دانلود پایان نامه رایگان روانشناسی :سنجش محیط خانواده

سنجش محیط خانواده

ابزارهاي گوناگوني براي اندازه گيري كاركردهاي خانوادگي ساخته شده است . برخي از اين ابزارها براي تشخيص اوليه و سرند خانواده ها(همانند مقياس كاركردهاي خانواده)، برخي براي گونه شناسي خانواده(همانند مقياس انسجام و انعطاف پذيري خانواده) و برخي نيز به عنوان ابزار پژوهشي به كار برده شده اند. اين ابزار ها را مي توان به دو دسته كلي تقسيم نمود. دسته اول ابزارها يي هستند كه تنها يك فرآيند خانوادگي خاص را مي سنجند

گهرينگ و ويلر(1996) در بررسی های خود به تهیه ابزاري كه به وسيله آن بتوانند يكپارچگي و انسجام خانواده را ارزيابي كنند، پرداختند. اين مقياس كه توسط جوكار(1379) براي استفاده در ايران سازگار شده ، داراي يك صفحه شطرنجي است كه آزمودني، انسجام خانواده خود را بر پايه فاصله ميان مهره ها(كه در آن هر مهره معرف عضوي از اعضاي خانواده است) بر روي صفحه شطرنجي نشان مي دهد و ميزان اقتدار هر يك از اعضاي خانواده را با قراردادن بلوك ها به زير هر يك از مهره ها مشخص ميكند.

السون(1999) نيز براي ارزيابي سه فرآيند انسجام خانوادگي، انعطاف پذيري خانوادگي و ارتباطات خانوادگي سه مقياس مختلف را ساخت كه بر پايه دو مقياس انسجام خانوادگي و انعطاف پذيري ساخته شده و بر پايه مقياس ارتباطات خانوادگي مي توان به طراحي و تجويز برنامه ها ي درماني براي خانواده اقدام كرد. ساماني(2004) براي ارزيابي ميزان انسجام عاطفي ، يك مقياس 28 سؤالي داراي پنج عامل مهم را ساخت . اين عوامل عبارتند از : ارتباط با مادر، ارتباط با پدر، ارتباط با فرزندان، روابط زناشويي و روابط عاطفي.

دسته دوم ابزارهایی هستند که به ارزیابی همزمان چند فرآیند می پردازند. از جمله این ابزارها می توان به مقیاس محیط خانواده و مقیاس کارکردهای خانواده اشاره کرد.

مقیاس محیط خانواده[1]

مقیاس محیط خانواده برای اندازه گیری ویژگی های اجتماعی- محیطی خانواده ها مورد استفاده قرار گرفته است. این ابزار برای اندازه گیری ویژگی های مذکور به شیوه های گوناگونی مثلاٌ مشاوره خانواده و روان درمانی مورد استفاده قرار گرفته است و با کمک این ابزار محقق قادر خواهد بود تا به ارزیابی برنامه های مربوط به سیستم های خانواده بپردازد. مقیاس محیط خانواده، ویژگی های سیستم خانواده را به سه شیوه مورد اندازه گیری قرار می دهد: اعضای خانواده، رفتار خانواده را تا چه حد واقعی ارزیابی می کنند، خانواده در شرایط ایده آل و در شرایط جدید مورد (انتظار) چگونه رفتار خواهد کرد. این ابزار دارای ده خرده مقیاس است که به اندازه گیری سه بعد زیر بنایی محیط خانواده می پردازد: بعد رابطه[2]، بعد رشد فردی[3] و بعد نگهداری و تغییر سیستم[4]. سه خرده مقیاس از این ده خرده مقیاس به بهم پیوستگی[5]، بیان احساسات[6] و تعارض[7] اشاره دارند. بهم پیوستگی به میزان تعهد و حمایت اعضای خانواده از یکدیگر اشاره دارد. به همین ترتیب بیان احساسات به میزان تمایل اعضای خانواده برای بیان احساسات خود به طور مستقیم اشاره دارد و تعارض به میزان بیان مستقیم خشم و تعارض در میان اعضای خانواده اشاره دارد. پنج خرده مقیاس به رشد فردی اشاره دارند. این پنج خرده مقیاس عبارتند از استقلال[8]، جهت یابی پیشرفت[9]، جهت یابی فکری- فرهنگی[10]، جهت یابی فعالیت های تفریحی[11]، و تأکیدات اخلاقی- مذهبی[12]. استقلال میزان قاطع بودن، خودکفا بودن و متکی بودن بر تصمیمات اعضای خانواده را مورد ارزیابی قرار می دهد. جهت یابی پیشرفت منعکس کننده این مطلب است که چقدر از فعالیت ها در جهت پیشرفت و چقدر از فعالیت ها در جهت رقابت است. جهت یابی فکری- فرهنگی سطح علاقه افراد در فعالیت های سیاسی، فکری، و فرهنگی را نشان می دهد. جهت یابی فعالیت های تفریحی میزان مشارکت افراد در فعالیت های اجتماعی و تفریحی را منعکس می کند. تأکید اخلاقی- مذهبی، بر مسائل و ارزش های اخلاقی و مذهبی تأکید دارد. دو خرده مقیاس باقیمانده یعنی خرده مقیاس های سازمان و کنترل برای نگهداری سیستم تعریف شده اند. این دو خرده مقیاس به اندازه گیری این مطلب می پردازند که طراحی و اجرا چقدر در فعالیت ها و مسئولیت های خانواده حاکم است.

در مجموع مقیاس محیط خانواده را می توان برای توصیف محیط اجتماعی، خانواده و مجموعه روابط بین پدر، مادر و دیدگاه های کودکان و همچنین بررسی و مقایسه ترجیحات و نگرش اعضای خانواده نسبت به محیط کلی و واقعی خانواده به کار برد.

همچنین می توان از این مقیاس به صورت بالینی در تدوین و فرموله کردن شرح حال، تسهیل روند روان درمانی و مشاوره خانواده و نیز آموزش متخصصان بالینی و بهبود برنامه های مرتبط با سیستم خانواده استفاده کرد(برنیس و موس، 1986).

نقش سلامت عمومی در ثبات خانواده

خانواده جایگاه مهمی در رشد شخصیت افراد دارد. اغلب افراد دچار مشکلات مختلف شخصیتی و روانی که فاقد بهداشت و سلامت عمومیی هستند از خانواده‌های ناسالم برخاسته‌اند. از اینرو در تامین سلامت عمومی افراد خانواده جایگاهی مهمی دارد و ضروری است راهکارهای مناسب در تامین سلامت عمومی خانواده شناسایی و به مرحله اجرا گذارده شود. در این راستا ضروریست عواملی که مخل سلامت عمومی خانواده‌ها هستند شناسایی و روشهای مقابله با آنها توصیه گردد. روشن است عدم تامین سلامت عمومی خانواده ، تلاشهای فردی برای رسیدن به اهداف و پیشرفتهای فردی و اجتماعی را با مانع روبرو خواهد ساخت.

از طرف دیگر زنان نیمی از جامعه را تشکیل می‌دهند»،  «زنان نیمی از نیروی اقتصادی جامعه هستند»، « زنان نبض حیات خانوداه بشمار می‌روند»، « زنان نقش اول در خانواده‌اند»، «پیشرفت جامعه در گرو سلامت خانواده‌ها و سلامت خانواده‌ها وابسته به سلامت زنان است» و … يکي از اساسي‏ترين مقوله‏هاي حيات بشري مسئله زنان است. به ميزان توجه به موضوع زنان، جامعه از سلامت و پويايي و تعالي برخوردار مي‏گردد و بدون اهتمام و تلاش به مسائل اين گروه، امکان برخورداري از نسلي سالم، خلاق، پرتحرک و پويا وجود ندارد؛ چرا که زنان نيمي از پيکره جامعه‏اند و تأثيري مستقيم در سعادت و شقاوت نيم ديگر اين پيکره دارند. لذا توجه بر زنان در واقع يعني توجه به تمامي پيکره انساني.

[1] . Family Environment Scale (FES)

[2] . Relationship

[3] . personal growth

[4] . System maintenance and change

[5] . Cohesion

[6] . Expressiveness

[7] . Conflict

[8] . Independence

[9] . Achievement orientation

[10] . Intellectual- cultural orientation

[11] . Active- recreational orientation

[12] . Moral- religious emphasis

این تکه ای از پایان نامه رایگان کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی با عنوان بررسي رابطه بين مولفه‌هاي محيط خانواده و سلامت عمومي زنان باردار منطقه 4 تهران 100صفحه  می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

دانلود رایگان پایان نامه های رشته علوم تربیتی روانشناسی و مشاوره

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره می باشد می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید

برای دانلود متن کامل پایان نامه های جدید کارشناسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک زیر را هم ببینید :

قسمت دوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  163 پایان نامه

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *