تز و پایان نامه مقالات

پایان نامه روانشناسی-رابطه هوش هیجانی و رضایت زناشویی

دانلود پایان نامه

تعریف هوش هیجانی :‌

هوشمند بودن از نظر عاطفی، داشتن مهارتهای فردی است که با شخصیت غنی و متعادل مشخص می‌شود. هوش عاطفی داشتن توانایی برای « خشمگین شدن در برابر فرد مناسب، به میزان مناسب، در زمان مناسب، برای دلیل مناسب و به شیوه مناسب » است . هوش عاطفی از IQ ( بهره هوشی ) مجزا است چرا که IQ انجام با مهارت عملکردهای شناختی است. هر کدام از این انواع مختلف هوش بر مدارهای عصبی متفاوت اما مرتبط قرار گرفته اند بطوریکه هوش عاطفی به مقدار زیادی بوسیله مناطق لیمبیک و پره‌فرونتال و IQ به تنهایی بوسیله مناطق نئوکورتیکال تنظیم می‌شود.(4)

تئوری هوش عاطفی یک چارچوب کاری روانشناختی جدیدی را برای پیشگیری اولیه در روانپزشکی پیشنهاد می‌کند که کشفیات جدید در علم شناخت، علم نورولوژیک و نمو را با یکدیگر ادغام می‌نماید.

مهارتهای هوش عاطفی برای اداره فردی عواطف و انجام با مهارت روابط، ضروری است. این تواناییها در طی زندگی فراگرفته می‌شوند. یادگیری اولیه در طی کودکی صورت می‌گیرد. این یادگیری مدار های نورولوژیک زمینه ای را شکل می‌دهد که تا بزرگسالی بالغ می‌شوند. هوش عاطفی با رشد کودک از طریق تجارب یادگیری شده سودمند ارتقاء می یابد و نقایص آن از طریق یادگیری اصلاحی و تعلیم، قابل ترمیم است.

افرادی که نتوانند مهارتهای هوش عاطفی را کسب کنند باطیفی از خطرات فزاینده روانپزشکی مواجه می‌شوند مانند اختلالات خلق و اضطراب، اختلالات خوردن، و سوء مصرف مواد. (4)

از آنجاییکه این مهارتهای هوش عاطفی، قابل آموزش است، ایجاد امکاناتی برای                 بچه ها و بالغین به منظور ارتقاء این مهارتها می تواند به عنوان یک واکسن در برابر طیف خطرات اجتماعی و روانپزشکی عمل نماید.

 

اجزای هوش هیجانی :

مدلی که به طور معمول برای تعریف هوش عاطفی بکار می رود مربوط به پیترسالووی و جان مایر[1] (1990) است که براساس آن هوش عاطفی شامل توانایی در پنج موضوع اصلی است :

1-خودآگاهی :‌شناختن احساسات هنگامیکه بوجود می آیند، رکن اصلی هوش هیجانی است. توانایی کنترل احساسات از یک لحظه به لحظه دیگر، کلید بصیرت روانشناختی و شناخت خود است. آگاه بودن از هیجانات باعث اطمینان بیشتر هنگام تصمیم گیری های مهم فردی مانند با چه کسی ازدواج کردن یا چه مسیری را دنبال کردن می‌شود.

2-اداره ( کنترل ) هیجانات : داشتن واکنش های عاطفی مناسب یک قابلیت ( استعداد) است که بر خود آگاهی بنا نهاده می‌شود. توانایی تعدیل عواطف منفی مانند اضطراب، عصبانیت، و افسردگی یک مهارت هیجانی ضروری است.

انعطاف پذیری هیجانی کمک می‌کند تا بتوان بر شکست ها و ناراحتی های غیرقابل اجتناب زندگی غلبه کرد. آنهاییکه توانایی خود تنظیمی هیجانی را ندارند، به طور مداوم با احساسات اندوهبار محاصره می‌شوند.

3- خود انگیزش : توانایی تمرکز بر یک هدف برای یک رشته از موفقیت ها ضروری است. خود کنترلی هیجانی مانند خشنودی تأخیری یا کنترل تکانشگری برای رسیدن به هدفهای زندگی ضروری است.

افرادی که می توانند هیجانات خود را تحت کنترل در آورند و به جای نا امیدی امید و خوش بینی را حفظ کنند به طور کلی در کارهایشان مؤثرتر و پربارتر خواهند بود.

4- شناختن هیجانات در دیگران :‌انتقال فکر، یک مهارت بر اساس خود آگاهی هیجانی است و برای مؤثر بودن روابط بین فردی یک جزء اساسی می‌باشد. افرادی که به خوبی با اشارات اجتماعی ظریف که نشاندهنده نحوه احساس دیگران است هماهنگ باشند، در روابط فردی و حرفه ای موفق تر هستند.

5- اداره کردن روابط :‌هنر ارتباطات نیازمند مهار در اداره هیجانات دیگران است. صلاحیت (کفایت) اجتماعی، زمینه ساز محبوبیت، رهبری و مؤثر بودن روابط بین فردی است.

افراد دارای نیمرخی از تواناییهای مختلف در هر کدام از مسائل هستند، برای نمونه، بعضی افراد که در اداره خشم بسیار مهارت دارند ممکن است در آرام کردن               ناراحتی های دیگران ناتوان باشند. ( استعداد کمتری داشته باشند ). (4)

مسائل نورولوژیک، استعداد ابتدایی فرد را در هر حیطه از هوش هیجانی تعیین می‌کند.

هر فردی دارای مجموعه ای از امتیازات نورولوژیک زمینه ای است که خلق او را تعیین می‌کنند ، برای مثال توانایی کنترل تکانه هیجانی، خجالت یا تحریک پذیری.

هر چند اساس زمینه ای توانایی هیجانی عصبی است، مدار مغزی درگیر در آن قابل تطابق ( انعطاف پذیر ) است. به مقدار زیادی هر کدام از پنج حوزه نشان داده شده  مجموعه ای از عادات و پاسخ ها هستند که فرا گرفته شده اند و بنابراین با تلاش مناسب می توان آنها را ارتقاء داد.

با استفاده از یک سنجش وابسته، جک بلاک [2] متوجه شد که نشانه های اصلی هوش هیجانی، اعتماد به نفس، خوش بینی و توازن اجتماعی است.

افرادی که از نظر هیجانی با هوش هستند دارای قوه خودداری بسیار زیاد و توانایی انگیزش خود هستند. زندگی برای آنها پر معنی است. آنها پای بند به اصول و مسئولیت پذیر هستند. آنها هیجانات خود را اداره کرده و به درستی بروز می‌دهند، در روابط خود، قوی و در عین حال دلسوز و مهربان هستند.

زندگی هیجانی آنها غنی ولی متعادل است، آنها با خود، دیگران و محیط اجتماعی که در آن زندگی کنند راحت هستند. آنها استرس را بدون نگرانی یا نشخوار فکری بیش از حد اداره می‌کنند. آنها همچنین تمایل دارند، اجتماعی، خود انگیخته، سرزنده            باشند. (4)

 

شواهد عصب شناختی برای هوش هیجانی

علیرغم وجود بعضی نگرش های منفی به هوش هیجانی، شواهد عصب شناختی نورولوژیک دال بر تفاوت هوش هیجانی با هوش شناختی وجود دارد که هوش شناختی را از هوش هیجانی جدا می‌داند. جدید ترین بررسی در این حوزه مطالعاتی است که بر روی مورد « گیج »[3]  انجام گرفته است. گیج در یک تصادف، میله ای آهنی به جلوی پیشانی اش اصابت کرد ولی با وجود این، گیج به طور معجزه آسایی بهبودی اش را در نیروی هوشی، حافظه، گفتار، احساسات و رفتارهایش کاملاٌ بدست آورد اما هیجانات و واکنش هایش غیر قابل پیش بینی شده بودند. بی مسئولیت شده بود، بد اخلاقی هایش در حال افزایش و با نیازها و خواسته هایش در حال تعارض بود.

روش های جدید ( تصویرسازی عصبی ) [4] بر روی گیج مورد استفاده قرار گرفتند، با مشاهده جمجمه سر پی بردند که میله آهنی قسمتی از قشر پیشانی ( کورتکس پره‌فرونتال)[5] گیج را سوراخ کرده بود .

همانطور که می‌دانیم توانایی های هوشی از قبیل فصاحت کلامی، استدلال فضایی ‌و تفکر انتزاعی ( مؤلفه های هوش شناختی ) اساس فعالیت های  قشر تازه مخ  است و  مؤلفه های هوش هیجانی با چندین مدار عصبی متصل به منطقه لیمبیک (آمیگدال) در قشر پیشانی ( مرکز اجرایی مغز ) مربوط است. که آسیب در آن باعث ایجاد نقایصی در توانایی های بارز هوش هیجانی می‌شود ،‌به طور ویژه این مسأله مهم است که بیمارانی که از ضایعه بوجود آمده در قشر پیشانی رنج می‌برند علیرغم افزایش آسیب های جدی در تصمیم گیریهای شخصی و اجتماعی، توانایی های شناختی شان را حفظ می‌کنند .

این افراد از نداشتن طرح و برنامه برای زندگی روزمره و آینده و انتخاب دوست، شریک در فعالیت هایشان رنج می‌برند ،‌به انتخاب های نادرستی که معلوم نیست آیا قبلاٌ این انتخاب را داشته اند دست می زنند ،‌نمی توانند از خطاهایشان درس بگیرند و از نقص در توانایی پردازش هیجانی که عامل مؤثر در مقابله با تقاضاهای اجتماعی و محیطی است، ناراحت هستند. این چنین مطالعات عصب شناختی، از چندین جزء مهم هوش هیجانی که در همه مدل های هوش هیجانی وجود دارد حمایت می‌کنند. به عنوان مثال باز شناسی هیجانات در خود و دیگران یک جزء واحد از هوش هیجانی می‌باشد. از تحقیق و مطالعه بر روی بیمارانی که دچار آسیب در آمیگدال شده بودند این نکته بدست آمد که آمیگدال در بازشناسی هیجانات با توجه به بیان و اظهار هیجانات چهره ای و در توانایی قضاوت در مورد افراد ضروری است. پژوهشگران اعتقاد دارند که نقص در پردازش اطلاعات می تواند پیامد های مضری بر تصمیم گیری های اجتماعی داشته باشد.

مناطق لیمبیک که هیجان را تنظیم می‌کند از طریق مدارهای بی شماری به تمام قسمت های نئوکورتکس وصل می‌شود. بنابراین مراکز هیجانی دارای نیروی زیادی هستند تا عملکرد بقیه قسمت های مغز مثلاٌ مراکز تفکر را تحت تأثیر قرار دهند.

نئوکورتکس جایی که مناطق نئوفرنتال تکانه های هیجانی را تعدیل می‌کنند ،‌بیشتر زندگی هیجانی را کنترل می‌کنند. هر چند در لحظات بسیار بحرانی هیجانی نئوکورتکس تسلم تکانه های هیجانی می‌شود. (6)

تحقیقات اخیرنشان می‌دهند که سیستم های عصبی شناختی و هیجانی با هم کار می‌کنند تا رفتار راهبردی عقلانی را  شکل داده و به عنوان واسطه عمل نمایند. در حقیقت یکی از اهداف اصلی هیجان، همانا کمک به پردازش شناختی و رفتار استراتژیک                        است. حتی روانشناسان معاصر از این دیدگاه که شناخت برتر از هیجان است فاصله گرفته و در جهت تأکید بر کار برد هیجان حرکت کرده اند. بنابراین بر اساس نظریات و تحقیقات جدید در روانشناسی و نوروآناتومی هیجان اغلب یک عنصر حیاتی قابل استفاده ای برای انطباق با موقعیت اجتماعی می‌باشد. بر اساس نظر آدولف داماسیو پردازش هیجانی یک پیش آیند تکوینی است به سوی فرم های پیچیده تر پردازش اطلاعات. شناخت های عالی تر نیازمند راهنمایی هستند که توسط پردازش هیجانی ممکن می‌شود. شاید یکی از جهانی ترین تأثیرات هیجان این باشد که افکار و            پاسخ های ما را رنگ آمیزی می‌کند.(6)

[1] -John Mayer , Peter Salovey

[2] – Jack Block

[3] – Gage

[4] -modern neuroimaging techniques

[5] – Prefrontal cortex

این تکه ای از پایان نامه رایگان کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی با عنوان بررسی رابطه هوش هیجانی و رضایت زناشویی 110صفحه  می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره می باشد می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید

برای دانلود متن کامل پایان نامه های جدید کارشناسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک زیر را هم ببینید :

قسمت اول لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  176 پایان نامه

92