راهنماي تشخيصي و آماري اختلالات رواني (DSM)- اختلالات رواني و مکانيزمهاي دفاعي در دانشجويان-دانلود رایگان

4- راهنماي تشخيص و طبقه بندي

راهنماي تشخيصي و آماري اختلالات رواني (DSM)

DSM، نظام چندمحوري است، به اين معني كه هر فرد مبتلا به اختلال رواني را مي توان براساس پنج محور كاركردي مختلف كه هركدام نماينده ي جوانب گوناگوني از زندگي شخص اند، بررسي كرد. همانطور كه پيشتر گفته شد محورهاي يك و دو نماينده ي نشانگان باليني اند. محور سوم عوارض پزشكي عمومي را پوشش مي دهد كه ممكن است رفتار فرد را تحت تاثير قرار دهند. محور چهارم مشكلات روان شناختي و محيطي مانند رويدادهاي ناخوشايند زندگي را پوشش مي دهد. محور پنجم، ارزيابي عمومي از كاركرد رواني، اجتماعي و شغلي فرد است. در اينجا به ترتيب برهريك از اين موارد نظر مي افكنيم، اما توجه داشته باشيد كه فقط سه مورد اول براي تشخيص اجباري است. هرچند با درنظر گرفتن همه ي محورها در جريان ارزيابي باليني احتمال خطا كمتر خواهد شد.آشكار است كه نمي توان هميشه ارتباط نزديكي بين كاركرد عمومي (محور پنجم) و       نشانه هاي بيماري برقرار ساخت. براي نمونه، اضطراب بسته به طبيعت شغل فرد ممكن است به كارآمدي شغلي شخص آسيب برساند يا نرساند.

محورهاي اول و دوم گروه هاي عمده عوارض باليني را دربر مي گيرند. فهرستي از اين موارد را مي توان به ترتيب در جدول هاي 2-1 و 2-2 مشاهده كرد. محور اول نشانگان حاد و محور دوم شرايط مزمن تر را زير پوشش قرار مي دهد كه مي توانند علت صالي نشانگان محور اول باشند يا جداگانه بروز يابند. اين امكان وجود دارد كه فرد از هر دو محور بصورت همزمان اختلالي را داشته باشد. براي مثال اختلالات خوردن و عقب ماندگي ذهني مي توانند جداگانه يا با هم بروز يابند. محور دوم به دو مقوله تقسيم مي شود: اختلالات شخصيتي[1] و عقب ماندگي ذهني [2] . هر دو مشكلات مزمني اند كه ممكن است علت اصلي نشانگان محور اول باشند. اختلالات شخصيتي، شيوه هاي درازمدت، انعطاف ناپذير و كژسازگارانه اي از رفتارند كه موجب ايجاد تنيدگي و آسيب رسيدن به كنش وري فرد مي شوند. انواع اختلالات شخصيت شناسايي شده در جدول 2-2 فهرست شده اند.

عقب ماندگي ذهني با كاركرد هوشي كمتر از حد متوسط تا 18 سالگي و نقايص مرتبط با آن در كنش وري ها مرتبط است. عقب ماندگي به چهار دسته تقسيم مي شود؛ شايع ترين نوع آن عقب ماندگي خفيف [3] است كه بطور معمول پيامد فقدان تحريك در دوران اوليه زندگي يا نامناسب بودن روابط كودك كه در آن دوران است. عقب ماندگي هاي متوسط [4]، شديد [5] و عميق [6] بطور كلي ريشه زيست شناختي دارند. اين                 عقب ماندگي ها شامل نشانگان داون [7] (كه پيامد نابهنجاري كروموزومي است)، نشانگان الكل جنيني [8] (كه پيامد مصرف الكل توسط مادر است)، كرتينيسم [9] (كه پيامد كژكاري غدد درون ريز است) و اختلالاتي ناشي از آسيب مغزي يا بيماري در كودكي اند.

DSM جزئياتي در مورد شيوع و ملاك هاي تشخيصي هريك از نشانگان يا شرايط شناسايي شده روي محورهاي پيش گفته را ارائه مي دهد. همچنين براي بعضي از آنها، اطلاعاتي در مورد تفاوت هاي فرهنگي موجود، ريشه شناسي و درمان ارائه مي كند. در بخش بعد نگاهي دقيق به برخي از مقوله هاي دو محور اول     مي افكنيم.

هدف محور سوم اين است كه توجه متخصص باليني را بسمت پيامدهاي رفتاري احتمالي بعضي از عوارض جسمي جلب كند. يك اختلال به ظاهر رواني ممكن است علتي پزشكي داشته باشد و به درمان جسماني بهتر پاسخ گويد. براي مثال نقايص هورموني مي تواند موجب عقب ماندگي ذهني شود. مشكلات مرتبط با دوران بارداري يا تغييرات هورموني مي تواند به اضطراب يا اختلال افسردگي منجر شود. در چنين مواردي، درمان فيزيكي مي تواند بسيار مناسب تر باشد تا درمان هاي ديگر.

جدول 2-1 DSM IV– نشانگان باليني محور اول

اسكيزوفرني و ساير اختلالات روان پريشي [10] (با نشانه هايي مانند اختلال در فكر، هيجان، ادراك، عدم تماس با واقعيت، هذيان و توهم)

اختلالات خلقي [11] (افسردگي عمده [12]، اختلال شيدايي [13] و دو قطبي [14])

اختلالات اضطرابي (ترس هاي افراطي، هراس ها [15]، اختلال وسواس بي اختياري، حمله هاي وحشت زدگي، اختلال تنيدگي پس ضربه اي [16] ، اختلال اضطراب فراگير [17])

اختلالات افتراقي [18] (تغييراتي در هشياري بهنجار مانند يادزدودگي [19]، و اختلال شخصيت چندگانه [20])

اختلالات سوء مصرف مواد روان گردان (مشكلات مربوط به مصرف الكل، نيكوتين و ساير داروهاي روان گردان [21])

اختلالات خوردن (نگراني افراطي در مورد وزن بدن و ناتواني در مديريت وضع خورد و خوراك، براي مثال در گرسنگي دادن به خويشتن [22] (بي اشتهايي عصبي) و افراط در خوردن و بالا آوردن هرآنچه خورده شده (پرخوري)).

اختلالات جسمي شكل [23] (نگراني افراطي در مورد سلامت و بروز بيماري هايي مانند فلج كه هيچ علت جسماني براي آن    نمي توان يافت.)

اختلالات ساختگي [24] (ادعاي بيماري بودن كه منجر به مددجويي افراطي مي شود، براي مثال در نشانگان مونچاوزن [25])

اختلالات جنسي و هويت جنسي (مشكلات هويتي مانند نارضايتي از جنسيت و مشكلات انگيختگي مانند ناتواني جنسي در مرد، يادگار پرستي (فتيشيسم و تماشاگري جنسي[26])

اختلالات خواب (بي خوابي [27]، حمله خواب [28]، خوابگردي [29])

روان آشفتگي [30]، زوال عقل [31]، ساير اختلالات شناختي (ناشي از پيرشدن، مسموميت و بيماري مغزي، مانند بيماري آلزايمر)

اختلالات ناباوگي [32] ، كودكي و نوجواني (در خودماندگي (اوتيسم)[33]) اختلال فزون كاري- كاستي توجه با ADHD و اختلالات يادگيري)

اختلالات كنترل تكانه [34] (جنون آتش افروزي [35]، قمار بازي و جنون دزدي [36])

اختلالات سازگاري [37] (اضطراب و افسردگي افراطي ناشي از فشارهاي زندگي مانند داغديدگي)

اختلال شخصيت جامعه ستيز [38] (بي تفاوتي در برابر احساسات ديگران، رفتار خلاف قانون، فقدان كنترل برخورد و                 بي مسئوليتي)

شخصيت وسواسي [39] (پايبندي افراطي به قوانين و جزئيات، كوشش براي كمال رسيدن، فقدان پاسخ هاي هيجاني)

شخصيت پارانوئيد (خودبزرگ ببين، مشكوك به ديگران، حساس به انتقادهاي ديگران)

شخصيت اسكيزوئيد (منزوي، در خود فرورفته، مهارت اجتماعي ضعيف، ابراز هيجاني بسيار محدود)

شخصيت نمايشي [40] (اجتماعي، اما خودمحور، عدم صداقت، سطحي، بانمايشگرهاي هيجاني بسيار)

شخصيت خودشيفته [41] (خودبزرگ بين، توجه طلب، خودنما، خيالبافي در مورد موفقيت و قدرت)

شخصيت وابسته [42] (فقدان اعتماد به نفس، ناتواني در فائق آمدن بر مشكلات روزمره، ناتواني در مسئوليت پذيري)

 

شرايط ذكر شده روي محور سوم عبارتند از بيماري هاي عفوني وانگلي، اختلال در غدد درون ريز، اختلال در تغذيه، اختلال در سوخت و ساز و اختلالات سيستم ايمني؛ اختلال در خون و گردش آن، سيستم تنفسي، گوارشي، عصبي، ادراري و تناسلي، پوستي و ماهيچه اي- استخواني؛ مشكلات دوره ي بارداري و قبل از زايمان [43] مصدوميت و مسموميت.

محور چهارم اجباري نيست؛ بدين معني كه ضروري نيست متخصص باليني از اين محور به عنوان بخشي از فرايند تشخيص تشخيص بهره گيرد، اما بهره گيري از آن سودمند است. زيرا توجه را به ساير جوانب كاركردي كه ممكن است به بروز مشكلات فرد كمك كرده باشد يا مي تواند پيامدم شكلات رفتاريشان باشد، جلب      مي كند. دانستن اين مسائل چه بسا گاه در مسير درمان به درمانگر كمك مي كند. تاكيد بر رويكرد جامع و كل نگر در درمان است؛ رويكردي كه ديدگاه انسان گرايانه بر آن صحه مي گذارد كه در فصل اول بدان اشاره شد. بطور كلي، متخصصان باليني تشويق مي شوند تا فقط به مشكلاتي بپردازند كه در طول سال گذشته سر     برآورده اند، اين درحالي است كه مواردي مانند اختلال تنيدگي پس ضربه اي، نيازمند توجه و نگرش طولاني تري است. موضوع هايي كه براي ملاحظه در محور چهارم DSM مطرح شده اند، به همراه مثال هايي در جدو 2-3 ارائه شده اند.


 

جدول 2-3 محور چهارم DSM IV: مشكلات روانشناختي و محيطي

نوع مشكل مثال ها
گروه حمايتي اوليه[44] مرگ يا عدم سلامتي اعضاي خانواده، رقابت همشيره ها، سوء استفاده جنسي يا فيزيكي، طلاق، ازدواج مجدد، يا جدايي
محيط اجتماعي نبودحمايت اجتماعي، ازدست دادن دوستي ها، تبعيض، بازنشستگي يا تغييرات ديگر
آموزشي بي سوادي، مشكلات تحصيلي، درگيري در مدرسه
شغلي استرس در محيط كار، ناخشنودي يا ناهماهنگي با محيط كار، بيكاري با يا تهديد از دست دادن شغل
مسكن بي خانماني، مسكن نامناسب، درگيري با همسايه ها
اقتصادي فقر، كمبود امكانات رفاهي
مراقبت بهداشتي نامناسب بودن خدمات يا نبود بيمه، نبود امكانات جابجايي در سطح شهر
قانوني بازداشت يا زنداني بودن، قرباني جنايت بودن يا دادخواهي كردن

 

محور پنجم عبارت است از ارزيابي عمومي كاركرد روان شناختي، اجتماعي و شغلي (مقياس GAF) [45] اين محور مقياسي 100 درجه اي از كنش وري به نحو احسن، تا ناتواني در كنش وري را براي همه ي حوزه هاي يادشده فراهم مي سازد. اين محور نواقص محيطي و فيزيكي را شامل نمي شود. خلاصه اي از درجه بندي هاي اين محور در جدول 2-4 نشان داده شده است. براي ارزيابي كاركرد اجتماعي و شغلي (SOFAS) [46] و كاركرد ارتباطي (GARF) [47] نيز مقياس هاي منفرد وجود دارد. ملاك هاي قانوني و نيز بسياري از ملاك هاي تشخيصي DSM ممكن است نيازمند ارزيابي اين حوزه ها باشند. در عين حال كه برخي از افراد دچار مشكلات شديد مي توانند كنش وري مطلوبي داشته باشند، گروهي ديگر با مشكلات كم و بيش ملايم تر چه بسا بطور كامل ناتوان باشند.

 

جدول 2-4 مقياس ارزيابي عمومي كنش وري DSM IV

شرح چگونگي كنش وري نوار ارزيابي
توانايي انجام گستره ي وسيعي از فعاليت ها 91-100
در كليه ي حوزه ها خوب، به طور كلي راضي از زندگي، حداقل نشانه هاي اختلال، فقط مشكلات روزمره 81-90
نشانه هاي موقتي در پاسخ به استرس، فقط اختلال جزئي در كنش وري 71-80
نشانه هاي خفيف (مثل بي خوابي) يا دشواري هايي در كنش وري، اما قادر به حفظ روابط شخصي 61-70
نشانه هاي متوسط (براي مثال حملات وحشت زدگي) يا دشواري در كنش وري (براي مثال اختلاف با ديگران) 51-60
نشانه هاي جدي اختلالات (مثل خودكشي، ناتواني در حفظ شغل) 41-50
اختلال عمده در چندين موزه يا اختلال در روابط 31-40
اختلال جدي در تعامل برقرار كردن با ديگران يا وجود هذيان يا ناتواني در كنش وري در بيشتر حوزه ها (براي مثال فاقد كار، خانه يا دوست) 21-30
خطر صدمه زدن به خود و ديگران، قصور گاه و بي گاه در رعايت بهداشت شخصي، اختلال شديدي در تعامل با ديگران (براي مثال قادر به صحبت نبودن) 11-20
خطر صدمه ي شديد به خود و ديگران (خودكشي يا خشونت) يا عدم رعايت بهداشت شخصي بطور كلي 1-10

 

پس از بهره گيري از تمام مقياس ها براي ارزيابي فرد، متخصص باليني ممكن است به تشخيص زير دست يابد:

محور اول: اختلال اضطراب فراگير

محور دوم: اختلال شخصيت وابسته

محور سوم: HIV مثبت

محور چهارم: مشكل مرتبط با شغل (از دست دادن شغل)

محور پنجم: 35 = ارزيابي عمومي كنش وري.

اين مورد كم و بيش ساده اي است، بسياري از افراد، بيشتر از يك مشكل قابل شناسايي دارند. براي مثال، ممكن است يك اختلال جسماني شكل و يك اختلال اضطراب باهم وجود داشته باشد.

[1] . personality disorder

[2] . mental retardation

[3] . mild retardation

[4] . moderate

[5] . severe

[6] . profound

[7] . Down’s syndrome

[8] . foetal alcohol syndrome

[9] . crentinism

[10] . psychotic disorder

[11] . mood disorder

[12] . major depression

[13] . mania

[14] . bipolar

[15] . phobia

[16] . PSTD

[17] . generalized anxiety

[18] . dissociative drugds

[19] . amnesia

[20] . multiple personality disorder

[21] . psychoactive drugds

[22] . self starvation

[23] . somatoform

[24] . factitious

[25] . Munchavesen’s syndrom

[26] . voyeurism

[27] . insomnia

[28] . narcolepsy

[29] . sleepwalking

[30] . delirium

[31] . dementia

[32] . infancy

[33] .autism

[34] . impulse control disorder

[35] . pyromania

[36] . kleptomania

[37] . adjustment disorder

[38] . antisocial

[39] . obsession

[40] . histrionic

[41] . narcissistic

[42] . dependent

[43] . prenatal

[44] . primary support group

[45] . Global assessment of functioning

[46] . Social and Occupational functioning assessment scale

[47] . Global assessment of relational functioning

این تکه ای از پایان نامه رایگان رشته روانشناسی و علوم تربیتی با موضوع :

بررسي رابطه بين اختلالات رواني و مکانيزمهاي دفاعي در دانشجويان 150صفحه

می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

Untitled

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره (هم در مقطع کارشناسی و هم در مقطع کارشناسی ارشد)می باشد

می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید البته ممکن است بعضی از متون موقع انتقال از فایل ورد به هم بریزد یا عکس ها درج نشود برای دانلود پایان نامه ها با فرمت ورد به همراه تمام پیوست ها به لینک زیر مراجعه کنید:

در سایت مرجع دانلود پایان نامه می توانید صدها پایان نامه رافقط با داشتن یک پسورد  دانلود کنید و به متن کامل آنها دسترسی بدون محدودیت داشته باشید. برای جزییات بیشتر اینجا کلیک کنید 

سایت فوق (payanname.net) قوی ترین سایت در زمینه دانلود پایان نامه است 

کافیست عبارت

دانلود پایان نامه

را در گوگل سرچ کنید

خواهید دید که گوگل این سایت را به عنوان اولین گزینه معرفی می کند 

برای دانلود متن کامل پایان نامه های جدید کارشناسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک های زیر را هم ببینید :

قسمت دوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  163 پایان نامه

قسمت سوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  208 پایان نامه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *