.

انسان غالباً در چهل سالگی به مرحله کمال عقل می رسد و گفته اند که غالب انبیاء در چهل سالگی به نبوت مبعوث شدند[39].

از سن چهل سالگی به بعد دوران افول قوای عقلی و جسمی است قرآن می فرماید (وَاللّهُ خَلَقَکُمْ ثُمَّ یَتَوَفَّاکُمْ وَمِنکُم مَّن یُرَدُّ إِلَى أَرْذَلِ الْعُمُرِ لِکَیْ لاَ یَعْلَمَ بَعْدَ عِلْمٍ شَیْئًا).[40] خداوند شما را آفرید، سپس شما را می میراند بعضی از شما به نامطلوب ترین سنین بالای عمر می رسند. تا بعد از علم و آگاهی چیزی ندانند.(و همه چیز را فراموش کنند)

فی کتاب الخصال بعد ان ذکر حال الانسان فی بلوغ الأربعین و الخمسین الی التسعین و فی حدیث آخر ما هذا بلغ الی المأه فذلک ارذل العمر و قدروی ان ارذل العمر ان یکون عقله عقل ابن سبع سنین.[41]

در کتاب خصال شیخ صدوق حالات انسان بعد از رسیدن به بلوغ فکری در سن چهل سالگی و حال انسان در پنجاه تا نود سالگی ذکر شده است در حدیث دیگری گفت پس اگر انسان به صد سالگی برسد آن دوران ارذل عمر (ذلیل و خواری عمر) است و روایت شده است که در این سن عقل انسان مثل عقل بچه هفت ساله است.

از آیات کریم که فرمود: (لِکَی لا یَـعلَـمَ شَیئاً چیزی نمی داند) و روایات، عقل انسان در کهنسالی همانند بچه هفت ساله است. و جرائم معنوی در این سن لهو ولعب به دلیل فقدان عقل مشمول مجازات حد نمی باشد و تعزیزی است. از طرفی در این سه دوره یعنی دوره بچگی و نوجوانی و کهنسالی، به دلیل نبودن عقل که کنترل کننده اصلی زبان است و رابطه عقل و زبان، رابطه معکوس است احتمال جرائم علیه شخصیت معنوی افراد که آلت اصلی جرم در آن، زبان است. از بقیه دوران های عمر بیشتر است. از طرفی انگیزه های جرم در این نوع جرائم که باید عالمانه و عامدانه باشد به دلیل نبودن عقل، کم است و اگر مصادیق این جرائم انجام شود عمدی وجود ندارد و از روی تقلید و تکرار است و اگر حد این نوع مجازات ها بخواهد جاری شود با توجه به شرایط حال مجرم که از ضعف های بدنی برخوردارند امکان پذیر نمی باشد.

عن ابی مریم الانصاری قال سألت ابا جعفر عن الغلام لم یحتلم یقذف الرجل هل یجلد قال لا و ذلک لوان رجلاً قذف الغلام لم یجلد[42].

ابو مریم انصاری گفت: از امام محمد باقر پرسیدم، پسر بچه ای که محتلم شد و به سن بلوغ نرسید مردی را قذف کند آیا باید شلاق زده شود. فرمود: نه و اگر آن مرد هم بچه را قذف کند شلاق زده نمی شود.

عن ابی بصیر قال سألت ابا عبدالله(ع) عن الرجل یقذف الجاریه الصغیره فقال لا یجلد الا ان تکون قد ادرکت اوقاربت. ابی بصیر گفت: از امام صادق(ع) پرسیدم آیا مردی که دخترکوچکی را قذف نمود باید شلاق زده شود فرمود نه مگر این که آن دختربه سن تشخیص و بلوغ برسد، یا با او مقاربت کند.

بنابراین بچه ها چه قاذف شوند و چه مقذوف ، حد شلاق در مورد آن ها اجرا نخواهد شد.

نقش حالات روحی و درونی موثر در جرائم علیه شخصیت معنوی

الف: خشم و غضب

انسان در شرایط مختلف دارای حالات روحی مختلف می شود که در آن حالات عقل کنترلش را از دست می دهد و شبیه دیوانه یا حیوان می شود. حب و بغض، خشم و رضایت، هیجان و ترس و اضطراب و اطمینان حرص و طمع از حالات روحی انسان هستند. در حالت خشم انسان در حالت روحی شبه جنون قرار می گیرد و عقل تسلطی بر آلت جرم جرائم علیه شخصیت معنوی یعنی زیان ندارد و هر آن چه که بر زبان می آید بیان می کند. توهین، افتراء، قذف و نشر اکاذیب و هر جرم و جنایت دیگری در این حالت ممکن است رخ دهد. قرآن کریم می فرماید : «وَالَّذِینَ یَجْتَنِبُونَ کَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ وَإِذَا مَا غَضِبُوا هُمْ یَغْفِرُونَ[43]» کسانی که از گناهان بزرگ و اعمال زشت اجتناب می ورزند و هنگامی که خشمگین شوند عفو می کنند. مکارم شیرازی در تفسیر آیه شریفه می گوید : نه تنها در موقع غضب زمام اختیار از کفشان ربروده می شود و دست به اعمال زشت و جنایت نمی زنند بلکه با آب عفو و غفران قلب خود و دیگران را از کینه ها شستشو می دهند[44].

علامه راغب اصفهانی می گوید: « الغضب ثوران دم القلب اراده الانتقام[45]» غضب هیجان و جوشش خون قلب برای انتقام است.

قال الباقر(ع): انّ هذا الغضب جمره من الشیطان توقد فی قلب ابن آدم و انّ احد کم اذا غضب احمدت عیناه و انتفخت او داجه و دخل الاشیطان فیه فاذا خاف احدکم ذلک من نفسه فلیلزم الارض فانّ رجز الشیطان لیذهب عنه عند ذلک[46].

امام باقر(ع) فرمود: همانا این غضب پاره ای آتش از شیطان است که در قلب فرزند آدم روشن می شود و موقعی که فردی از شما عصبانی می شود چشمانش قرمز می شود دو رگ هایش متورم می شود و شیطان داخل آن می شود پس در موقع خشم اگر یکی از شما در آن حالت از نفس بترسد اگر ایستاده است بنشیند تا رجز شیطان از او برود.

قال ابو عبدالله(ع): الغضب ممحقه لقلب الحکیم و قال من لم یملک غضبه لم یملک عقله[47]

امام صادق(ع) فرمود: غضب از بین برنده عقل انسان حکیم است و فرمود هر کسی که مالک بر خشمش نباشد، مالک بر عقلش نخواهد بود. بنابراین خشم و غضب نوعی حالت روحی است که زائل کننده عقل انسان است، انسان بی عقل، دیوانه است و ممکن است مثل حیوانات که عقل ندارند عمل حیوانی و مجرمانه انجام دهد.

قرآن کریم می فرماید: (قَالَ أَنَا خَیْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِی مِن نَّارٍ وَخَلَقْتَهُ مِن طِینٍ)[48] گفت : من از او بهترم، مرا از آتش آفریده ای و او را از گل. در این آیه قرآن کریم، شیطان به خداوند گفت :مرا از آتش آفریده ای و آتش از خاک بهتر است. بنابراین من از آدم برترم.

ماهیت و جنس آفرینش شیطان از آتش است و خشم و غضب هم آتش است. اگر عقل انسان به این حالت روحی مالک نشود هر جرمی اتفاق خواهد افتاد و در یک لحظه تمام داشته ها، سرمایه های انسان یک جا به آتش کشیده خواهد شد و فرد خشمگینی خود و دیگران را به آتش کشیده و خاکستر می کند.

قال ابوعبدالله(ع): قال الحواریون لعیسی(ع) ایّ الاشیاء أشد قال أشد الاشیاء غضب الله عزوجل قالوا بما نتّقی غضب الله قال بأن لا تغضبوا قالوا و ما بدء الغضب قال الکبر و التجبّر و محقره الناس[49].

امام صادق(ع) فرمود: حواریون به حضرت عیسی(ع) گفتند چه چیزهایی از همه شدیدتر و بدترند؟ فرمود: شدیدترین چیز خشم خداوند عزوجل است.

گفتند: با چه چیزی از خشم خدا جلوگیری کنیم؟ فرمود: به این که خشمگین نشوید پرسیدند ابتدا و ریشه­ی غضب چیست؟ فرمود: کبر، زورگویی و تحقیر و کوچک شمردن دیگران.

مطابق این حدیث شریف، انسان خشمگین خود را بزرگ و دیگران را کوچک می بیند. شیطان وارد رگها و خون او می شود و او را که در این حالت بی عقل است، مثل بچه و دیوانه ای وادار به جرم و جنایت می کند. بنابراین ریشه های خشم خود بزرگ بینی و کوچک بینی دیگران است که انسان به خود حق می دهد از روی کبر و غرور، خشم خود را خالی کند و آتش آن را بر سر افراد کوچک تر و به رغم خود حقیرتر فرو ریزد و از آن ها انتقام گیرد.

قال ابوعبدالله فی حدیث قال سمعت أبی بقول أتی رسول الله رجل بدوّی فقال انّی اسکن البادیه فعلّمنی جوامع الکلم فقال آمرک ان لا تغضب فأعاد علیه الاعرابی المسأله ثلاث مّرات حتّی رجع الرجل الی نفسه فقال لاأسال عن شی بعد ما امرنی رسول الله الّا بالخیر قال و کان أبی یقول ای شی اشد من الغضب انّ الرّجل لیغضب فیقتل الّفس الّتی حّرم الله و یقذف المحضته[50].

امام صادق(ع) فرمود: پدرم می گفت: مردی نزد رسول الله(ص) آمد و گفت من مردی بادیه نشین (صحرانشین) هستم مرا جوامع الکلم تعلیم فرما .

پیامبر فرمود: خشمگین نشو، اعرابی درخواست خود را سه بار تکرار کرد و همان پاسخ را شنید آن مرد به خودش مراجعه کرد و گفت: بعد از این از چیزی جزء خیر از رسول خدا نمی پرسم، پدرم می فرمود: چه چیزی از غضب بدتر است همانا انسان عصبانی می شود و قتل نفس را که خداوند حرام نموده است را مرتکب می شود و زن شوهردار را قذف (نسبت زنا) می دهد.

ب: نقش خوف و ترس در جرائم

ترس یکی از حالت های روحی است که انسان به دلیل ضعف روحی به شدت با آن روبرو است. بنابراین ریشه اصلی ترس ضعف است. انسان های ضعیف برای فرار از آن ممکن است عمل مجرمانه انجام دهند و طرف مقابل را تخریب کنند و شخصیت معنوی او را ترور کنند.

(فالخوف حاله تأثیر و اضطراب توقع ضرر مستقبل او مواجه یذهب بالامن.)[51] خوف حالت تأثر و اضطرابی است که انسان در موقع ضرری که در آینده انتظاراتش را دارد و با آن مواجه می شود و امنیت فکری و روحی او را از بین می­برد. در واقع ترس نوعی دفاع پیش گیرانه برای جلوگیری از شکست است. یک نوع عکس العمل طبیعی و اولیه در روح آدمی است. در مواقع ترس و دفع ضرر محتمل از آن، انسان تدابیری را اتخاذ خواهد کرد. این تدابیر ریشه در شخصیت و باورهای یک فرد دارد. انسان معتقد و خدا باور برای دفاع از خود، به هر شیوه ای متوسل نمی شود اما انسان مادی و دیدگاه الحادی برای رسیدن به هدف از هر وسیله ای و لو ترور شخصیت و تخریب استفاده می­کند.

قرآن کریم مواجهه انسان با موارد خوف و ترس را از ابتلائات همیشگی همه انسانها می­داند. (وَلَنَبْلُوَنَّکُمْ بِشَیْءٍ مِّنَ الْخَوفْ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الأَمَوَالِ وَالأنفُسِ وَالثَّمَرَاتِ وَبَشِّرِ الصَّابِرِینَ [52]). قطعا همه شما را با چیزی از ترس، گرسنگی و کاهش در مالها و جانها و میوه ها، آزمایش می کنیم و بشارت ده به استقامت کنندگان.

از اینرو ترس، زمینه ای است که باورها و شخصیت انسان را به چالش می کند و عکس العمل او اندازه و میزان بزرگی و شخصیت درونی اش را نشان می دهد.

انسان عاقل، از ضرر و آسیب می­ترسد و درصدد دفع و رفع آن برمی­آید. و وجود چنین حالت روحی از الطاف الهی است همانگونه که با وجود غریزه ترس، جان انسان حفظ می­شود. وجود چنین غریزه ای در روح باعث رشد و تعالی انسان می­شود و مواضع خوف در واقع زمینه ای برای رشد و ظهور استعدادهای اوست و باید مواظب باشد برای جلوگیری از ضرر از هواهای نفسانی و شیطان و شیاطین انس اطاعت نکند و از حدود الهی خارج نشود و عمل او مجرمانه نشود تا به ساحل امن و امنیت در دنیا و آخرت برسد.

مطابق آموزه های وحیانی انسان حق ندارد  برای فرار از ترس وفرار از ضرر و زیان به جسم و جان و شخصیت انسانهای دیگر آسیب بزند و عمل مجرمانه انجام دهد. اگر انسان به گرفتاری و مصیبتی مواجه شد و یا انسانهای دیگر که در بسیاری از موارد دنیا، رقیب او هستند باید صبر پیشه کند (الَّذِینَ إِذَا أَصَابَتْهُم مُّصِیبَهٌ  قَالُواْ إِنَّا لِلّهِ وَإِنَّـا إِلَیْهِ رَاجِعونَ[53]). آنها که هرگاه مصیبتی به ایشان می­رسد می­گویندما از آن خدائیم و به سوی او باز می­گردیم.

«توجه به این واقعیت که همه از او هستیم این درس را به ما می­دهد که از زوال نعمتها هرگز ناراحت نشویم، چرا که همه این مواهب بلکه خود ما تعلق به او داریم. یک روز می­بخشد و روز دیگر مصلحت می­بیند و از ما باز می­گیرد و هر دو صلاح ما است[54]

ج: نقش بغض و دشمنی در ارتکاب جرائم

بغض یک حالت روحی و عکس العملی است که در اثر نفرت از چیزی به انسان دست می­دهد.

(البغض نفار النفس عن الشئ الذی ترغب عنه و هو ضد الحبّ فانّ الحبّ انجذاب النفس الی الشئ الذی ترغب فیه[55]) بغض، تنفر و انزجار روحی از چیزی است که به بی میلی و دوری اآز آن می­انجامد. بغض ضد دوستی است، زیرا دوستی و محبت، تمایل و کشش نفس به چیزی است که به آن راغب می­شود.

در این حالت روحی، انسان در اثر تنفر از فرد و یا افرادی به تخریب شخصیت آنها از طریق افترا، تهمت، شایعه، قذف و ... می­پردازد و هدفش نابودی و ترور شخصیت است.

در قرآن کریم حالت بغض همراه با دشمنی بیان شده است.

(وَ ألقَینا بَینَهُم ُ الْعَداوَه َ وَ الْبَغْضاءَ الی یَوم ِ الْقِیامَه[56] ). و ما در بیان آنها تا روز قیامت عداوت و دشمنی افکندیم.

اگر حالت روحی بغض و تنفر، در عالم خارج، با ظهور دشمنی باشد یعنی بغض تبدیل به عداوت شود،

شیطان نیز از این حالت روحی سوءاستفاده می­کند و با استفاده از ابزارهایی مثل شرابخواری و قمار بغض روحی را تبدیل به دشمنی می­کند.

قرآن کریم می­فرماید: « إِنَّما یُرِیدُ الشَّیْطانُ أَنْ یُوقِعَ بَیْنَکُمُ الْعَداوَهَ وَ الْبَغْضاءَ فِی الْخَمْرِ وَ الْمَیْسِرِ[57]». شیطان می­خواهد به وسیله­ی شراب و قمار در میان شما عداوت و کینه ایجاد کند.

در تبدیل بغض به عداوت چهار حالت تصور می­شود که منجر به ترور شخص و جنایت و یا ترور شخصیت و جرائم علیه شخصیت معنوی افراد می­شود.

  • بغض فرد به فرد
  • بغض فرد به افراد
  • بغض افراد به فرد
  • بغض افراد به افراد

در موارد چهارگانه فوق دو معیار وجود دارد بغض برای رضای خدا یا بغض برای هواهای نفسانی. «پیامبر اکرم می­فرمود : مطمئن ترین و مؤثق ترین نشانه ایمان حبّ و بغض برای خداست[58]

بنابراین در موارد فوق اگر بغض برای هواهای نفسانی و انگیزه های غیر الهی باشد عمل مجرمانه است.

 

 

 

 

 

متن کامل در سایت امید فایل 

 

 

بخش سوم: نقش صفات و ویژگیهای روحی در جرائم

صفات روحی ریشه و سرمنشأ حالات روحی هستند و بالعکس اگر حالات روحی استمرار پیدا کنند تبدیل به صفات و ویژگی ثابت روحی می­شوند. مثلا ریشه خشم و غضب، خود بزرگ بینی و کوچک بینی دیگران است1. و اگر این حالت ادامه پیدا کند انسان تبدیل به میرغضب و جلااد می­شود. اگر با صفات روحی مقابله نشود تبدیل به بیماریهای روحی می­شوند و باعث آسیب فرد و اجتماع می­شوند.

چند صفت روحی که در جرائم علیه شخصیت معنوی افراد مؤثرند. در ذیل مورد تحلیل و بررسی قرار می­گیرند مثل حرص، کبر، حسد.

الف: نقش حرص در جرائم معنوی

واژه حرص از « حَرَص القَصّارُ الثَّوْبَ أی قَشَرَهُ بدَقِّهِ[59]» یعنی لباس شوی لباس را با دقت فشرد، گرفته شده است. حرص به معنی زیاده خواهی در آزمندی و میل و اراده است. انسان حریص، در آنچه میخواهد افراط می­کند.گاهی حرص انسان در خیر است و گاهی در شرّ. حرص در خیر، خیر است. (إِن تَحْرِصْ عَلَى هُدَاهُمْ[60]) اگر بر هدایت آنها حریص باشی. پیامبر اکرم ص در هدایت مردم حریص بود.

اما حرص در شر، شرّ است. (وَلَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَى حَیَاهٍ[61]) و آنها را حریص ترین مردم بر زندگی (این دنیا و اندوختن ثروت) خواهی یافت.

قرآن کریم می­­فرماید: (وَ إِنَّه‌ُ لِحُب‌ِّ الخَیرِ لَشَدِیدٌ[62]) او علاقه­ی شدید به مال دارد. البته خیر معنای وسیعی دارد که هرگونه نیکی را شامل و مسلماً به بسیاری از نیکیها همچون علم و دانش و تقوی و بهشت و سعادت، مطلب مذمومی نیست که قرآن با تعبیر فوق از آن نکوهش کند و لذا مفسران آن را در اینجا به معنی مال تفسیر کرده اند[63].

بنابراین انسان ذاتاً و فطرتاً علاقه شدیدی به خیر دارد و عاشق هر نوع خیر است. البته گاهی در تعیین مصداق خیر اشتباه می­کند و به جای خیر بر شرّ حرص می­ورزد. از اینرو خداوند از طریق پیامبران و کتاب آسمانی خیر و شر را به انسان معرفی کرد تا او اشتباه نکند و حجت را بر او تمام کرد.

همه انسانها طالب خیر و بهترین برای خود هستند. زندگی دنیا رقابت بین انسانها برای کسب بهترین ها است. گاهی آنهایی که در این میدان مسابقه عقب می­افتند، دست به اعمال ناجوانمردانه و مجرمانه می­زنند تا رقبایشان به مقصد نرسند و یا دیرتر برسند. بنابراین انسانهای حریص به علت زیاده خواهی و افراط، هیچ احترامی و جایی برای رقبای دیگر قائل نیستند و گاهی از حدود انسانیت و حدود الهی خارج و اعمال مجرمانه انجام می­دهند. این اعمال می­تواند هم ترور شخص باشد و یا ترور شخصیت او. تخریب شخصیت معنوی افراد آخرین تیر در ترکش این افراد ضعیف و عقب مانده و بیمار روحی است. «پیامبر اکرم ص فرمود: یا علی لا تشاورون حریصا فانّه یزیّن لک شرّها و اعلم انّ الجین و البخل و الحرص غریزه یجمعها سوءالظن»

یا علی با حریص مشورت نکنید چون شر را برای شما خیر جلوه می­دهد و بدانید ترس و بخل و حرص غرائزی هستند که باعث سوءظن به خدا می­شوند.

بنابراین حرص مذموم غریزه ای است که باعث سوءظن به خداوند می­شود و در چنین حالت روحی که رابطه انسان با خداوند ضعیف و یا قطع می­شود و در معرض هر نوع آفات و هر نوع عمل مجرمانه ای قرار می­گیرد.«سأل عن امام علی(ع) أَیُّ ذُلٍّ أَذَلُّ قَالَ الْحِرْصُ عَلَى الدُّنْیَا [64]»

از امام علی ع پرسیده شد کدام ذلت از همه ذلیل تر است فرمود :حرص بر دنیا.

مطابق فرموده امام علی ع حرص بر دنیا، انسان را به ذلیل ترین و خوارترین مرتبه در دنیا و آخرت می­رساند و انسان پست از انجام هر عمل مجرمانه ابائی ندارد.

امام صادق ع: «أُصـُولُ الْکُفْرِ ثَلَاثَهٌ الْحِرْصُ وَ الِاسْتِکْبَارُ وَ الْحَسَدُ»[65]

اصول و ریشه های کفر سه چیز هستند: حرص، کبر و حسد

ب: نقش کبر در جرائم معنوی

کبر یکی از صفات اخلاقی مذموم است که در اثر جهل و کم عقلی و فراموشی جای و جایگاه انسان و قرار گرفتن در جای و جایگاه خداوند و ادعای کبریایی به وجود می­آید. «امام زین العابدین ع فرمود: اولین چیزی که با آن خداوند نافرمانی شد کبر است[66]»

کبر و غرور دارای آثار و عوارض خطرناک فردی و اجتماعی است و منجر به انجام جرائم شرعی و عرفی می­شود.

قرآن کریم در ماجرای آفرینش آدم اولین صفت روحی که باعث معصیت خداوند شد را کبر معرفی نمود (وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلائِکَهِ اسْجُدُوا لآدَمَ فَسَجَدُوا إِلا إِبْلِیسَ أَبَى وَاسْتَکْبَرَ وَکَانَ مِنَ الْکَافِرِینَ[67]). و (یاد کن) هنگامی را که به فرشتگان گفتیم بروی آدم سجده و خضوع کنید همگی سجده کردند جز ابلیس که سرباز زد و تکبر ورزید (و به خاطر نافرمانی و تکبرش) از کافران شد.

بنابراین نزدیکترین افراد به شیطان کسانی هستند که دارای این ویژگی روحی هستند. معمولا افراد متکبر افرادی هستند که دارا و ثروتمند هستند و یا دارای صفت و یا صفاتی مثل علم و زیبایی و ... هستند که خود را بزرگتر از دیگران می­دانند و دیگران را کوچک و حقیر می­دانند که لازمه آن دیکتاتوری و اطاعت محض از آنها است. انسانهای متکبّر اکثرا بیماران روانی خطرناک هستند که به خود و دیگران آسیب می­زنند و اعمال مجرمانه انجام می­دهند.

از نظر قرآن کریم ریشه اصلی کفر و اطاعت نکردن از خداوند کبر است. « بلیقَد جآءَتَکَ ءایاتی فَکَذَّبتَ بها وَ استَکبَرتَ و کُنتَ مِنَ الکافِرینَ 2» آری آیات من به سراغ تو آمد، اما آن را تکذیب کردی و تکبّر نمودی و از کافران بودی.

بنابراین انسان با این صفت در مقابل خداوند و مردم گردنکشی می­کند و هیچ حد و مرزی نمی­شناسد، خود را خدا می­داند و اصلا کسی جز خود را نمی­بیند و ترور شخص و شخصیت برایش مفهومی ندارد و خود را مجاز به انجام هرکاری که دلش می­خواهد می­داند. انسان متکبّر چون داشتن همه چیز را فقط حق خود می­داند و دیگران را ناحق می­داند. اگر در وصول به خواسته هایش تعلل و یا کاستی ببیند، رقبای خود را تخریب می­کند که تخریب همان ترور شخصیت و جرائم علیه شخصیت معنوی افراد است.

ج: نقش حسد در جرائم معنوی:

یکی از صفات روحی که مانند آتش جهنم، روح انسان را می­سوزاند و دیگران را نیز خاکستر می­کند و آسایش و امنیت فرد و اجتماع را سلب می­کند حسد است. حسد در درون و روح آدم است که اگر کنترل نشود به بیرون راه پیدا می­کند و آثار مخرب خود را نشان می­دهد.

پیامبر اکرم ص فرمود: (رَفِعَ عَنْ أُمَّتِی وَ الْحَسَدُ مَا لَمْ یُظْهِرْ بِلِسَانٍ أَوْ یَدٍ[68]) حسد مادامیکه در زبان و یا دستان امت من ظاهر نشود، محاسبه نمی­شود.

امام صادق ع نیز فرمود:( اِن الْمُؤْمِنَ لا یَسْتَعْمِلُ حَسَدَهُ  [69]) یعنی مؤمن حسدش را بکار نمی­برد.

بنابراین حسد در روح آدمی وجود دارد و انسان باید آنرا مهار کند و از ظهور و بروز آن در عالم خارج جلوگیری کند و الا به جرم و خیانت ختم می­شود.

مطابق آیات قرآن کریم، اولین جنایتی که در کره زمین اتفاق افتاد در اثر حسادت بود. (فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِیهِ فَقَتَلَهُ فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِینَ [70]). نفس سرکش، کم کم او را به کشتن برادرش ترغیب کرد (سرانجام) او را کشت و از زیانکاران شد.

(وَاتْلُ عَلَیْهِمْ نَبَأَ ابْنَیْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِن أَحَدِهِمَا وَلَمْ یُتَقَبَّلْ مِنَ الآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّکَ قَالَ إِنَّمَا یَتَقَبَّلُ اللّهُ مِنَ الْمُتَّقِینَ[71]). و داستان دو فرزند آدم را به حق بر آنها بخوان هنگامی که هر کدام کاری برای تقرب (به پروردگار انجام دادند اما از یکی پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد (برادری که عملش مردود شده بود به برادر دیگر) گفت: به خدا سوگند تو را خواهم کشت (برادر دیگر) گفت (من چه گناهی دارم؟ زیرا ) خدا، تنها از پرهیزکاران می­پذیرد.

پیامبر اکرم ص فرمود: (فَقَبِلَ اللَّهُ قُرْبَانَ هَابِیلَ فَحَسَدَهُ قَابِیلُ فَقَتَلَهُ [72]) خداوند قربانی هابیل را پذیرفت، قابیل از روی حسادت او را کشت.

بنابراین اولین قتل در زمین، برادر کشی در اثر حسادت بود. اگر حسد درونی مهار نشود به جرم و جنایت منجر خواهد شد. در چنین مواردی حسود بیمار روانی است. علاوه بر این که حسد بطور مستقیم در جرائم نقش دارد، بطور غیر مستقیم سرمنشاء شاخه های بسیاری از صفات و حالات روحی دیگر است.

« سئل عن علی بن الحسین ع انّی الاعمال افضل عندالله قال ما من عمل بعد معرفه الله عزّوجل  و معرفه رسوله (ص) افضل من بغض الدنیا فانّ لذلک لشعباً کثیره و للمعاصی شعب فاولی ما عصی الله به الکبر معصیه ابلیس حین أبی و استکبر و کان من الکافرین ثم الحرص و هی معصیه آدم و حواء ع حین قال الله عزّوجل لهما انکلا من حیث شئتما و لا تقربا هذه الشّجره فتکونا من الظالمین» فأخذنا ما لا حاجه بهما الیه فدخل ذلک علی ذرّیّتهما الی یوم القیامه و ذلک انّ اکثر ما یطلب ابن آدم ما لا حاجه به الیه ثم الحسد و هی معصیه ابن  آدم حیث حسد اخاه فقتله فتشعب من ذلک حبّ النساء و حبّ الدنیا و حبّ الرئاسه و حبّ الرّاحه و حبّ الکلام و حبّ العلوّ و الثروه فصرن سبح خصال فاجتمعن کلهن فی حبّ الدنیا فقال الانبیاء و العلماء بعد معرفه ذلک حبّ الدنیا راس کل خطیئه والدنیا دنیاءان دنیا بلاغ و دنیا ملعونه[73]»

از امام زین العابدین علی بن الحسین ع سوال شد: برترین عمل نزد خداوند چیست؟ فرمود هیچ عملی بعد از شناخت خداوند و شناخت رسولش برتر از بغض دنیا نیست که دارای شعب و شاخه های بسیاری است و گناهان و معاصی شعبه هایی دارند پس اولین چیزی که خدا با آن معصیت شد کبر و غرور است موقعی که ابلیس از دستور خداوند برای سجده سرپیچی کرد و کبر ورزید و از کافرین شد. پس حرص است و آن معصیت آدم و حواست موقعی که خداوند به آنها فرمود از هرچه می خواهید بخورید و به این درخت نزدیک نشوید که از ظالمین خواهید شد. پس آن دو کاری انجام دادند که احتیاجی به آن نداشتند و این صفات به فرزندانشان هم تا روز قیامت داخل شد؛ از اینروست که فرزند آدم چیزی را طلب می کند که احتیاجی به آن ندارد پس از حسد شعبه ای بوجود می آید. حبّ النساء (زن پرستی)، حبّ الدنیا (عشق به دنیا) و حبّ الرئاسه (مقام پرستی) . حبّ الرّاحه (تن پروری) و حبّ الکلام (پر حرفی) و حبّ علو (برتری طلبی) و حبّ ثروت (مال پرستی) که هفت خصال و صفت هستند که همگی در حبّ دنیا جمع می شوند سپس پیامبران و علما بعد از شناختن آن گفتند که حبّ الدنیا رأس کل خطیئه یعنی دنیا دوستی ریشه همه گناهان و خطاهاست و دنیا هم دو نوع است دنیایی که ممدوح و بلاغ است و انسان در آن و با آن به خدا می رسد و دنیایی که ملعون و مذموم است.

این حدیث شریف می فرماید که دنیا دوستی ریشه همه گناهان و همه جرائم شرعی و قانونی است و ریشه همه مظاهر فساد، حسد است بنابراین ریشه همه جرائم، حسد است.

این صفت باعث می شود که حاسد به دشمنی با خدا و مقدرات الهی برخیزد و به آنچه که به دیگران داده و به او نداده حسد بورزد و درصدد دشمنی و انتقام از محسود برآید و مرتکب جرم و جنایت شود. بنابراین صفات روحی اصل در ریشه حالات روحی هستند. ریشه های کفر و جرائم سه صفت کبر، حسد و حرص هستند که باعث ایجاد حالات روحی و در صورت استمرار و کنترل نشدن تبدیل به بیماریهای روحی می شود. در حالات روحی شادی و غم، ترس و شجاعت و هیجان و اضطراب، خشم و رضایت و... عقل کنترلش را بر روح از دست می دهد و انسان مستعد ارتکاب هر نوع گناه و جرم و جنایت می شود.

امام صادق ع فرمود: «اصولُ الکُفرِ ثَلاثَهٌ الحِرصُ وَ الاِستِکبارُ وَ الحَسَدُ[74]» ریشه های کفر سه چیز هستند حرص، کبر و حسد. این صفات روحی تبدیل به حالات روحی می شوند و به شعبه های بسیاری تقسیم و منجر به جرائم می شوند.

در ماجرای قتل هابیل توسط قابیل قرآن کریم فرمود: (فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ[75]) نفس او را به کشتن برادرش ترغیب کرد. مطابق روایات حسادت قابیل عامل اصلی بود وقتی زمینه نفسانی و درونی آماده شد شیطان نزدش آمد «ثم انّ ابلیس أتاه و هو یجری من ابن آدم مجری الدم فی العروق فقال له : یا قابیل قد تقبل قربان هابیل و لم یتقبل قربانک و انک ان ترکته یکون له عقب یفتخرون علی عقبک و یقولون نحن ابناء الذی تقبل قربانه فاقتله کی لا یکون له عقب یفتخرون علی عقبک فقتله[76]» سپس ابلیس نزد قابیل آمد. او مانند خون در رگهای انسان در گردش است. به قابیل گفت خدا قربانی هابیل را قبول و قربانی ترا پذیرفت و اگر او را به حال خود رها کنی، داستان دنباله داری خواهد شد. فرزندان او بر فرزندان تو تفاخر می کنند که ما فرزندی کسی هستیم که قربانی اش پذیرفته شد پس او را بکش تا این دنباله و عقبه نباشد پس قابیل هابیل را کشت.

در تمام جرائم داستان همین است، ابتدا نفس اماره، در اثر یکی از صفات روحی حرص، کبر و حسد زمینه جرم و جنایت را آماده می کند، سپس شیطان صحنه آرایی می کند و آنرا جلوه می دهد و انسان با اعضاء و جوارح خود مرتکب جرم و جنایت می شود.

بنابراین برای پیشگیری از وقوع هر جرم، شناخت عوامل مؤثر عام و خاص بسیار مهم هستند و می توان با آموزش آموزه های وحیانی از وقوع جرائم جلوگیری کرد و در صورت ارتکاب از طریق همین عوامل که انگیزه و اسباب ارتکاب جرم هستند مجرم را کشف نمود.

[1]  .النساء/27

[2] . ص 176

[3] . آل عمران/14

[4] . المومنون/6

[5] . البقره/222

[6] . راوندی، قطب الدین، 1405، فقه القرآن، قم، کتابخانه مرعشی، ج 1، ص 51

[7] . الاسراء/64

[8] . کلینی، محمدبن یعقوب، 1365 ش، الکافی، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ج 2، ص 323

[9] . عروسی حویزی، عبد علی بن جمعه، 1415 ق، تفسیر نورالثقلین، قم، انتشارات اسماعیلیان، ج 3، ص 182

[10] . الکافی، ج 5، ص 502

[11] . من لایحضره الفقیه ، ج4، ص418

[12] . بحارالانوار، ج60، ص203

[13] . البرهان فی تفسیرالقرآن، ج 3، ص546

[14] . ابن بابویه، محمدبن علی، 1413، من لا یحضره الفقیه، قم، جامعه مدرسین، ج 3، ص 552-551

[15] . البقره/223

[16] . فیض کاشانی، ملا محسن، 1415 ق، تفسیرالصّافی، تهران، انتشارات الصدر، ج 1، ص 253

[17] . میبدی، احمد بن محمد، 1371 ش، کشف الاسرار وعده الأبرار، تهران، امیر کبیر، ج 6، ص 482

[18] . الفرقان/68

[19] . مغنیه، محمد جواد، 1424 ق، تفسیر­الکاشف، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ج 5، ص 483

[20] . ابن ابی حاتم، عبدالرحمن بن محمد، 1419 ق، تفسیرالقرآن العظیم، ریاض، مکتبه نزارمصطفی البارز، ج 8، ص 2730

[21] . بحارالانوار، ج13، ص132

[22] . همان ، ج45، ص9

[23] . مفردات الفاظ القرآن، ج 1، ص 265

[24] . فصلت/54

[25] . الطلاق/ 12

[26] . آل عمران/120

[27] . مفردات الفاظ، ج 1، 265

[28] . فصّلت / 54

[29] . البقره/170

[30] . البقره/48

[31] . آل عمران / 30

[32] . الحدید/20

[33] . مکارم، ناصر، 1374 ش، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ج 23، ص 351

[34] . مفردات الفاظ قرآن، ج4، ص135

[35] . مفردات الفاظ القرآن، ج4 ، ص164

[36] . التحقیق فی کلمات قرآن، ج10، ص272

[37] . صابونی، محمدعلی، 1421 ق، صفوه التفاسیر تفسیر للقرآن الکریم، بیروت، دارالفکر، ج 3، ص 181

[38] . الاحقاف/15

[39] . تفسیر نمونه، ج21، ص328

[40] . النحل/70

[41] . تفسیر نورالثقلین، ج 3، ص 67 و ابن بابویه، محمدبن علی، 1403ق، الخصال، قم، جامعه مدرسین، ج2، ص546

[42] . بحارالانوار، ج76، ص119

[43] . الشوری/37

[44] . تفسیر نمونه، ج20، ص 460

[45] . مفردات الفاظ قرآن، ج2، ص701

[46] .الکافی، ج2، ص 305

[47] . همان

[48] . ص/76

[49] . وسائل الشیعه، ج15، ص362

[50] . وسائل الشیعه، ج15، ص 352

[51] . التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج3، ص161

[52] . البقره/ 155

[53] . البقره/156

[54] . تفسیر نمونه مکارم، ج1، ص525

[55] . مفردات الفاظ القرآن راغب، ج1، ص136

[56] . المائده/64

[57] . همان/91

[58] . الکافی کلینی، ج2، ص125

[59] . مفردات الفاظ القرآن، ج1، ص227

[60] . النحل/37

[61] . وسائل الشیعه، ج15، ص362

[62] . مفردات الفاظ القرآن، ج1، ص227

[63] . النحل/37

[64] . وسائل الشیعه، ج7، ص 82

[65] . الکافی، ج2، ص 289

[66] . .همان، ص 130

[67] . البقره/34

[68] . الکافی، ج2، ص463

[69] . همان، ج8، ص109

[70] . المائده/30

[71] . همان/27

[72] . البرهان فی تفسیر القرآن، ج2، ص273

[73] . الکافی، ج2، ص317

[74] . الکافی، ج2، ص289

[75] . المائده/30

[76] . البرهان فی تفسیر القرآن، ج2، ص273

معنی جرم نزد لغویون

 

راغب اصفهانی می گوید: أصل الجرم: قطع الثمره عن الشجر و استعیرذلک لکل اکتساب مکروه، و  لایکاد یقال فی عامّه کلامهم لکل لیس المحمود[1].

اصل معنای جرم، چیدن میوه از درخت است و سپس برای هر عمل زشت و مکروهی به عنوان استعاره به کار می رود و در کلام عامه مردم به مورد پسندیده، گفته نمی شود.

علامه مصطفوی نیز اصل معنای جرم را قطع و بریدن می داند. و همۀ معانی متعدد جرم، مانند ذنب، تعدّی، خطا، اثم، معصیت را سبب انقطاع و بریدن عبد از خداوند متعال می داند[2].

صاحب لسان العرب میگوید:«الجرم :مصدر المجارم الذی یجرم نفسه و قومه شرا و فلان له جریمه الیّ ای جرم. و الجارم:الجانی.والمجرم :المذنب[3]» صاحب لسان العرب می گوید:جرم مصدر جارم است و او کسی است برای خودش و قومش شر به پا می کند. وقتی گفته می شود فلان له جریمه الیّ فلانی در حق من مرتکب جرم شد و جارم(جرم کننده)یعنی جانی (جنایت کار) و مجرم یعنی گناهکار.

ج: معنی اصطلاحی جرم نزد مفسرین

1- علامه طباطبائی

(علی ما ذکره الراغب فی مفرداته. قطع الثمره عن الشجره و أجرم أی صار ذاجرم، و أستعیر لکل اکتساب

مکروه فالجرم بضم الجیم و فتحها بمعنی الاکتساب المکروه و هو المعصیه[4]) بنابر آنچه که راغب در مفردات ذکر کرد قطع میوه از درخت است و اجرم یعنی مجرم شد و سپس استعاره شد برای هر چیز مکروه و ناپسند پس جرم به معنی اکتساب مکروه است و آن گناه است.

بنابراین از نظر علامه طباطبائی جرم یعنی معصیت که برای آن زندان جهنم و کیفر آتش درنظر گرفته شده است.

2- علامه طبرسی

طبرسی در مجمع البیان با توجه به اینکه واژه جرم و مشتقّاتش 66 بار در قرآن کریم به کار رفته است در هر واژه مصداق خاصی را مورد نظر قرار داده است که معنی اصطلاحی جرم در شرع مقدس و قرآن کریم است که به برخی از آنها اشاره می گردد:

1-در تفسیر آیه شریفه (وَلاَ یَجْرِمَنَّکُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَن صَدُّوکُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَن تَعْتَدُواْ[5]) و خصومت با جمعیتی که شما را از آمدن به مسجد الحرام باز داشتند نباید شما را وادار به تعدی و تجاوز کنند.

می گوید: اگر مشرکین مانع ورود شما به مسجد الحرام شدند«فلا تکتسبو عدو انا»شما در برابر آنها دشمنی نکنید یعنی پاسخ شما از روی دشمنی و تجاوز کارانه نباشد[6].

2-در تفسیر آیه شریفه(کَذَلِکَ نَجْزِی الْمُجْرِمِینَ[7])می گوید : المجرمین،المکذبین به آیات الله[8].مجرمین یعنی تکذیب کنندگان آیات الهی.

3-در تفسیر آیه شریفه(وَأَمْطَرْنَا عَلَیْهِم مَّطَرًا فَانظُرْ کَیْفَ کَانَ عَاقِبَهُ الْمُجْرِمِینَ[9])(بارانی از سنگ بر آنها فرستادیم،پس بنگر سرانجام کار مجرمان چه شد)،طبرسی می گوید:«المجرمین:المقترفین للسیِئات والمنقطعین الیها[10]»مجرمین یعنی کسانی که سیئات را اکتساب می کنند و به سوی آن می روند،مجرمین یعنی بد کاران.

4-در تفسیر آیه(قُل لَّا تُسْأَلُونَ عَمَّا أَجْرَمْنَا[11])(بگو شما از گناهی که ما کرده ایم سوال نخواهید شد)وی می گوید:«عمّا اجرمنا ای اقترفنا من المعاصی[12]»یعنی از شما درباره جرم و معاصی ما سوال و مواخذه نمی شود در قرآن کریم ذنب،اثم،سیئه،معصیت،واژگان متدارفی هستند که از مصادیق جرم محسوب می شوند.

3- زمخشری صاحب کشاف

(و ان أراد بالإجرام: الصغائر و الزلّات الّتی لایخلوا منها مؤمن[13]) و اگر جرم ها را اراده کند. صغیره ها و لغزش هایی است که مومن بدون آنها و دور از آنها نیست.

از نظر زمخشری جرم یعنی معصیت و در آیه شریفه (فعلی أجرامی) اجرام یعنی گناهان صغیره و لغزش هایی که از هر مؤمنی سر می زند. بنابراین إجرام یعنی معاصی صغیره.

مفهوم شناسی واژه های مترادف جرم

الف) المعصیه

العصیان: خلاف الطاعه«عصیان به معنای نافرمانی و خلاف و ضد اطاعت است.»

و عصی عصیانا، اذا خرج عن الطاعه[14]«و عصی عصیانا، موقعی که از اطاعت خارج شود.»

اَن الاصل الواحد فی الماده: هو ما یقابل الاتّباع ای عدمِ التبعیه[15]؛ اصل معنی لغوی در این ماده، آنچه که مقابل و ضد پیروی کردن یعنی پیروی نکردن است، معصیت مقابل اتباع است یعنی عدم پیروی.

ب) الذنب

(ذ­ن­ب) اصول ثلاثه: احدها الجرم والآخر، مؤخّر الشی والثالث کالحظ والنصیب [16]

ذنب سه معنی دارد: 1ـ جرم  2ـ دم یا دنباله چیزی 3ـ بهره و روزی

و لذلک سمّی الاتباع الاذناب. برای همین به اتباع، اذناب می گویند.

پ) إثم

الاثم و الأثام: اسم للأفعال المبطئه عن الثواب[17]

أثم، اسم افعالی است که باعث کندی از ثواب می شود.

ت) خطأ

هر ما یقابل الصواب ثم ان الخطاء اما فی الحکم او فی العمل او فی تعیین المصداق و الموضوع[18].

خطأ ضد صواب است و خطا در حکم یا در عمل یا در تعیین مصداق یا موضوع می باشد.

واژه های متضاد جرم

الف) الاطاعه

الطوع نقیض الکَرَه[19] اطاعت متضاد کراهت و اجبار است.

ب) الانقیاد

 مصدر باب انفعال و ریشه آن قید است. ابن فارس می گوید معنای آن همان معنای معروف آن یعنی بستن است بعد به عنوان استعاره در هر چیزی که حبس می شود استفاده می شود[20].

ج) الاتباع

مصدر باب افتعال و ریشه آن تبع به معنی «التلوّ و القفو[21]» پشت سر کسی رفتن است.

معنی جرم در اصطلاح فقها و دانشمندان اسلامی

جرم نزد فقها دارای دو اصطلاح است.:

  1. اصطلاح عام: عبارت است از ارتکاب هر فعل حرام یا ترک واجبی که شارع آن را ممنوع و مرتکب آن را مستحق کیفر دنیوی از جمله حدود، قصاص، تعریز و یا پرداخت دیه می داند.
  2. اصطلاح خاص: که از آن به جنایت به نفس یا عضو تعبیر شده است و آن عبارت است از هر نوع صدمه و تجاوز ناحق نسبت به جسم و جان دیگری یا تعرض نسبت به مرده که مجازات آن قصاص نفس یا قصاص عضو و یا پرداخت دیه است[22].

جرم در اصطلاح جامعه شناسان

امیل دورکیم معتقد است جرم یک پدیده طبیعی و اجتماعی است که از شرایط فرهنگی و تمدن هر جامعه ناشی می شود و شامل هر عملی است که وجدان عمومی را جریحه دار می کند[23].

از نظر جامعه شناسان، جرم عملی است مخالف هنجارهای یک جامعه که برای آن کیفر در نظر گرفته شده است ویک رفتار ناهنجار برخلاف هنجارهای جامعه که باعث نقض قانون و مقررات و آسیب های اجتماعی گردد.

جرم شناسی(Criminology)

امروزه دانش جدیدی به نام جرم شناسی یا کریمینولوژی وجود دارد که مراحل مختلف وقوع جرایم از مرحله

تخیل تا مرحله ارتکاب جرم با استفاده از علوم جامعه شناسی، بیولوژی، روانشناسی، روانپزشکی و پزشکی مورد مطالعه علمی قرار می دهد.

تمرکز اصلی آن بر عوامل موثر در وقوع جرم توسط شخص مجرم و شخصیت مجرم با توجه به عوامل درونی و عوامل بیرونی است. در یک کلام تمرکز آن ها بر کالبد شکافی شخص و شخصیت مجرم است نه تعریف جرم و بیشتر مقصودشان از جرم، جنایت است.

نتیجه گیری

  1. بیشتر لغویون برای تعریف جرم از واژه های مترادف و متضاد آن استفاده کردند که با بررسی آن ها در قرآن می توان به مصادیق جرم و عوامل موثر در جرم پی برد.
  2. تمام مصادیق جرم باعث انقطاع و جدایی انسان از خداوند و کیفر جهنم می شوند و این همان معنی اصل لغوی، جرم است.
  3. از معانی لغوی جرم توسط لغویون می توان به مفاهیم و مصادیق و وجه تسمیه جرم پی برد.
  4. با توجه به معانی اصطلاحی جرم، عوامل ذیل در جرم موثر و دخیل اند.

الف) مجرم یا مجرمین (فاعل جرم) که در آن ها ژنتیک، فیزیولوژی بدن افکار و عقاید و سن موثرند.

ب) مجرم علیه (مفعول) که ممکن است فرد یا جامعه ای باشد که مورد جرم واقع شده و آسیب دیده است.

ب) مقنن (قانونگذار) که شارع مقدس و یا قانون موضوعه بشری است

ت) جرم (فعل جرم) که ممکن است علیه شخص و اشخاص و یا شخصیت و عرض و آبروی آن ها باشد.

ث) کیفر مجرمین از اهمیت بسیاری برای حفظ امنیت فردی و اجتماعی برخوردار است.

ج) امروزه علم جرم شناسی (کریمینولوژی) با مطالعه علمی و استمداد از دیگر رشته های علوم انسانی جامعه شناسی، روانشناسی و ... در صدد پیشگیری هر چه بیشتر از وقوع جرم است.

[1] . راغب، حسین بن محمد، 1412هـ ق، مفردات الفاظ قرآن، بیروت، دارالعلم، ج1، ص192

[2] . مصطفوی، حسن، 1430هـ ق، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، بیروت، دارالکتب العلمیه، ج2، ص88

[3] . ابن منظور، محمدبن مکرم، 1414ق، لسان العرب، بیروت، دارصار، ج12، ص92

[4] . المیزان، ج10، ص218

[5] . المائده/2

[6] .مجمع البیان، ج3، ص235

[7]. الاعراف/40

متن کامل در سایت امید فایل 

[8] . مجمع البیان، ج4، ص 674

[9] . الاعراف/84

[10] . مجمع البیان، ج4، ص 685

[11] . سبأ/25

[12] . مجمع البیان، ج 8، ص 610

[13] . زمخشری، محمود، 1407 ق، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل و عیون الاقاویل، بیروت، دارالکتاب العربی، ج3، ص582

[14] . مفردات الفاظ قرآن، ج 1، ص 570

[15] . التحقیق فی کلمات القرآن، ج8، ص192

[16] . معجم مقاییس اللغه، ج2، ص361

[17] . مفردات الفاظ القرآن، ج 1، ص 63

[18] . التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج3، ص88

[19] . لسان العرب، ج8، ص240

[20] . معجم مقاییس اللغه، ج 5، ص 44

[21] . همان، ج 1، ص 362

[22] . کرباسی، محمد مهدی، 89، ماهیت جرم در فقه و قانون جزا، مجله معرفت، شماره58

[23] . ولیدی، محمدصالح، 1373،حقوق جزای عمومی، تهران، داد، چاپ دوم، ج2، ص 1009

طریقه نگارش نام نویسندگان و affiliation آنها -آموزش نگارش مقالات

طریقه نگارش نام نویسندگان و affiliation آنها

متن کامل در سایت امید فایل 

اسامی نویسندگان و همکارانی که در نگارش مقاله شرکت داشته­اند در تمامی مقالات بعد از عنوان و قبل از چکیده مقاله بیان می­گردند. در مقالات فارسی نام نویسندگان غالبا به صورت کامل نوشته شده و نگارش مخفف اسامی نوسندگان چندان رایج نیست. این در حالی است که در بسیاری از مقالاتی که به زبان انگلیسی منتشر می­شوند ممکن است که نام نویسندگان به صورت خلاصه شده و با استفاده از حروف اختصاری درج گردد. به عنوان مثال در صورتی که نام نویسنده سید یحیی موسوی (Seyyed Yahya Mousavi) باشد ممکن است که پس از چاپ شدن مقاله، نام وی به شکل اختصاری یعنی به صورت S.Y.Mousavi نگارش یابد که امر فوق بسته به فرمت نگارش مقالات در مجلات مختلف متفاوت می­باشد. با این حال بهتر است که در نسخه مقاله ارسالی برای مجله مورد نظر، نام نویسندگان به صورت کامل نوشته شود و در صورت نیاز به خلاصه نمودن نام نویسندگان، کادر مجله خود نسبت به انجام امر فوق اقدام می­کنند.

باید دقت نمودن که آوردن پیشوندهایی مانند رتبه های دانشگاهی نظیر دکتر، مهندس، استاد و ...، یا القابی مانند آقا، خانم، دوشیزه و ... قبل از نام نویسندگان در مقالات علمی چندان مرسوم نیست (اگرچه ذکر چنین پیشوندهایی را در بسیاری از مقالات به خصوص متون نوشته شده به زبان فارسی می­توان مشاهده نمود).

در مقالات علمی، انتخاب نویسنده­ای که نام وی در ابتدا می­آید و همچنین نویسنده مسئول مکاتبات دارای اهمیت بسیار زیادی می­باشد. از آنجا که در متن بیشتر مقالات در صورت ارجاع دادن به مقاله نگارش یافته، تنها نام نویسنده اول بیان شده و سایر نویسندگان بعنوان همکاران او در نظر گرفته می­شوند، به همین دلیل نویسنده­ای که نام وی در ابتدا می­آید را نویسنده اصلی مقاله می­گویند. نویسنده اول مقاله مهمترین نقش را در انجام پژوهش و نگارش مقاله داشته بطوریکه سایر نویسندگان را غالبا به عنوان همکاران وی که  به او در انجام پژوهش و نگارش مقاله یاری رسانده­اند، بیان می­کنند. بر اساس عرف موجود غالبا نام مجری اصلی طرح را بعنوان نویسنده اصلی مقاله می­نویسند، البته در امر فوق هیچ الزامی وجود ندارد و نویسندگان می­توانند به هر ترتیب دلخواهی نام نویسندگان را در مقاله درج نمایند. ولی به حال از آنجا که مجری طرح (به عنوان مثال در صورتی که مقاله نگارش یافته استخراج شده از پایان­نامه کارشناسی ارشد دانشجویی باشد، مجری طرح دانشجویی است که پایان­نامه را به انجام رسانیده است) بیشترین زحمت را در انجام شدن پژوهش و نوشتن مقاله برعهده داشته است، غالبا نام وی را به عنوان نویسنده اصلی مقاله در ابتدا می­نویسند. در این میان باید دقت داشت که ترتیب قرار گرفتن نام نویسنده­ها در مقاله کاملا به صورت توافقی در بین نویسندگان بوده و هیچ قانون و اصلی در این مورد وجود ندارد و تمامی مواردی که پیرامون ترتیب نوشتن مقالات وجود دارد تنها عرف­های رایج در جوامع دانشگاهی است.

مشخص کردن یکی از نویسندگان به عنوان نویسنده مسئول مکاتبات که وظیفه ارتباط با مجله را داشته و آدرس پست الکترونیکی و تلفن او به منظور ارتباط خوانندگان با وی در مقاله چاپ خواهد شد، الزامی است. در این میان با قرار گرفتن علامت ستاره در بالای نام نویسنده مسئول مکاتبات، نام او از سایر نویسندگان مقاله متمایز می­گردد. آدرس پست الکترونیکی و شماره تلفن نویسنده مسئول مکاتبات نیز غالبا به صورت پاورقی در انتهای صفحه اول مقاله منتشر می­شود. در این میان اگرچه انتخاب هر کدام از نویسندگان به عنوان مسئول مکاتبات از نظر مجله بلامانع است ولی به هر حال بر اساس عرف موجود غالبا نام استاد راهنمای طرح را بعنوان نویسنده مسئول مکاتبات و همچنین به عنوان نویسنده­ای که نام وی در مرتبه دوم قرار می­گیرد، درج می­نمایند. لازم به اشاره مجدد است که انتخاب هر نویسنده دیگر به غیر استاد راهنما به عنوان نویسنده مسئول مکاتبات و یا درج نام استاد راهنما (می­تواند مسئول مکاتبات باشد یا نباشد) در هر مرتبه­ای کاملا آزاد بوده و موارد فوق تنها عرف رایج و پذیرفته شده می­باشند.

در مجلات ISI در سایت طراحی شده به منظور ارسال مقالات برای دفتر مجله، این امکان وجود دارد تا نام بیش از یک نویسنده را به عنوان نویسندگان مسئول مکاتبات انتخاب نمود. در صورت انتخاب بیش از یک نویسنده مسئول مکاتبات در این صورت دفتر مجله با تمامی افراد مشخص شده ارتباط برقرار خواهد کرد. از آنجا که انتخاب شدن استاد راهنما به عنوان نویسنده مسئول مکاتبات مزایای بسیار زیادی برای وی دارد و در صورت انتخاب گردیدن بیش از یک نویسنده به عنوان مسئول مکاتبات، اساتید راهنما مزایای زیادی را از دست می­دهند به همین دلیل انتخاب بیش از یک مسئول مکاتبات چندان رایج نمی­باشد.

به منظور ارتباط با دفتر مجلات پیشنهاد می­شود که در کلیه مکاتبات روند ادارای و رسمی را حفظ نموده و از نامه­نگاری­های صمیمی و غیر رسمی خودداری گردد. در این میان به منظور ایجاد نمودن فضایی رسمی­تر، توصیه می­شود که نویسنده مسئول مکاتبات آدرس پست الکترونیکی مربوط به مرکز دانشگاهی خود را در مقاله وارد کرده و فقط از طریق این آدرس با دفتر مجله ارتباط برقرار نماید. البته وارد نمودن آدرس ایمیل­های رایج مانند یاهو، جی­میل و .... نیز کاملا بلامانع است ولی به هر حال هر موردی که به نحوی دیسیپلین نوسیندگان را بالاتر برده و نوع رابطه با دفتر مجله را رسمی­تر نماید، بنحوی اعتبار نویسندگان را افزایش و شانس پذیرش مقاله آنها را زیادتر می­کند.

در هنگام درج نمودن شماره تلفن مربوط به نویسنده مسئول مکاتبات نیز بهتر است که شماره تلفن ثابت به همراه کد کشور و شهر مورد نظر نوشته شود. باید دقت داشت که نوشتن شماره تلفن همراه نویسنده مسئول مکاتبات چندان مرسوم نبوده و از آنجا که سبب غیر رسمی شدن مکاتبات با دفتر مجله می­گردد، به هیچ عنوان توصیه نمی­شود.

به منظور آشنایی بهتر خوانندگان با نحوه نگارش نام نویسندگان و آدرس­های آنها، بخشی از صفحه اول مقاله انتشار یافته توسط نویسندگان در نشریه علمی پژوهشی تحقیقات علوم چوب و کاغذ ایران در شکل1 نشان داده شده است.

دانلود رایگان تمام متن پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مهندسی برق

منبع سایت علم یار

فهرست  مطالب

عنوان                                                                                                                                        صفحه

فصل اول: مقدمه

1-1- مقدمه....................................................................................................................................................................... 2

1-2- پیشینه و سوابق........................................................................................................................................................ 3

1-3- مروری بر گذشته کنترل سیستم تحریک استاتیک ژنراتور سنکرون....................................................................... 4

1-4- اهداف این پایان نامه............................................................................................................................................... 9

1-5- جنبه‌های نوآوری این پایان نامه.............................................................................................................................. 10

 

فصل دوم: مقدمه‌ای بر مبدل باک

2-1- مبدل باک step-down(buck) converter...................................................................................................... 12

2-2- حالت هدایت پیوسته مبدل باک.............................................................................................................................. 15

2-3- ریپل ولتاژ خروجی مبدل باک................................................................................................................................ 17

2-4- مزایا مبدل باک........................................................................................................................................................ 19

2-5- معایب مبدل باک..................................................................................................................................................... 19

2-6- مزایای منابع تغذیه سوئیچینگ................................................................................................................................ 19

2-7- معایب منابع تغذیه سوئیچینگ................................................................................................................................ 20

2-8- کنترل مبدل DC-DC  باک................................................................................................................................... 20

2-9- بهبود پاسخ حالت دائمی با طراحی کنترل کننده مد لغزشی................................................................................... 21

2-10- توصیف مبدل....................................................................................................................................................... 21

2-11- مدل سازی مبدل باک........................................................................................................................................... 22

2-12- مدل فضای حالت مبدل باک................................................................................................................................ 22

2-13- کنترل مد لغزشی مبدل باک(sliding mode control)................................................................................... 25

2-14- تئوری کنترل لغزشی............................................................................................................................................. 25

2-15- طراحی کنترلر مد لغزشی(SMC)....................................................................................................................... 26

2-16- تعیین سطح لغزش................................................................................................................................................ 27

2-17- اعمال شرط لغزش................................................................................................................................................ 28

2-18- کنترل لغزشی مبدل باک....................................................................................................................................... 28

2-19- تعیین قانون کنترل................................................................................................................................................ 30

2-20- مزایای کنترل مد لغزشی....................................................................................................................................... 31

2-21- معایب کنترل مد لغزشی....................................................................................................................................... 32

2-22- نکات.................................................................................................................................................................... 32

 

فصل سوم: مقدمه‌ای بر ژنراتورها  

3-1- ژنراتور قدرت......................................................................................................................................................... 35

3-2- دسته‌بندی ژنراتورها با توجه به نوع توربین گردنده روتور.................................................................................... 35

3-2-1- ژنراتورهای dc......................................................................................................................................... 35

3-2-2- ژنراتور القایی............................................................................................................................................ 35

3-2-3- ژنراتور سنکرون....................................................................................................................................... 36

3-3- ساختمان ژنراتور سنکرون  و انواع آن...................................................................................................................... 38

3-4- ساختار ژنراتور سنکرون و مدار سیم‌پیچی............................................................................................................... 39

3-4-1- معادلات پایه متناسب با dq0.................................................................................................................. 41

3-4-2- معادلات اصلی ریاضی ژنراتور سنکرون.................................................................................................. 43

3-5- نظریه سیستم تحریک.............................................................................................................................................. 44

3-5-1- سیستم تحریک چیست؟.......................................................................................................................... 44

3-5-2- اجزای تشکیل دهنده سیستم تحریک....................................................................................................... 45

3-5-2-1. تولید جریان روتور................................................................................................................................ 45

3-5-2-2. منبع تغذیه............................................................................................................................................. 45

3-5-2-3. سیستم تنظیم کننده خودکار ولتاژ (میکروکنترلر)................................................................................. 45

3-5-2-4. مدار دنبال کننده خودکار...................................................................................................................... 46

3-5-2-5. کنترل تحریک....................................................................................................................................... 46

3-5-2-6. محدود کننده جریان روتور................................................................................................................... 46

3-5-2-7. محدود کننده مگاوار............................................................................................................................. 47

3-5-2-8. محدود کننده شار اضافی...................................................................................................................... 47

3-5-2-9. تثبیت‌کننده سیستم قدرت..................................................................................................................... 47

وظایف سیستم تحریک....................................................................................................................................................... 47

3-6-  مدلسازی یکسو ساز تریستوری شش پالسه.......................................................................................................... 48

3-6-1- تریستورو مشخصه استاتیکی آن............................................................................................................... 48

3-6-2- یکسو ساز شش تریستوری...................................................................................................................... 52

 

فصل‌چهارم: نتایج حاصل از شبیه‌سازی

4-1- مقدمه....................................................................................................................................................................... 56

4-2- شبیه سازی یکسو ساز شش پالسه تریستوری........................................................................................................ 56

4-3- شبیه سازی مبدل باک و خواص آن........................................................................................................................ 58

4-3-1- نحوه طراحی مبدل باک............................................................................................................................ 58

4-4- بررسی THD و FFT در ولتاژ ورودی به تحریک ژنراتور................................................................................. 64

4-5- شبیه‌سازی ژنراتور سنکرون.................................................................................................................................... 67

4-5-1- معادلات دینامیکی ژنراتور سنکرون......................................................................................................... 68

4-5-2- بلاک s-function.................................................................................................................................. 77

4-5-2-1- مراحل شبیه‌سازی بلاک s-function................................................................................................ 77

4-5-2-2- Flagها در s-function................................................................................................................... 79

4-6- متغیرهای مورد استفاده در سیمولینک..................................................................................................................... 80

 

فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهاد برای آینده

5-1- نتیجه‌گیری............................................................................................................................................................... 88

5-2- پیشنهادات برای آینده.............................................................................................................................................. 89

منابع و مأخذ....................................................................................................................................................................... 90

پیوست‌ها............................................................................................................................................................................. 92

 

 

    

 

 

      

 

 

 

 

فهرست  جداول

عنوان                                                                                                                                        صفحه

جدول (1-1) فهرست علایم و اختصارات شکل (1-1)................................................................................................ 6

جدول(4-1) مقادیر پارامترهای مربوط به مبدل باک....................................................................................................... 61

جدول(4-2): flagهای محیط متنی................................................................................................................................. 79

 

 

 

 


 

 

فهرست  شکل‌ها

عنوان                                                                                                                                        صفحه

شکل(1-1) اجزای کنترل اتوماتیک................................................................................................................................... 5

شکل(1-2) بلوک دیاگرام سیستم کنترل دیجیتال............................................................................................................. 7

شکل (1-3) دیاگرام شماتیک سیستم تحریک استاتیک.................................................................................................... 8

شکل (1-4) سیستم تحریک استاتیک ژنراتور سنکرون به همراه مبدل باک –بوست...................................................... 8

 

شکل (2-1-a) نمایی از یک مبدل................................................................................................................................... 12

شکل (2-1-b) ولتاژ خروجی متوسط.............................................................................................................................. 12

شکل (2-2-a)  شمایی از تقویت کننده خطی................................................................................................................. 14

شکل (2-2-b) شکل موج ورودی Voi به فیلتر پایین گذر............................................................................................ 14

شکل(2-2-c) مشخصات فیلتر پایین گذر یا میرایی ایجاد شده توسط مقاومت بار R................................................... 14

شکل (2-3-a) شکل موج های حالت کار هدایت پیوسته............................................................................................... 15

شکل (2- 4) ولتاژهای خروجی برای حالت هدایت پیوسته............................................................................................ 18

شکل (2-5) نمای شماتیک مبدل باک.............................................................................................................................. 21

شکل (2-6) مدلسازی مبدل در فضای حالت................................................................................................................... 22

شکل(2-7) مسیرهای سیستم و خط لغزش یک مبدل باک در فضای صفحه فاز............................................................. 23

شکل 2-8) کنترل مبدل توسط مد لغزشی........................................................................................................................ 24

شکل (2-9) نواحی موجود برای کنترل لغزشی در حالتی که ............................................................... 30

شکل (2-10) نواحی محدود برای کنترل لغزشی در حالتی که ............................................................ 30

شکل (2-11) رسم همزمان مسیرهای فازمعادلات حالت باک......................................................................................... 31

شکل (2-12) مسیرفازدرمحدوده خط لغزش.................................................................................................................. 31

شکل (2-13) نمایش گرافیکی کنترل مد لغزشی نشان می‌دهد که سطح لغزش S=0 که داریم  =خطای ولتاژ متغیر

و  =ولتاژ خطای دینامیکی نسبی.................................................................................................................................. 32

 

شکل(3-1) شمایی از ژنراتور dc..................................................................................................................................... 36

شکل(3-2) شمایی از ژنراتور القایی................................................................................................................................. 37

شکل(3-3) شمایی از ژنراتور سنکرون............................................................................................................................. 37

شکل(3-4) شمایی از ژنراتور سنکرون a)ساختار ژنراتور سنکرون b) دیاگرام سیم‌پیچی مدار.................................... 43

شکل(3-5) نمایی از نظریه سیستم تحریک ژنراتور سنکرون........................................................................................... 44

شکل(3-6) شمایی از سیستم تحریک............................................................................................................................... 44

شکل(3-7) جایگاه سیستم تحریک در تولید انرژی الکتریکی......................................................................................... 49

شکل‏(3-8) سیستم تحریک در نیروگاه............................................................................................................................. 49

شکل(3-9) ساختمان تریستور.......................................................................................................................................... 49

شکل(3-10) علامت اختصاری تریستور.......................................................................................................................... 50

شکل(3-11) مشخصه تریستور در غیاب جریان گیت..................................................................................................... 51

متن کامل در سایت امید فایل 

شکل (3-12) توزیع بار a) بدون اعمال ولتاژ  b) با اعمال ولتاژ.................................................................................... 53

شکل (3-13) توزیع بار با اعمال ولتاژ مثبت.................................................................................................................... 54

 

شکل(4-1): یکسو ساز شش پالسه تریستوری................................................................................................................. 56

شکل(4-2) ولتاژ خروجی یکسو ساز شش پالسه تریستوری........................................................................................... 57

شکل(4-3) ولتاژ خروجی مبدل باک................................................................................................................................ 57

شکل(4-4) ساختار مبدل باک........................................................................................................................................... 58

شکل(4-5) رگولاتور مبدل باک........................................................................................................................................ 59

شکل(4-6) مدار مبدل باک............................................................................................................................................... 59

شکل (4-7) مدار شبیه‌سازی شده مبدل باک.................................................................................................................... 60

شکل(4-8) شبیه‌سازی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی................................................................................................ 62

شکل(4-9) ولتاژ خروجی مبدل باک با اعمال مد لغزشی................................................................................................ 63

شکل(4-10) حالت زوم شده ولتاژ خروجی مبدل باک با اعمال مد لغزشی.................................................................... 63

شکل(4-11) ولتاژ خروجی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی........................................................................................ 64

شکل(4-12) ولتاژ خروجی مبدل باک بعد از اعمال مد لغزشی...................................................................................... 65

شکل(4-13)  مقدار THD ولتاژ ورودی تحریک ژنراتور در حالتی که مبدل باک وجود نداشته باشد......................... 65

شکل(4-14) مقدار THD ولتاژ ورودی تحریک ژنراتور در حالتی که مبدل باک وجود داشته باشد............................ 66

شکل(4-15) مقدار FFT ولتاژ تحریک ژنراتوربا اعمال مبدل باک................................................................................. 66

شکل(4-16) مقدار FFT ولتاژ تحریک ژنراتور بدون اعمال مبدل باک......................................................................... 67

شکل(4-17) شبیه سازی مربوط به ژنراتور سنکرون....................................................................................................... 69

شکل(4-18) ولتاژ اعمالی به میدان ژنراتور سنکرون....................................................................................................... 70

شکل(4-19) حالت زوم شده ولتاژ اعمالی به میدان ژنراتور سنکرون............................................................................. 70

شکل(4-20) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون  در فاز a................................................................................... 71

شکل(4-21) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازa............................................................ 71

شکل(4-22) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b.................................................................................... 71

شکل(4-23) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازb........................................................... 72

شکل(4-24) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c..................................................................................... 72

شکل(4-25) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c.......................................................... 73

شکل(4-26) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای d از محور dq........................................................ 73

شکل(4-27) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای q از محور dq........................................................ 74

شکل(4-28) گشتاور الکتریکی خروجی از ژنراتور سنکرون.......................................................................................... 74

شکل(4-29) حالت زوم شده گشتاور الکتریکی خروجی از ژنراتور سنکرون................................................................ 75

شکل(4-30) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز a....................................................................................... 75

شکل(4-31) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b....................................................................................... 76

شکل(4-32) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c....................................................................................... 76

شکل (4-33) نمایی از بلاک s-function در سیمولینک.............................................................................................. 77

شکل (4-34) نمایی کلی  از کار در بلاک سیمولینک...................................................................................................... 77

شکل (4-35) نمایی کلی از چرخه شبیه‌سازی s-function.......................................................................................... 78

شکل(4-36) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط a (ولتاژ منبع)......................................................................................... 80

شکل(4-37) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط b (ولتاژ منبع)........................................................................................ 80

شکل(4-38) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط c (ولتاژ منبع)......................................................................................... 81

شکل(4-39) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به تولیدکننده 6 پالسه................................................................................ 81

شکل(4-40) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به مبدل تریستوری.................................................................................... 82

شکل(4-41) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به ماسفت موجود در مبدل باک................................................................ 82

شکل(4-42) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به دیود موجود در مبدل باک.................................................................... 83

شکل(4-43) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RL در مبدل باک..................................................................................... 83

شکل(4-44) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RC در مبدل باک..................................................................................... 84

شکل(4-45) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به مقاومت R در مبدل باک...................................................................... 84

شکل(4-46) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به زیرسیستم مد لغزشی در مبدل باک...................................................... 85

شکل(4-47) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به زیرسیستم کنترل‌کننده مد لغزشی در مبدل باک................................... 85

شکل(4-48) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به سوئیچینگ در زیرسیستم مد لغزشی در مبدل باک.............................. 86

شکل(4-49) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به بلاک s-function.............................................................................. 86

 

 

 

 

چکیده

روش کنترل مد لغزشی یکی از مهمترین روشهای کنترل غیرخطی می‌باشد که از مشخصه‌های بارز آن عدم حساسیت به  تغییر پارامترها و دفع کامل اغتشاش و مقابله با عدم قطعیت است. این کنترل‌کننده ابتدا سیستم را از حالت اولیه با استفاده از قانون رسیدن به سطح تعریف شده لغزش که از پایداری مجانبی لیاپانوف برخوردار است، رسانده و سپس با استفاده از قانون لغزشی آن را به حالت تعادل می‌رساند. تاکنون در تحقیقات انجام شده به روش تغذیه استاتیک سیستم تحریک استفاده از مبدل‌های DC/DC کاهنده توجه ویژه‌ای نشده است.

در این پایان‌نامه، بعد از ترانسفورماتور قدرت و پل یکسوساز با استفاده از یک مبدل باک                (Buck converter) کنترل‌شده با مد لغزشی برای کاهش هارمونیک‌های ورودی به سیم‌پیچ تحریک کاربرد دارد، استفاده کنیم.

ما در این پایان‌نامه با روش کنترل لغزشی سعی در کاهش اثرات اغتشاشات (شامل تغییر ولتاژ وردی و تغییر بار) و تنظیم ولتاژ خروجی با دینامیک بسیار سریع و حداکثر کاهش هارمونیک‌ها خواهیم بود. همچنین با استفاده از SIMULINK/MATLAB کارآمد بودن این سیستم را نشان خواهیم داد.

برای دانلود پایان نامه تمام متن با فرمت ورد اینجا کلیک کنید

دانلود پایان نامه در سایت علم یار

دیگر پایان نامه های رشته مهندسی برق که در سایت فوق می توانید دانلود کنید :

"سمینار" رشته برق:انرژی های نو- نیروگاه های بادی

دانلود "سمینار" رشته برق: بررسی الگوریتم های بهینه سازیSimulated Annealing و انواع الگوریتم های آن

"سمینار" رشته برق:بررسی انواع روش های مدل سازی و کنترل رباط ها با مفاصل انعطاف پذیرFJR

متن کامل سمینار برق:بررسی انواع واحدهای تولید پراکنده وتاثیرات مفید آنها بر شبکه های توزیع

"سمینار" رشته برق:بررسی توربو کد و کاربردهای آن در سییستم های مخابراتی

متن کامل سمینار برق:بررسی تئوری فیلترهای تطبیقی غیرخطی

متن کامل سمینار برق:بررسی روش های تعیین محدوده واکه ها در سیگنال گفتار پیوسته

متن کامل سمینار برق:بررسی روش های مختلف کنترل بدون حسگر ماشین های شار محوری

متن کامل سمینار برق:بررسی روش های مختلف کنترل موتور القایی

متن کامل سمینار برق:بررسی روش های جدید و مدرن کنترل موتورهای القایی

متن کامل سمینار برق:بررسی روشهای کنترل پدیده سرج در کمپرسورها

متن کامل سمینار برق:بررسی روش ها نوین condition monitoring در ماشین های القایی

متن کامل سمینار برق:بررسی طراحی ماتریس وزن دهی در تنظیم کننده های مربعی خطی LQR مبنی بر الگوریتم تدریجی چند منظوره

دانلود سمینار کارشیناسی ارشد رشته برق:بررسی عملرکرد جبران کننده دینامیکی ولتاژ (DVR)

دانلود سمینار کارشیناسی ارشد رشته برق:بررسی روش های قرار گرفتن IP روی WDM

سمینار کارشیناسی ارشد رشته برق:بررسی کاربرد شبکه های عصبی در سیستم کنترل پرواز

سمینار کارشیناسی ارشد رشته برق:بررسی مدل های ANN/HMMو fuzzy HMM در بازشناسی گفتار اتوماتیک (ASR)

دانلود رایگان پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مهندسی برق – گرایش قدرت

منبع سایت علم یار

 

فهرست  مطالب

عنوان                                                                                                                                        صفحه

فصل اول: مقدمه

1-1- مقدمه....................................................................................................................................................................... 2

1-2- پیشینه و سوابق........................................................................................................................................................ 3

1-3- مروری بر گذشته کنترل سیستم تحریک استاتیک ژنراتور سنکرون....................................................................... 4

1-4- اهداف این پایان نامه............................................................................................................................................... 9

1-5- جنبه‌های نوآوری این پایان نامه.............................................................................................................................. 10

 

فصل دوم: مقدمه‌ای بر مبدل باک

2-1- مبدل باک step-down(buck) converter...................................................................................................... 12

2-2- حالت هدایت پیوسته مبدل باک.............................................................................................................................. 15

2-3- ریپل ولتاژ خروجی مبدل باک................................................................................................................................ 17

2-4- مزایا مبدل باک........................................................................................................................................................ 19

2-5- معایب مبدل باک..................................................................................................................................................... 19

2-6- مزایای منابع تغذیه سوئیچینگ................................................................................................................................ 19

2-7- معایب منابع تغذیه سوئیچینگ................................................................................................................................ 20

2-8- کنترل مبدل DC-DC  باک................................................................................................................................... 20

2-9- بهبود پاسخ حالت دائمی با طراحی کنترل کننده مد لغزشی................................................................................... 21

2-10- توصیف مبدل....................................................................................................................................................... 21

2-11- مدل سازی مبدل باک........................................................................................................................................... 22

2-12- مدل فضای حالت مبدل باک................................................................................................................................ 22

2-13- کنترل مد لغزشی مبدل باک(sliding mode control)................................................................................... 25

2-14- تئوری کنترل لغزشی............................................................................................................................................. 25

2-15- طراحی کنترلر مد لغزشی(SMC)....................................................................................................................... 26

2-16- تعیین سطح لغزش................................................................................................................................................ 27

2-17- اعمال شرط لغزش................................................................................................................................................ 28

2-18- کنترل لغزشی مبدل باک....................................................................................................................................... 28

2-19- تعیین قانون کنترل................................................................................................................................................ 30

2-20- مزایای کنترل مد لغزشی....................................................................................................................................... 31

2-21- معایب کنترل مد لغزشی....................................................................................................................................... 32

متن کامل در سایت امید فایل 

2-22- نکات.................................................................................................................................................................... 32

 

فصل سوم: مقدمه‌ای بر ژنراتورها  

3-1- ژنراتور قدرت......................................................................................................................................................... 35

3-2- دسته‌بندی ژنراتورها با توجه به نوع توربین گردنده روتور.................................................................................... 35

3-2-1- ژنراتورهای dc......................................................................................................................................... 35

3-2-2- ژنراتور القایی............................................................................................................................................ 35

3-2-3- ژنراتور سنکرون....................................................................................................................................... 36

3-3- ساختمان ژنراتور سنکرون  و انواع آن...................................................................................................................... 38

3-4- ساختار ژنراتور سنکرون و مدار سیم‌پیچی............................................................................................................... 39

3-4-1- معادلات پایه متناسب با dq0.................................................................................................................. 41

3-4-2- معادلات اصلی ریاضی ژنراتور سنکرون.................................................................................................. 43

3-5- نظریه سیستم تحریک.............................................................................................................................................. 44

3-5-1- سیستم تحریک چیست؟.......................................................................................................................... 44

3-5-2- اجزای تشکیل دهنده سیستم تحریک....................................................................................................... 45

3-5-2-1. تولید جریان روتور................................................................................................................................ 45

3-5-2-2. منبع تغذیه............................................................................................................................................. 45

3-5-2-3. سیستم تنظیم کننده خودکار ولتاژ (میکروکنترلر)................................................................................. 45

3-5-2-4. مدار دنبال کننده خودکار...................................................................................................................... 46

3-5-2-5. کنترل تحریک....................................................................................................................................... 46

3-5-2-6. محدود کننده جریان روتور................................................................................................................... 46

3-5-2-7. محدود کننده مگاوار............................................................................................................................. 47

3-5-2-8. محدود کننده شار اضافی...................................................................................................................... 47

3-5-2-9. تثبیت‌کننده سیستم قدرت..................................................................................................................... 47

وظایف سیستم تحریک....................................................................................................................................................... 47

3-6-  مدلسازی یکسو ساز تریستوری شش پالسه.......................................................................................................... 48

3-6-1- تریستورو مشخصه استاتیکی آن............................................................................................................... 48

3-6-2- یکسو ساز شش تریستوری...................................................................................................................... 52

 

فصل‌چهارم: نتایج حاصل از شبیه‌سازی

4-1- مقدمه....................................................................................................................................................................... 56

4-2- شبیه سازی یکسو ساز شش پالسه تریستوری........................................................................................................ 56

4-3- شبیه سازی مبدل باک و خواص آن........................................................................................................................ 58

4-3-1- نحوه طراحی مبدل باک............................................................................................................................ 58

4-4- بررسی THD و FFT در ولتاژ ورودی به تحریک ژنراتور................................................................................. 64

4-5- شبیه‌سازی ژنراتور سنکرون.................................................................................................................................... 67

4-5-1- معادلات دینامیکی ژنراتور سنکرون......................................................................................................... 68

4-5-2- بلاک s-function.................................................................................................................................. 77

4-5-2-1- مراحل شبیه‌سازی بلاک s-function................................................................................................ 77

4-5-2-2- Flagها در s-function................................................................................................................... 79

4-6- متغیرهای مورد استفاده در سیمولینک..................................................................................................................... 80

 

فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهاد برای آینده

5-1- نتیجه‌گیری............................................................................................................................................................... 88

5-2- پیشنهادات برای آینده.............................................................................................................................................. 89

منابع و مأخذ....................................................................................................................................................................... 90

پیوست‌ها............................................................................................................................................................................. 92

 

 

    

 

 

      

 

 

 

 

فهرست  جداول

عنوان                                                                                                                                        صفحه

جدول (1-1) فهرست علایم و اختصارات شکل (1-1)................................................................................................ 6

جدول(4-1) مقادیر پارامترهای مربوط به مبدل باک....................................................................................................... 61

جدول(4-2): flagهای محیط متنی................................................................................................................................. 79

 

 

 

 


 

 

فهرست  شکل‌ها

عنوان                                                                                                                                        صفحه

شکل(1-1) اجزای کنترل اتوماتیک................................................................................................................................... 5

شکل(1-2) بلوک دیاگرام سیستم کنترل دیجیتال............................................................................................................. 7

شکل (1-3) دیاگرام شماتیک سیستم تحریک استاتیک.................................................................................................... 8

شکل (1-4) سیستم تحریک استاتیک ژنراتور سنکرون به همراه مبدل باک –بوست...................................................... 8

 

شکل (2-1-a) نمایی از یک مبدل................................................................................................................................... 12

شکل (2-1-b) ولتاژ خروجی متوسط.............................................................................................................................. 12

شکل (2-2-a)  شمایی از تقویت کننده خطی................................................................................................................. 14

شکل (2-2-b) شکل موج ورودی Voi به فیلتر پایین گذر............................................................................................ 14

شکل(2-2-c) مشخصات فیلتر پایین گذر یا میرایی ایجاد شده توسط مقاومت بار R................................................... 14

شکل (2-3-a) شکل موج های حالت کار هدایت پیوسته............................................................................................... 15

شکل (2- 4) ولتاژهای خروجی برای حالت هدایت پیوسته............................................................................................ 18

شکل (2-5) نمای شماتیک مبدل باک.............................................................................................................................. 21

شکل (2-6) مدلسازی مبدل در فضای حالت................................................................................................................... 22

شکل(2-7) مسیرهای سیستم و خط لغزش یک مبدل باک در فضای صفحه فاز............................................................. 23

شکل 2-8) کنترل مبدل توسط مد لغزشی........................................................................................................................ 24

شکل (2-9) نواحی موجود برای کنترل لغزشی در حالتی که ............................................................... 30

شکل (2-10) نواحی محدود برای کنترل لغزشی در حالتی که ............................................................ 30

شکل (2-11) رسم همزمان مسیرهای فازمعادلات حالت باک......................................................................................... 31

شکل (2-12) مسیرفازدرمحدوده خط لغزش.................................................................................................................. 31

شکل (2-13) نمایش گرافیکی کنترل مد لغزشی نشان می‌دهد که سطح لغزش S=0 که داریم  =خطای ولتاژ متغیر

و  =ولتاژ خطای دینامیکی نسبی.................................................................................................................................. 32

 

شکل(3-1) شمایی از ژنراتور dc..................................................................................................................................... 36

شکل(3-2) شمایی از ژنراتور القایی................................................................................................................................. 37

شکل(3-3) شمایی از ژنراتور سنکرون............................................................................................................................. 37

شکل(3-4) شمایی از ژنراتور سنکرون a)ساختار ژنراتور سنکرون b) دیاگرام سیم‌پیچی مدار.................................... 43

شکل(3-5) نمایی از نظریه سیستم تحریک ژنراتور سنکرون........................................................................................... 44

شکل(3-6) شمایی از سیستم تحریک............................................................................................................................... 44

شکل(3-7) جایگاه سیستم تحریک در تولید انرژی الکتریکی......................................................................................... 49

شکل‏(3-8) سیستم تحریک در نیروگاه............................................................................................................................. 49

شکل(3-9) ساختمان تریستور.......................................................................................................................................... 49

شکل(3-10) علامت اختصاری تریستور.......................................................................................................................... 50

شکل(3-11) مشخصه تریستور در غیاب جریان گیت..................................................................................................... 51

شکل (3-12) توزیع بار a) بدون اعمال ولتاژ  b) با اعمال ولتاژ.................................................................................... 53

شکل (3-13) توزیع بار با اعمال ولتاژ مثبت.................................................................................................................... 54

 

شکل(4-1): یکسو ساز شش پالسه تریستوری................................................................................................................. 56

شکل(4-2) ولتاژ خروجی یکسو ساز شش پالسه تریستوری........................................................................................... 57

شکل(4-3) ولتاژ خروجی مبدل باک................................................................................................................................ 57

شکل(4-4) ساختار مبدل باک........................................................................................................................................... 58

شکل(4-5) رگولاتور مبدل باک........................................................................................................................................ 59

شکل(4-6) مدار مبدل باک............................................................................................................................................... 59

شکل (4-7) مدار شبیه‌سازی شده مبدل باک.................................................................................................................... 60

شکل(4-8) شبیه‌سازی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی................................................................................................ 62

شکل(4-9) ولتاژ خروجی مبدل باک با اعمال مد لغزشی................................................................................................ 63

شکل(4-10) حالت زوم شده ولتاژ خروجی مبدل باک با اعمال مد لغزشی.................................................................... 63

شکل(4-11) ولتاژ خروجی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی........................................................................................ 64

شکل(4-12) ولتاژ خروجی مبدل باک بعد از اعمال مد لغزشی...................................................................................... 65

شکل(4-13)  مقدار THD ولتاژ ورودی تحریک ژنراتور در حالتی که مبدل باک وجود نداشته باشد......................... 65

شکل(4-14) مقدار THD ولتاژ ورودی تحریک ژنراتور در حالتی که مبدل باک وجود داشته باشد............................ 66

شکل(4-15) مقدار FFT ولتاژ تحریک ژنراتوربا اعمال مبدل باک................................................................................. 66

شکل(4-16) مقدار FFT ولتاژ تحریک ژنراتور بدون اعمال مبدل باک......................................................................... 67

شکل(4-17) شبیه سازی مربوط به ژنراتور سنکرون....................................................................................................... 69

شکل(4-18) ولتاژ اعمالی به میدان ژنراتور سنکرون....................................................................................................... 70

شکل(4-19) حالت زوم شده ولتاژ اعمالی به میدان ژنراتور سنکرون............................................................................. 70

شکل(4-20) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون  در فاز a................................................................................... 71

شکل(4-21) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازa............................................................ 71

شکل(4-22) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b.................................................................................... 71

شکل(4-23) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازb........................................................... 72

شکل(4-24) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c..................................................................................... 72

شکل(4-25) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c.......................................................... 73

شکل(4-26) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای d از محور dq........................................................ 73

شکل(4-27) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای q از محور dq........................................................ 74

شکل(4-28) گشتاور الکتریکی خروجی از ژنراتور سنکرون.......................................................................................... 74

شکل(4-29) حالت زوم شده گشتاور الکتریکی خروجی از ژنراتور سنکرون................................................................ 75

شکل(4-30) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز a....................................................................................... 75

شکل(4-31) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b....................................................................................... 76

شکل(4-32) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c....................................................................................... 76

شکل (4-33) نمایی از بلاک s-function در سیمولینک.............................................................................................. 77

شکل (4-34) نمایی کلی  از کار در بلاک سیمولینک...................................................................................................... 77

شکل (4-35) نمایی کلی از چرخه شبیه‌سازی s-function.......................................................................................... 78

شکل(4-36) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط a (ولتاژ منبع)......................................................................................... 80

شکل(4-37) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط b (ولتاژ منبع)........................................................................................ 80

شکل(4-38) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط c (ولتاژ منبع)......................................................................................... 81

شکل(4-39) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به تولیدکننده 6 پالسه................................................................................ 81

شکل(4-40) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به مبدل تریستوری.................................................................................... 82

شکل(4-41) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به ماسفت موجود در مبدل باک................................................................ 82

شکل(4-42) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به دیود موجود در مبدل باک.................................................................... 83

شکل(4-43) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RL در مبدل باک..................................................................................... 83

شکل(4-44) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RC در مبدل باک..................................................................................... 84

شکل(4-45) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به مقاومت R در مبدل باک...................................................................... 84

شکل(4-46) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به زیرسیستم مد لغزشی در مبدل باک...................................................... 85

شکل(4-47) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به زیرسیستم کنترل‌کننده مد لغزشی در مبدل باک................................... 85

شکل(4-48) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به سوئیچینگ در زیرسیستم مد لغزشی در مبدل باک.............................. 86

شکل(4-49) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به بلاک s-function.............................................................................. 86

 

 

 

برای دانلود پایان نامه تمام متن با فرمت ورد اینجا کلیککنید

دانلود پایان نامه در سایت علم یار

دیگر پایان نامه های رشته مهندسی برق که در سایت فوق می توانید دانلود کنید :

پایان نامه ارشد برق : تشخیص عابرین پیاده توسط تصاویر مادون

پایان نامه کارشناسی ارشد مهندسی برق: شناسایی چند حالت گفتاری در زبان فارسی

"پایان نامه" برق: طراحی بهینه موتور سنکرون مغناطیس دائم

"پایان نامه" برق: الگوریتم پردازش تصویر برای ردیابی اشیاء متحرک

پایان نامه کارشناسی ارشد مهندسی برق با موضوع طراحی دیود نیمه هادی

"پایان نامه" برق: طراحی سیستم هوشمند کنترل سوخت و هوا

"پایان نامه" برق: طراحی و شبیه سازی فرستنده فرا پهن باند

"پایان نامه" برق: کاربرد تبدیل ویولت و دی سی تی در پردازش تصویر

پایان نامه کارشناسی ارشد مهندسی برق با موضوع نهان نگاری دیجیتال

پایان نامه کارشناسی ارشد برق قدرت با موضوع واسطه گری در بازارهای برق

پایان نامه کارشناسی ارشد مهندسی برق: کنترل و تعیین موقعیت ماهواره

"پایان نامه" برق: بازآرایی شبکه های توزیع جهت کاهش تلفات

"پایان نامه" برق: آشنایی با انواع ترانسفورماتورهای خشک

پایان نامه کارشناسی ارشد مهندسی برق با موضوع بهینه سازی کنترل توان راکتیو

بررسی و نظارت همه جانبه کیفیت توان در شبکه های قدرت -پایان نامه

تشخیص چهره انسان : پایان نامه ارشد مهندسی برق

پایان نامه ارشد برق : بررسی توربو کد و کاربرد های آن در سیستم های مخابراتی

پایان نامه ارشد مهندسی برق با موضوع نهان نگاری دیجیتالی

پایان نامه ارشد برق : بررسی مشخصه های الکتریکی DG-SOI MOSFETS

پایان نامه ارشد مهندسی برق با موضوع انرژی رادیو فرکانسی یا RF

پایان نامه ارشد مهندسی برق : کنترل و تعیین موقعیت ماهواره

پایان نامه ارشد مهندسی برق : الگوریتم های بهینه سازی تکاملی

پایان نامه ارشد مهندسی برق : تحقیق و بررسی آخرین متدها در FPGA

پایان نامه ارشد مهندسی برق : پس پردازش با استفاده از پراکندگی مجازی برای ارتقای لبه

پایان نامه ارشد مهندسی برق : کدهای کنترل خطا در سیستم های مخابراتی

پایان نامه ارشد مهندسی برق : احساس و کنترل الکترونیکی شتاب سنج MEMS

پایان نامه ارشد مهندسی برق :بررسی عملکرد جبران کننده دینامیکی ولتاژ

پایان نامه ارشد برق : بررسی روش های قرار گرفتن IPروی WDM

پایان نامه ارشد برق : قیمت گذاری توان راکتیو در محیط تجدید ساختار شده

پایان نامه ارشد مهندسی برق :Remote Semsing

پایان نامه ارشد مهندسی برق : شرح برد دامنه فرکانس

پایان نامه ارشد برق :میزان تحمل بار در روبات ها توسط سیستم های هوشمند

پایان نامه ارشد برق : تصویر برداری با امواج میلیمتری در شرایط بد جوی

پایان نامه ارشد برق : بررسی طراحی ماتریس وزن دهی در تنظیم کننده های مربعی خطی

پایان نامه ارشد برق : تحلیل عمومی NGN با مقایسه کارایی با شبکه های موجود

پایان نامه ارشد برق : روش های طراحی شبکه روی تراشه و کاربرد آنها

پایان نامه ارشد برق : بررسی روش های مختلف کنترل بدون حسگر ماشین های شار محوری

پایان نامه ارشد برق : BLUETOOTH و آینده آن در اتوماسیون صنعتی

پایان نامه ارشد برق :بررسی روش های نوین condition monitoring در ماشین های القایی

پایان نامه ارشد برق : بررسی رهیافت های شناسایی سیستم

پایان نامه ارشد برق : لیزر و تمام نگاری و کاربرد های لیزر

پایان نامه ارشد مهندسی برق : نهان نگاری دیجیتال

"سمینار" رشته برق:جایابی بهینهDG با هدف کاهش تلفات توان و بهبود رگولاسیون ولتاژ در شبکه های توزیع

"سمینار" مهندسی برق:BLUETOOTH و آینده آن در اتوماسیون صنعتی

فروش و دانلود سمینار ارشد برق:بررسی رهیافت های شناسیایی سیستم

متن کامل "سمینار" برق:Remote Semsing

"سمینار" برق:طراحی و نوسازی شبکه های ابزار دقیق

متن کامل پایان‌نامه ارشد رشته مهندسی معماری خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

پایان نامه

 عنوان پایان نامه :خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته : معماری

گرایش :معماری

عنوان : خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد دامغان

دانشکده فنی و مهندسی

پایان‌نامه برای دریافت کارشناسی ارشد رشته مهندسی معماری

گرایش: معماری

تکه هایی از متن برای نمونه:

2-4-4 انتخاب شیوه مناسب آموزشی

متن کامل در سایت امید فایل 

می توان گفت که در یک سیستم آموزشی مناسب مربی باید بتواند سطوح مهارت های کنونی کودک را به سطح مهارت های بالقوه آنان ارتقاء دهد. بنابراین باید در انتخاب شیوه ها و فناوری های آموزشی مناسب همواره از وضعیت کنونی رشد کودک آگاه بود. آموزش دادن یعنی ایجاد فرصت برای گشودن معماها. اهمیت تعادل بین کودکان و مربی در آن است که مربی می تواند الگوهای دربردارنده راه حل های مناسب ارائه دهد و برای پیدا کردن راه حل به یادگیرنده کمک کند و پیشرفت را در نظر بگیرد. در چنین محیط هایی است که کودک نه تنها یاد می گیرد بلکه می تواند یافته های ذهنی خود را با دیگران در میان بگذارد. برای نیل به این مقصود از ابزارهای رایانه ای و محیط طبیعی و شبیه سازی محیطی می توان بسیار استفاده نمود. تمامی این تحولات در نظام آموزشی برای رسیدن به این هدف است که خلاقیت در کودکان شناخته و پرورش داده شود ، تا آنان بیاموزند به جای این که صرفا خود را با محیط سازگار کنند ، چگونه محیط را تغییر دهند.

 

2-5 خلاقیت

2-5-1 مفهوم خلاقیت

برای آشنایی دقیق تر با مفهوم خلاقیت و استفاده کاربردی از آن ابتدا لازم است واژه خلاقیت تعریف گردد . واژه خلاقیت به معنای توانایی یک فرد در تولید یا ابداع یک پاسخ صحیح است. تعریف خلاقیت از دیدگاه ((رایربرگ)) و ((میر)) عبارت است از: ((توانایی حل مساله به روشی که فرد قبلا حل آن را نیاموخته باشد)) این تعریف شامل دو قسمت است:

1- راه حلی که مساله را حل کند.

2- تازگی راه حل برای کسی که مساله را حل می کند.

شاید بر این باور باشیم که برخی کودکان خود به خود خلاق هستند و برخی دیگر خیر و خلاقیت امری است ذاتی و تربیت ناپذیر، اما مطالعه متخصصان تعلیم و تربیت و روانشناسان ثابت می کند که می توان در افزایش خلاقیت کودکان اثر گذاشت و با تنظیم برنامه های مختلف آموزشی و تربیتی، این ویژگی را در کودکان تقویت کرد، خلاقیت فرا تر از داشتن استعداد است و بر خلاف درک عموم، بیشتر در ارتباط با شخصیت و تندرستی کودک است. با شکوفا کردن خلاقیت کودک ، می توان به رشد احساسی، فیزیکی و عقلانی او کمک کرد تا با مشکلات زندگی و درگیری به راحتی برخورد کند و برای آن ها راه حل پیدا کند (پیکرینگ، 1381).

برای دیدن جزئیات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد به همراه تصاویر مربوطه داخل فایل ورد  و منابع مربوطه می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک زیر

پایان نامه ارشد : خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

دانلود کامل پایان‌نامه ارشد رشته مهندسی معماری -خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

پایان نامه

 عنوان پایان نامه :خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته : معماری

گرایش :معماری

عنوان : خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد دامغان

دانشکده فنی و مهندسی

پایان‌نامه برای دریافت کارشناسی ارشد رشته مهندسی معماری

گرایش: معماری

تکه هایی از متن برای نمونه:

2-4-2 سابقه و ضرورت آموزش کودکان در ایران

سابقه آموزش و پرورش پیش از دبستان در ایران خیلی طولانی نیست و می توان گفت که با مدرنیزه شدن ایران، مهدکودک ها و کودکستان ها آخرین مراحلی بودند که به آموزش و پرورش ایران افزوده شدند. اولین امتیاز رسمی تاسیس مهدکودک به سال 2490 شاهنشاهی بر می گردد که خانم (( برسادهوسپیان )) صاحب امتیاز اولین مهد کودک در ایران بودند. اما پیش از این تاریخ ، کودکستان های دیگری در ایران متعلق به مسیونرهایمذهبی و اقلیتهایدینی مشغول به فعالیت بودند از جمله مهدکودک جلفای اصفهان که زیر نظر کلیسای ارامنه بود. در سال 2420 شاهنشاهی خانم البیس فرهانیان که دوره مربی گری را در روسیه دیده بودند، کار جدی خود را برای تاسیس کودکستان در تهران آغاز کرد. در سال 2485 شاهنشاهی مرحوم میرزا جبار عسگرزاده معروف به جبار باغچه بان کودکستانی را در تبریز با نام "باغچه اطفال" تاسیس نمود و 4 سال بعد (1307) در شیراز کودکستان دیگری را تاسیس نمود. خانم قمر دولت آبادی نیز در اصفهان کودکستان هایی را  برای کودکان تاسیس کرد. خانم توران میرهادی، فارغ‌التحصیل روان‌شناسی از فرانسه که نویسنده کتاب کودکان بود، اولین مرکز نگهداری و پرورش کودکان را بنا نهاد و آن مرکز، کودکستان نامیده شد. از سال 1330 نیز کودکستان های متعددی در تهران و شهرهای بزرگ ایران با روش های جدید تاسیس شد.

برای دیدن جزئیات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد به همراه تصاویر مربوطه داخل فایل ورد  و منابع مربوطه می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک زیر

متن کامل در سایت امید فایل 

پایان نامه ارشد : خانه کودک با رویکرد بازی و خلاقیت

دانلود پایان نامه ارشد رشته صنایع : شناسایی و ارزیابی مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبز -مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبز با رویکرد تصمیم گیری های چند معیاره فازی (مطالعه موردی: صنعت مواد غذایی)

thesis-download

عنوان پایان نامه :شناسایی و ارزیابی مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبزشناسایی و ارزیابی مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبز با رویکرد تصمیم گیری های چند معیاره فازی (مطالعه موردی: صنعت مواد غذایی)

تکه ای  از متن پایان نامه فقط برای نمونه :

 

معیارهای ارزیابی عملکرد زیست محیطی تامین کنندگان (لی[1] و همکاران، 2009):

  • هزینه های چرخه عمر (هزینه دفع مواد زائد، نسبت مشتریان سبز به کل مشتریان، فعالیت های انجام شده در راستای مسئولیت اجتماعی)
  • کنترل مواد آلوده کننده محیط زیست (آلوده کننده های آب، هوا و آلوده کننده های جامد، میزان مصرف انرژی و میزان استفاده از مواد مضر طبیعت )
  • مدیریت زیست محیطی (اخذ گواهینامه ها و استانداردهای زیست محیطی، نظارت و بهبود مستمر فعالیت های زیست محیطی، برنامه ریزی اجرایی فعالیت های سبز، فرایند کنترل داخلی فعالیت های سبز )
  • محصولات سبز (بازیافت و بسته بندی سبز)
  • تلاش در راستای مدیریت سبز (استفاده از مواد با حداقل اثر مخرب بر طبیعت، توانایی تغییر فرایندها و محصولات به منظور کاهش اثرات مخرب آنها بر طبیعت)

2-10-2- طراحی و بسته بندی سبز

اهمیت طراحی سبز (محیطی) زمانی اهمیت پیدا کرد که بویوکزکان[2] و سیفسی[3] (2012) نشان دادند که 80 درصد تاثیرات زیست محیطی می تواند متأثر از زمان طراحی محصول باشد. طراحی سبز  را می توان به دو دسته: طراحی مربوط به محصول و طراحی مربوط به بسته بندی منفک کرد (هانگتون[4] و همکاران، 2013، ص.1092 ).

مین[5] و گال[6] (2001) در رابطه با طراحی سبز پیشنهاد می دهند که هزینه تمام شده برای شرکت ها می تواتد در ابتدای زنجیره تامین با توجه به استفاده از مواد قابل بازیافت و استفاده مجدد کاهش خواهد یافت. اگر چه وو[7] و همکاران (2011) تاکید می کنند که تاثیرات زیست محیطی در سرتاسر چرخه عمر محصول رخ خواهد داد همچنین آنها ارزیابی چرخه عمر را یک شاخص مورد استفاده برای مدیریت زنجیره تامین سبز می دانند.

کاربرد طراحی سبز می تواند در برگیرنده این موضوع باشد که شرکت ها می توانند تضمین کنند که محصولاتشان شامل اجزای قابل بازیافت و استفاده مجدد خواهد بود (هانگتون و همکاران، 2013، ص.1092 ).

2-10-2-1- بسته بندی سبز

همانطور که بیان شد بسته بندی سبز را می توان زیر مجموعه ای از طراحی سبز دانست. ژو[8] و همکاران (2005) در بخش مؤلفه های مدیریت زنجیره تامین سبز پیشنهاد داده اند که شرکت ها و تامین کنندگانشان بایستی در زمینه بسته بندی سبز برای محصولات، رویکردی فعالانه و مشترک داشته باشند. مطالعات دیگر مؤلفه هایی را برای بسته بندی سبز ارائه داده اند که ضامن موارد ذیل می باشند (هانگتون و همکاران، 2013، ص.1092 ):

  • بسته بندی قابل بازیافت و استفاده مجدد می باشد.
  • کاهش ضایعات از طریق کاهش مواد مورد استفاده در بسته بندی سبز
  • اجتناب از بکارگیری مواد سمی و مضر

در یک مطالعه ژانگ[9] و ژاو[10] (2012) بسته بندی سبز را با بسته بندی زیست محیطی و بسته بندی دوست دار طبیعت مترداف می دانند به عقیده آنها بسته بندی سبز می تواند از مواد طبیعی و گیاهی ساخته شود که مجدداً قابل استفاده و مستعد برای تجزیه و تفکیک باشد. همچنین در طول چرخه عمرش کمترین آسیب را برای محیط زیست، سلامتی انسان ها و چارپایان دارد. به طور خلاصه بسته بندی سبز یک بسته بندی مناسب می باشد که قابل استفاده مجدد، بازیافت  یا تجزیه باشد و سبب هیچ گونه آلودگی در طول چرخه عمرش برای انسان و محیط زیست نباشد.

آنها اثرات منفی بسته بندی را بر روی محیط زیست به صورت زیر دسته بندی کرده اند:

      [1] Lee

      [2] Buyukozkan

      [3] Cifci

      [4] Hongthong

      [5] Min

      [6] Galle

      [7] Wu

      [8] Zhu

      [9] Zhang

      [10] Zhao

 

متن کامل در سایت امید فایل 

 

برای دیدن جزئیات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک زیر

پایان نامه ارشد : شناسایی و ارزیابی مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبزشناسایی و ارزیابی مولفه های مدیریت زنجیره تامین سبز با رویکرد تصمیم گیری های چند معیاره فازی (مطالعه موردی: صنعت مواد غذایی)

 

دانلود پایان نامه مقاله تحقیق جدید همه رشته ها