نتایج مدل حاکی از آنست که جهانی شدن موجب افزایش کیفیت محیطزیست شده است و با افزایش درجه باز بودن تجاری به میزان یک درصد انتشار گاز CO2، به میزان 059/0 درصد کاهش یافته است که این امر با مطالعات پرکینز و نئومایر (2009) همخوانی دارد.
نتایج مدل در جدول کشورهای در حالتوسعه بیانگر آنست که در سطح بالایی از مصرف انرژی و با افزایش یک درصدی آن، انتشار CO2، به میزان 173/1 درصد افزایش مییابد که نشان میدهد با افزایش مصرف انرژی، انتشار گاز دیاکسید کربن افزایش پیدا خواهد کرد که این مطلب با مطالعه شهباز و همکاران (2013) همخوانی دارد.
بنابراین نتیجهای که از مقایسه تأثیر توسعه مالی بر کیفیت محیطزیست در کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته میتوان گرفت این است که در کشورهای توسعه یافته هر چقدر توسعه مالی افزایش یابد موجب بالا رفتن کیفیت محیطزیست میشود. و برعکس در کشورهای در حالتوسعه با افزایش توسعهمالی کیفیت محیطزیست نه تنها بهبود نیافته بلکه بدتر نیز شده است.
4-6- خلاصه فصل
این فصل ابتدا به معرفی مدل تحقیق پرداخته و سپس آزمون ریشه واحد لوین، لین و چو روی متغیرها انجام گرفت. پس از آن به تخمین مدل مطالعه بر اساس تکنیک دادههای تابلویی ایستا پرداخته است، در دادههای تابلویی ایستا ابتدا به تخمین مدل با اثرات ثابت یا تصادفی پرداخته شده است برای انتخاب بین اثرات ثابت یا تصادفی از آزمون هاسمن استفاده شده است نتایج آزمون هاسمن نشان میدهد که اثرات ثابت در مدل کشورهای توسعهیافته و کشورهای در حالتوسعه بهتر است. سپس به آزمونهای سارگان-هانسن و ناهمسانی واریانس و خودهمبستگی پرداخته شده، برای بررسی وجود ناهمسانی واریانس در مدل ایستا از آزمون والد استفاده شده است که مدل تخمین زده شده با ناهمسانی واریانس مواجه بوده و همچنین برای بررسی وجود خودهمبستگی از آزمون وولدریچ استفاده میکنیم که در آن خودهمبستگی وجود دارد، بنابراین برای رفع ناهمسانی و خودهمبستگی آنها از روش برآورد FGLS استفاده شده و مدل برآورد گردیده است.
فصل پنجم:
نتیجهگیری و پیشنهادات
5-1- مقدمه
منبع اصلی انتشار گازهای آلاینده سوختهای فسیلیاند که در حال حاضر عامل اصلی تولید انرژی در نظامهای اقتصادی نیز میباشد. علاوه بر این وجود انرژی عامل اساسی نیل به توسعهاقتصادی و بنابراین در کشورهای در حالتوسعه شدیداً مورد نیاز است. امروزه، آلودگی محیطزیست از چالشهای اصلی جهان به شمار میرود. به گونهای که کشورها علاوه بر سیاستها و اقدامات درونمرزی خود، ساماندهی مسایل زیستمحیطی را در حوزه بینالملل نیز دنبال میکنند. پیش از شکوفایی اخیر اقتصادی دنیا، تصور میشد که رشد افزایشی در درآمدها ایجاد مینماید که منجر به بهبود کیفیت زندگی نیز خواهد شد. اما رشد اقتصاد جهان با کاهش کیفیت محیطزیست، مقوله حفظ محیطزیست را در کانون توجه جهانی قرار داد. طبیعت خود نیز تا حدودی قادر به ایجاد تعادل بین ورودی، خروجی و پسماند است. به عبارت دیگر، توان بازیافت طبیعت محدود است و این توان با افزایش دخالت انسان در طبیعت به میزان زیاد کاهش مییابد. در اکثر مطالعات انجام گرفته، در زمینه عوامل تأثیرگذار بر عوامل آلودگی محیطزیست، این عوامل مؤثر را به رشد اقتصادی کشور و مصرف انرژی محدود کردهاند، ولی در این پژوهش علاوه بر متغیرهای فوق الذکر با استفاده از داده سالهای 2013-2000، به بررسی و مقایسه اثرگذاری توسعهمالی برکیفیت محیطزیست در کشورهای توسعهیافته و در حالتوسعه پرداخته شده است.
در این قسمت پس از بیان مقدمه، خطوط کلی پژوهش مرور میشود. بخش بعدی به جمع بندی و ارائه نتایج حاصل از این پژوهش اختصاص دارد و در دو بخش انتهایی پیشنهاد هایی برای سیاست گذاری تحت عنوان توصیههای سیاستی و پیشنهاد هایی جهت استفاده در پژوهش های آتی ارائه می شود.
5-2 -خطوط کلی پژوهش
این تحقیق شامل 5 فصل بوده که در فصل اول؛ اطلاعات کلی تحقیق اعم از بیان مسئله، ضرورت انجام تحقیق و اهداف مطالعه حاضر ارائه گردید. در ادامه این فصل متناسب با اهداف مطالعه، فرضیات تحقیق مطرح شده و روش شناسی تحقیق ذکر گردیده است. در فصل دوم ابتدا مبانی نظری مربوط به موضوع و سپس در ادامه آن مطالعات تجربی خارجی و داخلی صورت گرفته در این زمینه ارائه شد. در فصل سوم به روششناسی تحقیق اختصاص یافته و ضمن تشریح مدلهای اقتصادسنجی به کار برده شده به معرفی مدل تحقیق پرداخته شده است.
فصل چهارم تحقیق به تجزیه و تحلیل یافتههای حاصل از تخمین مدل اختصاص دارد، در این فصل ابتدا پایایی متغیرها مورد بررسی قرار گرفته است و در ادامه پس از تخمین مدل به روش دادههای تابلویی اثرات ثابت به آزمون ناهمسانی واریانس و آزمون خود همبستگی پرداخته شده و در ادامه تخمین مدل ایستا با استفاده از روشFGLS صورت گرفته و در نهایت به تفسیر ضرایب و نتایج کلی آن پرداخته شده است.
5-3- جمعبندی و نتیجهگیری
مطابق ادبیات اقتصادسنجی، قبل از هر گونه تخمین و به منظور جلوگیری از بروز رگرسیون کاذب، بایستی ابتدا از پایا بودن متغیرها اطمینان حاصل کرد. نتایج آزمون ریشه واحد پانلی اصلاح شده لوین، لین و چو نشان دهنده این است که؛ تمام متغیرها برای کشورهای توسعهیافته و در حالتوسعه در سطح 5 درصد مانا میباشند. آزمونهای ناهمسانی و خودهمبستگی انجام گرفته بر روی مدل بیانگر رد فرضیه صفر و وجود مشکل ناهمسانی واریانس و خود همبستگی سریالی میباشد.

دانلود کامل پایان نامه در سایت pifo.ir موجود است.

r />برای رفع مشکل ناهمسانی واریانس و خودهمبستگی از روش FGLS استفاده گردیده است. نتایج حاصل از برآورد مدل بیانگر اثرگذاری شاخص توسعه مالی(اعتبار تأمین شده توسط بانکها به صورت درصدی از GDP )در کشورهای در حالتوسعه به صورت افزایش دهنده آلودگی محیطزیست و کاهش دهنده آلودگی در کشورهای توسعهیافته میباشد. لازم به ذکر است توسعه بیشتر بخش مالی میتواند سرمایهگذاری بیشتر با هزینههای پایین را تسهیل کند که شامل سرمایهگذاری در پروژههای زیستمحیطی هم میشود. از آنجا که بسیاری از کارهای مربوط به حفاظت محیطزیست کار بخش عمومی است، توانایی افزایش چنین سرمایهگذاریهایی میتواند مخصوصاً برای دولتها در سطوح محلی، منطقهای و ملی مهم باشد. همچنین بخش مالی توسعه یافته میتواند نوآوریهای تکنولوژیکی را در بخش انرژی افزایش دهد و بنابراین به طور قابل توجهی سبب کاهش انتشار آلایندهها شود. ضمناً میتواند زمینه را برای استفاده از تجهیزات و تکنولوژی نوین با آلایندگی پایین فراهم نماید.
در کشورهای در حالتوسعه تسهیلات اعطایی به بخش خصوصی، در امور تولیدی، بدون توجه به اثرات زیستمحیطی آن به کار میرود. در کشورهای توسعهیافته، این شاخص به عنوان اثرگذار منفی بر آلودگی محیطزیست خود را نشان میدهد، این عامل بیانگر این است، که در کشورهای در حال توسعه بخش خصوصی که از اعتبارات استفاده میکند، بدون تمهیدات حفاظت از محیطزیست، سرمایهگذاریها و تولیدات خود را انجام میدهند.
با توجه به نتایج به دست آمده از تخمین مدل، مشاهده میشود که علامت ضریب تولید ناخالص ملی سرانه مثبت و مجذور تولید ناخالص ملی سرانه در هر دوگروه از کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته منفی میباشد که نشاندهنده تایید فرضیه زیست محیطی کوزنتس میباشد. بر اساس منحنی کوزنتس بین درآمد سرانه و انتشار آلودگی رابطهای به شکل U معکوس برقرار است، به این معنی که در مراحل اولیه رشد اقتصادی که سطح درآمد سرانه پایین است رشد اقتصادی منجر به بدتر شدن کیفیت محیطزیست میشود اما بعد از عبور درآمد سرانه از یک سطح معین، رشد بیشتر منجر به کاهش آلودگی میشود. با افزایش توسعه یافتگی، آگاهی درخصوص مسائل محیط زیست بالا رفته و موجب وضع قوانین بهبود محیط زیست میشود که آن هم باعث استفاده از تکنولوژي هاي بهتر و روزآمد و صرف مخارج بیشتر براي حفظ محیط زیست شده و کیفیت محیط زیست را بالا میبرد.
علامت ضریب متغیر درجه باز بودن تجاری در کشورهای توسعهیافته مثبت و در کشورهای در حالتوسعه منفی میباشد که این فرایند بیانگر این مطلب است که جهانی شدن در کشورهای توسعهیافته باعث افزایش آلودگی محیطزیست میشود و در کشورهای در حالتوسعه باعث کاهش آلودگی میشود.
لازم به ذکر است، افزایش درجه باز بودن تجاری در کشورهای توسعهیافته میتواند منجر به گسترش صادرات و تولید شده و در نتیجه آلودگی بیشتری را ایجاد مینماید. با توجه به اینکه اکثر کشورهای در حالتوسعه وارد کننده محصولات صنعتی میباشند لذا آلودگی کمتری را جهت تولید کالاهای صنعتی تحمل خواهد نمود و در نتیجه جهانی شدن موجب افزایش کیفیت محیطزیست در کشورهای در حالتوسعه شده و برعکس موجب کاهش کیفیت محیطزیست در کشورهای توسعهیافته میشود که این امر با مطالعه پرکینز و نئومایر (2009) همخوانی دارد.
با توجه به نتایج به دست آمده از تخمین مدل، مشاهده میشود که علامت ضریب اندازه دولت در هر دوگروه از کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته منفی میباشد که نشانگر آنست، افزایش حجم دولت به کیفیت محیطزیست کمک کرده و موجب کاهش انتشار آلایندهها نیز گردیده است.
سیاستهای دولت ميتواند عاملي مؤثر در افزايش یا کاهش آلايندههای محيطي باشد. بنابراين، با توجه به اهميت توسعه اقتصادي و تأثير آن بر ساير بخش هاي اقتصادي، لازم است تصميمات درستي در زمينه سياستگذاري هاي دولت اتخاذ شود تا آلاينده هاي هوا همگام با توسعه اقتصادي افزايش نيابد. به عبارت ديگر، اهداف دولت بايد در راستاي اتخاذ سياست هاي زيست محيطي قرار داشته باشد تا در اين بين از معضلات و اثرات زيان باري كه تخريب هاي زيست محيطي بر اقتصاد تحميل مینماید اجتناب گردد.
علامت ضریب شاخص مصرف انرژی سرانه در هر دو گروه از کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته مثبت است یعنی هم جهت با افزایش مصرف انرژی میزان انتشار آلودگی افزایش یافته است. این رابطه مثبت، ناشی از سوختهای فسیلی به عنوان مهمترین ماده اولیه تولیدات صنعتی میباشد.
5-4- نتایج آزمون فرضیهها
در این قسمت به بررسی فرضیههای تحقیق پرداخته میشود. به این منظور ابتدا فرضیههای این تحقیق در زیر مرور شده و سپس به بررسی این فروض پرداخته میشود. در این تحقیق چهار فرضیه مطرح شده است:
1-اندازه دولت اثر مثبت و معنیداری بر کیفیت محیط زیست دارد
2-جهانی شدن اثر مثبت و معنیداری بر کیفیت محیط زیست دارد
3-توسعه مالی اثر مثبت و معنیداری بر کیفیت محیط زیست دارد
4-ارتباط بین درآمد سرانه و کیفیت محیط زیست بر اساس منحنی کوزنتس میباشد
با توجه به مطالب قسمت جمع بندی و نتیجهگیری، علامت ضریب اندازه دولت در هر دو گروه کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته منفی میباشد که نشانگر کاهش دیاکسیدکربن و افزایش کیفیت محیطزیست میباشد پس این فرضیه در هر دو گروه از این کشورها قابل قبول بوده و پذیرفته میشود.
ضریب تخمین جهانی شدن در کشورهای توسعهیافته مثبت بوده و باعث افزایش آلودگی و کاهش کیفیت محیطزیست میشود بنابر
این این فرضیه رد شده و قابل قبول نمیباشد. ولی در کشورهای در حالتوسعه این ضریب تخمین منفی بوده و جهانی شدن باعث کاهش آلودگی و افزایش کیفیت محیطزیست گردیده است پس این فرضیه قابل قبول بوده و پذیرفته میشود.
بر اساس ضریب درآمد سرانه و مجذور آن در کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته چون رابطه U معکوس بین درآمدسرانه و آلودگی محیطزیست وجود دارد بنابراین این فرضیه در هر دو گروه از کشورها قابل قبول بوده و پذیرفته میشوند.
علامت ضریب تخمین توسعه مالی نیز در کشورهای در حالتوسعه مثبت بوده و باعث افزایش آلودگی و کاهش کیفیت محیطزیست در این کشورها میشود بنابراین این فرضیه قابل قبول نبوده و پذیرفته نمیشود. اما در کشورهای توسعهیافته اثر این ضریب منفی بوده و باعث کاهش آلودگی و افزایش کیفیت محیطزیست میشود پس این فرضیه در بین کشورهای توسعه یافته قابل قبول بوده و پذیرفته میشود.
5-5- پیشنهادها
5-5-1- پیشنهادهای سیاستی
رویکرد نوین جهان را باید حرکت به سوی محیطزیست اقتصادی دانست. رویکردی که لزوم تقویت و حمایت همه جانبه را به وسیلهی تعامل میان رشتهای بین متخصصین محیطزیست و کارشناسان حوزهی اقتصادی و دولت مردان حوزهی سیاست بیش از پیش مورد تأکید قرار داده و از جملهی ضروریترین لوازم تضمین توسعهی پایدار بشمار میرود. به این منظور پیشنهاداهایی به صورت زیر ارائه میگردد:
با توجه به اینکه متناسب با افزایش تولید سرانه در مراحل اولیه رشد، آلودگی افزایش مییابد و این موضوع نشاندهنده این است که در مراحل اولیه تولید به مسأله آلودگی محیطزیست توجه زیادی نمیشود: بنابراین بهتر است همواره همزمان با ایجاد پروژههای تولیدی به آلودگی محیطزیست توجه بیشتری مبذول گردد.
از طرف دیگر، طرفداران منحنی زیست محیطی کوزنتس استدلال میکنند که با افزایش توسعه یافتگی، آگاهی درخصوص مسائل محیط زیست بالا رفته و موجب وضع قوانین بهبود محیط زیست میشود که آن هم باعث استفاده از تکنولوژيهاي بهتر و روزآمد و صرف مخارج بیشتر براي حفظ محیط زیست شده و کیفیت محیط زیست را بالا میبرد. در این خصوص لازم است برنامه ریزیهای لازم جهت افزایش آگاهی مردم در حوزه محیط زیست توسط سازمان محیط زیست و سایر ارگانهای مرتبط صورت گیرد.
تغییر سیاستهای غیر مولد به برنامهها و طرحهای عمرانی و مولد در کشورهای در حالتوسعه و توسعهیافته و نیز بزرگ نمودن اندازه تشکیلات دولتی در زمینه رسیدگی به کیفیت محیطزیست ، میتواند از جمله راهکارها برای جلوگیری از آلودگی محیطزیست باشد زیرا بخش خصوصی در این مورد توجه چندانی به مسائل محیطزیست نمینماید.
طی دهههای اخیر تجارت رو به رشد بدون در نظر گرفتن ملاکها و استانداردهای زیستمحیطی و صرفاً به منظور دسترسی به بازار محصولات سایر کشورها، به استفاده گسترده و ناصحیح از منابع و انرژی، تحت فناوریهای ناسازگار با محیطزیست دست زده و این قضیه آلودگیهای فراوانی در جهان داشته است. در این خصوص لازم است توافق نامههای بینالمللی برای حل مشکلات تجارت فرامرزی و زیستمحیطی به ویژه در مواردی که عامل مخرب به بیش از یک یا چند کشور مربوط میشود و یا اینکه اثر آن متوجه کل دنیا خواهد بود توجه کافی مبذول گردد.
نتایج نشان میدهد اثر توسعهمالی بر کیفیت محیطزیست در کشورهای در حالتوسعه منفی میباشد که نشان میدهد تسهیلات اعطایی به بخش خصوصی، در امور تولیدی، بدون توجه به اثرات زیستمحیطی آن به کار میرود. در کشورهای توسعهیافته، این شاخص به عنوان اثرگذار مثبت بر کیفیت محیطزیست خود را نشان داده است در این خصوص کشورهای در حال توسعه نیز بایستی به جنبههای زیستمحیطی پروژهها توجه کافی داشته باشند.