پیشینه پژوهش:پایان نامه روانشناسی:بررسی رابطه بین نحوه مدیریت زمان در اوقات فراغت، با سلامت روان و پیشرفت تحصیلی


 

1-6: تعاریف نظری و عملیاتی متغیرهای پژوهشی

– تعریف نظری پیشرفت تحصیلی : اصطلاحی است که به جلوه ای از جایگاه تحصیلی دانش آموزان اشاره دارد. این جایگاه می‌تواند بیانگر میانگین نمرات دوره‌های مختلف یا میانگین نمرات در دوره‌های مربوط به یک موضوع یا نمره ای برای یک دوره باشد (پالسون [1]، 1994؛نقل از‌هاشمی، 1378).

– تعریف عملیاتی پیشرفت تحصیلی : در این پژوهش، منظور از پیشرفت تحصیلی، میانگین کل نمره‌ها (معدل کل دروس) است که دانش آموزان سال اول و دوم و سوم دبیرستانی و پیش دانشگاهی، در پایان نیمسال اول سال تحصیلی 86-85 کسب نموده‌اند.

– تعریف نظری بهزیستی : بهزیستی احساس مثبت و احساس رضامندی عمومی از زندگی است که شامل خود و دیگران در حوزه‌های مختلف خانواده و شغل و. .. می‌باشد (مایرز[2]و داینر، 1995؛ نقل از کرمی نوری و مکری، 1381).

– تعریف عملیاتی بهزیستی : نمره فرد در پرسشنامه شادکامی آکسفورد آرجیل ولو (1989)،ملاک شادکامی آن فرد در نظر گرفته شده است.

– تعریف نظری مدیریت زمان در اوقات فراغت : مدیریت زمان یا نحوه استفاده موثر از زمان عبارت است از برنامه ریزی زمانی منظم و هماهنگ به علاوه واکنش مناسب در مقابل ضایع کنندگان وقت (رضوانیه، 1372). اوقات فراغت عبارت است از اوقاتی که خارج از کار و مشغله روزانه بوده و انسان از انجام فعالیتهای اجتماعی، مذهبی و تغذیه ای فارغ است و هر فعالیتی را به دلخواه خود انجام می‌دهد (صباغ، 1382).

– تعریف عملیاتی مدیریت زمان در اوقات فراغت : عبارت است از نمره فرد در پرسشنامه مدیریت زمان در اوقات فراغت که توسط پژوهشگر و به کمک اساتید محترم ساخته شده است.

 

فصل دوم :

پیشینه پژوهش


مقدمه

روانشناسی قرن بیستم بیشتر بر هیجانات منفی مانند افسردگی و اضطراب تمرکز یافته است تا بر هیجانات مثبتی نظیر شادی و بهزیستی، انگیزه مطالعات روانشناختی بیشتر آن بوده است که بیماری‌های روانی را مورد بحث و گفتگو قرار دهد و هدف اصلی آن درمان بوده است. به عبارتی دیگر، تعریف سلامت، مترادف با فقدان بیماری‌های روانی و علائم بیمار گونه تلقی شده است ؛ در حالیکه از دهه 1980 به بعد، در تعریف سلامت تغییر و تحول بسیاری پدید آمده است. متون مرتبط با روانشناسی سلامت، تنها به جنبه‌های منفی و رفع آثار منفی در افراد انسانی محدود نمی شود (بوم[3]، رونسون[4]،سینگر [5]، 2001، نقل از کرمی نوری و مکری، 1381، ص40).

در مقابل تمرکز و توجه سنتی که علم روانشناسی به آسیب شناسی داشته است، امروزه به نظر می‌رسد که یک الگوی جدید (پارادایم) در علوم وابسته به سلامت، به طور اعم و در روانشناسی به طور اخص در حال ظهور می‌باشد. در این الگو، تمرکز بر سلامتی و توضیح و تبیین بهزیستی می‌باشد (ریف[6]و سینگر، 1998؛ آنتونوسکی[7]،1987؛ استرامپفر[8]،ویسینگ[9]،2000؛ نقل از زنجانی طبسی، 1383).

روانشناسی جدید سعی دارد توجه خود را صرفاً به مشکلات روانی معطوف نسازد و بیشتر بر جنبه‌های مثبت زندگی تأکید کند. طبق بیان سلیگمن[10]و سیک زنت می‌هالی[11](2000؛ نقل از شهنی و ییلاق و شکرکن، 1383). روانشناسی باید به یک اندازه با رشد سلامتی و درمان آسیب‌ها مرتبط باشد.

علاوه بر آنچه گفته شد پیشرفت‌های سریع فن آوری و اطلاع رسانی نیز، علی رغم مزایای فراوان، خلائی را برای انسان معاصر به وجود آورده است. موج فزاینده افسردگی، پایین آمدن سن خودکشی، افزایش طلاق و بزهکاری و بسیاری از مشکلات روحی – اجتماعی دیگر، واقعیت‌های انکار ناپذیری هستند که نشان می‌دهند، گویا شادی از جوامع بشری رخت بربسته است (آرجیل[12]؛ ترجمه بهرامی، انارکی، نشاط دوست، پالاهنگ و کلانتری، 1383).

در دو دهه گذشته، پژوهش پیرامون بهزیستی افزایش چشمگیری یافته است. مایرز[13](1993؛ نقل از علیپور و نوربالا، 1378) در کتابی با عنوان «به دنبال شادکامی[14]»نوشته است؛ تعداد مقالات منتشر شده درباره بهزیستی از 150 مقاله در سال 1979 به 780 مقاله در یک دهه بعد افزایش یافته است. همچنین چندین کتاب در این باره منتشر شده است.

با در نظر گرفتن این موارد انسان معاصر، در جستجوی بهزیستی است. آیا بهزیستی را باید در ثروت جستجو کرد ؟ آیا در خانواده نهفته است یا در اجتماع؟ آیا بهزیستی ریشه در محیط دارد یا وراثت ؟ آیا رابطه ای بین بهزیستی و تیپ (سنخ) شخصیتی وجود دارد ؟ آیا می‌توان بهزیستی را به شیوه‌های علمی مورد سنجش قرار داد؟ آیا مذهب موجب شاد بودن افراد می‌شود ؟ آیا برخی جوامع شادتر از جوامع دیگر هستند ؟ و سرانجام رمز بهزیستی در چیست ؟ و شادی واقعی را کجا می‌توان جستجو کرد و به چه عواملی بستگی دارد ؟

مدیریت زمان در اوقات فراغت یا استفاده بهینه از وقت، که شامل آموزش برنامه‌ریزی صحیح زمانی و هدف گذاری و مهارتهای ابراز وجود مانند «نه گفتن »، «بله گفتن» و «درخواست کردن» است، می‌تواند در بهزیستی موثر باشد. آرجیل ولو[15](1990) نشان دادند که تبیین شادی برون گراها، ‌به خاطر ابراز وجود و توانایی همکاری سالم آنهاست.

علاوه بر این طبق تحقیقات فریتز[16](1984؛ نقل از بهرامی، 1375) واسکات[17]، شانن[18]و کارولین[19](2004) نوجوانانی که احساس شادمانی و بهزیستی بالایی دارند، در عملکرد تحصیلی فعالترند و پیشرفت تحصیلی بالاتری دارند، بیشتر با تکالیف درگیر می‌شوند و بهتر تکالیف درسی خود را انجام می‌دهند. اگر دانش آموزان فضای مدرسه، معلم و دروس را جذاب و با نشاط دریابند، به مدرسه و یادگیری تمایل پیدا کرده و از آن لذت می‌برند (شعاری نژاد، 1384).

گود[20]و برافی[21](1987 ؛ نقل از شهر آرای، 1384)، نیز یافتند که رفتارهای معلمان مثلاً به کار گیری تمجید و تحسین، فراهم آوردن نشانه‌های اضافی در پاسخ دادن، رفتارهای غر کلامی مثبت (که از مولفه‌های رفتار ابرازمندانه هستند) و نظایر آن در پیشرفت تحصیلی موثرند.

در ادامه به توضیح مختصری از محتوای این فصل می‌پردازیم.

در قسمت اول این فصل، پیرامون پیشرفت تحصیلی، مبحثی را خواهیم داشت به گونه‌ای ‌که به تعریف، معیارها و عوامل تأثیر گذار، راهبردهای یادگیری در پیشرفت تحصیلی می‌پردازیم.

در قسمت دوم این فصل به مولفه بهزیستی با عناوین تعریف بهزیستی و مولفه‌های آن، ویژگی‌های افراد شاد، رویکرد‌های نظری، روش‌های ارزیابی و عوامل و همبسته‌های آن توجه خواهیم کرد.

در قسمت سوم این فصل به بیان مبانی نظری و تعاریف مدیریت زمان و اوقات فراغت می‌پردازیم و در قسمت آخر سوابق علمی پیشینه تحقیق را در ایران و خارج از کشور مطرح می‌سازیم.


2-1- پیشرفت تحصیلی : تعریف، معیارها و عوامل تأثیر گذار

پیش بینی پیشرفت تحصیلی از نقطه نظر علمی و کاربردی دارای اهمیت است. پیشرفت تحصیلی یکی از عوامل مهم مقبولیت و پذیرش در کلاس درس می‌باشد و همچنین ملاک مهمی برای بدست آوردن شغل و حرفه‌های مختلف می‌باشد. به این دلیل، محققان در حیطه روان شناسی سعی در درک تعیین کننده‌های پیچیده پیشرفت تحصیلی دارند (فراهانی، 1994).

اصطلاح پیشرفت تحصیلی به توصیف (شرح) جایگاه تحصیلی دانش آموز گفته می‌شود (لوین[22]،1967؛ نقل از فراهانی[23]،1994)، که ممکن است نمره یک درس یا میانگین تعدادی از دروس در یک حیطه خاص یا معدل همه دروس باشد.

«اهمیت پیشرفت تحصیلی از بعد دیگری نیز قابل تأمل است. از آنجا که هر نظام تربیتی به جهت حصول بهترین نتایج و رفع موانع و محورها در سراسر فرآیندهای آموزشی و پرورشی و استفاده بهینه از درون دادها، همواره مورد ارزیابی متخصصان مربوطه قرار می‌گیرد، و در نهایت محصول نظام‌های آموزشی و پرورشی نیز دانش آموختگانی هستند که واجد برخی از ویژگی‌ها شده اند، پیشرفت تحصیلی می‌تواند یکی از مهمترین و عینی ترین معیارها برای بررسی و ارزیابی کارآیی و اثر بخشی نظام‌های آموزشی و پرورشی باشد»(مهرافروز،1378، ص.12).

از آنجا که میزان پیشرفت تحصیلی، یکی از ملاک‌های کارآیی نظام آموزشی است، لذا تحلیل عوامل مربوط به آن از اساسی ترین موضوعات تحقیقی در نظام آموزش و پرورش است.

پیشرفت تحصیلی در گرو عوامل بیشماری است که می‌توان آنها را در دو حیطه «فردی» و «محیطی» بررسی نمود.

با توجه به الگوی لوین، (1967 ؛ نقل از فراهانی، 1994)، که رفتار را تابعی از تعامل عوامل شخصی (فردی) و محیطی می‌داند، نمرات یا پیشرفت تحصیلی از دو دسته عوامل تعیین کننده فردی و محیطی حاصل می‌شود که عبارتند از :

  • عوامل شخصیت شناختی[24]:هوش، سبک‌های شناختی، عوامل شخصیتی، نگرش‌ها و انگیزه پیشرفت.
  • عوامل سازمانی (نهادی)[25]:موضوع مورد مطالعه، روش آموزش و شیوه‌های ارزشیابی.

موهان[26] و گالاتی[27](1986؛ نقل از فراهانی، 1994) نیز یکسری عوامل را در پیش‌بینی بهتر پیشرفت تحصیلی مطرح کرده اند که در ذیل به آنها می‌پردازیم :

– هوش (ریدل[28]،1980؛ پاندی[29]، 1981)؛

– محیط خانوادگی، والدین، تربیت و ارتباط بین والدین (مولنر[30]،1969)؛

– انگیزش (کری لوک[31]،1969)؛

– متغیرهای شخصیتی مانند درون گرایی – برون گرایی [32]،روان رنجور خویی[33]و روان پریش خویی[34](گالاتی، 1984)؛

– ادراک خویشتن [35](هانس فرد[36]و‌هاتی[37]،1982)؛

– سازگاری (موهان و گالاتی، 1983).

با توجه به موارد فوق الذکر، پیشرفت تحصیلی، گاه به علت خصایص، ویژگی‌های شخصیتی و شاخص‌های ذهنی، اجتماعی، عاطفی و اخلاقی خود دانش آموز است و گاه به علت کارکردهای مدرسه و نظام آموزش و پرورش (عامل محیطی) می‌باشد که البته این دو تا حدی با یکدیگر در تعامل اند.

در حال حاضر عوامل تأثیر گذار بر پیشرفت تحصیلی از دیدگاه آموزش و پرورش عبارتست است :

1) تناسب هدف‌ها و محتوای برنامه‌ها و روش‌ها با نیازها، استعدادها و علایق دانش‌آموزان؛

2) تناسب روش‌ها با محتوای برنامه‌ها ؛

3) نقش معلم، نحوه ارتباط وی با دانش آموز (شلویری، 1377)؛

4) سطح تحصیلات معلم ؛

5) تناسب روش تدریس معلم با محتوای کتاب‌های درسی ؛

6) نسبت جمعیت دانش آموز به سطح فضای آموزشی ؛

7) میزان علاقمندی معلم نسبت به حرفه خود (ثنائی، پاشا شریفی، علاقبند، هومن، صبوحی، شریفان، سرخوش، 1373).

دو عامل ابراز وجود و بهزیستی نیز از عوامل مهم تأثیر گذار بر پیشرفت تحصیلی می‌باشند. دلوتی[38](1981؛نقل از نیسی و شهنی ییلاق، 1380؛هالاست[39]،بلاک[40] و هرسن[41]، 1984؛ برنستن[42]،بلاک و هرسن، 1997؛ نقل از بهرامی، 1375) در پژوهشی که در ارتباط با آموزش ابراز وجود بر روی دانش آموزان انجام دادند، به این نتیجه رسیدند که دانش آموزانی که آموزش ابراز وجود دریافت کرده بودند، پیشرفت تحصیلی بهتری نشان دادند و محبوبیت آنها نیز افزایش یافت (نقل از نیسی و شهنی ییلاق، 1380).

اسکات و شانن و کارولین(2004) در رابطه با «تأثیر شادکامی بر پیشرفت تحصیلی»، به این نتیجه رسیدند که دانش آموزانی که احساس بهزیستی مثبت و رضامندی از زندگی دارند، بیشتر با تکالیف درگیر می‌شوند و بهتر تکالیف درسی خود را انجام می‌دهند.

[1] Paulson , S.E.

[2] Myers , D.G.

[3] Baum , A.

[4] Revenson,T.A.

[5] Singer, B.

[6] Ryff,C.D.

[7] Antonovsky , B.F.

[8] Strumpfer,J.

[9] Wissing, V.

[10] Seligman , M.E.P.

[11] csikszentmihalyi,M.

[12] Argyle,M.

[13] Myers , D.

[14] The pursuit of happiness

[15] Lu,L.

[16] Fritz,G.H.

[17] Scott,H.

[18] Shannon, C

[19] caroline , L.

[20] Good,T.

[21] Brophy,J.

[22]  Levin, K.

[23] Farahany,M.N.

[24] Personalogical

[25] Institutional

[26] Mohan.J.

[27] Gulati,A.

[28] Reidel,J.S.

[29]Pandey.R.P.

[30] Molnar,P.

[31] Crealock,C.M.

[32] introversion – extraversion

[33] neuroticism

[34] psychoticism

[35] self-perception

[36] Hansford , B.C.

[37] Hattie, J.A.

[38] Deluty , R.H.

[39] Halasselt , V.

[40] Bellack, A.S.

[41] Hersen. M.

[42] Bernestein , M.R.

این تکه ای از پایان نامه رایگان رشته روانشناسی و علوم تربیتی

با موضوع :

بررسی رابطه بین نحوه مدیریت زمان در اوقات فراغت، با سلامت روان و پیشرفت تحصیلی

می باشد برای دیدن بقیه قسمت ها می توانید از قسمت بالای سایت کلمه کلیدی مورد نظر را سرچ کنید

Untitled

سایت ما حاوی تعداد زیادی پایان نامه رایگان در رشته روانشناسی و علوم تربیتی و مشاوره (هم در مقطع کارشناسی و هم در مقطع کارشناسی ارشد)می باشد

می توانید از قسمت دسته بندی که در بالای سایت قرار دارد بقیه پایان نامه ها را هم ببینید و از متن کامل آنها استفاده نمایید البته ممکن است بعضی از متون موقع انتقال از فایل ورد به هم بریزد یا عکس ها درج نشود برای دانلود پایان نامه ها با فرمت ورد به همراه تمام پیوست ها به لینک زیر مراجعه کنید:

در سایت مرجع دانلود پایان نامه می توانید صدها پایان نامه رافقط با داشتن یک پسورد  دانلود کنید و به متن کامل آنها دسترسی بدون محدودیت داشته باشید. برای جزییات بیشتر اینجا کلیک کنید 

سایت فوق (payanname.net) قوی ترین سایت در زمینه دانلود پایان نامه است 

کافیست عبارت

دانلود پایان نامه

را در گوگل سرچ کنید

خواهید دید که گوگل این سایت را به عنوان اولین گزینه معرفی می کند 

برای دانلود متن کامل پایان نامه های جدید کارشناسی ارشد روانشناسی و علوم تربیتی  می توانید لینک های زیر را هم ببینید :

قسمت اول لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  176 پایان نامه

قسمت دوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  163 پایان نامه

قسمت سوم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  208 پایان نامه

قسمت چهارم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  214 پایان نامه

قسمت پنجم لیست پایان نامه های دانلودی رشته روانشناسی و علوم تربیتی  222 پایان نامهدانلود رایگان پایان نامه روانشناسی:بررسی رابطه بین سبک های دلبستگی و انگیزه پیشرفت 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *